RIVM logo, Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu. Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport

MRSA-maskers

Gepubliceerd in het Tijdschrift voor Hygiëne en Infectiepreventie 2004 nummer 3

Vraag


Welk type masker wordt er gedragen bij een patiënt besmet met MRSA?

Antwoord

In de THIP-DOC's van 2003-4 en 2003-6 worden eisen gesteld aan een mondneusmasker dat wordt gedragen bij een patiënt met SARS of tuberculose en wordt het indicatiegebied voor het dragen van de verschillende types mondneusmaskers besproken.
In de THIP-DOC van 2003-4 wordt gezegd dat voor patiënten verpleegd in strikte isolatie een masker wordt aanbevolen met een filterbereik tot 1 micron hetgeen goed moet aansluiten op het gelaat. Dit advies zou dan uitkomen op het dragen van een FFP-2 masker. Indicaties voor strikte isolatie zijn o.a. SARS en MRSA.
In de THIP-DOC van 2003-6, die moet worden gezien als een aanvulling op de vorige THIP-DOC, 2003-4 worden de maskers ingedeeld in gewone chirurgische maskers en ademhalingsbeschermingsmaskers (ABM) en tevens worden de indicatiegebieden voor het dragen van de beide typen maskers aangegeven. Om het personeel te beschermen tegen via de lucht overdraagbare m.o. zijn ABM geïndiceerd. Voor patiënten die in strikte isolatie worden verpleegd en waarbij de besmetting via druppels en huidschilfers verloopt, wordt een FFP-1 masker geadviseerd.
Wanneer men uitgaat van de Europese regelgeving en de nieuwe indeling voor de maskers, dan zou, gebaseerd op deze nieuwe regelgeving, bij MRSA een FFP-1 masker moeten worden geadviseerd. Een versoepeling t.a.v. het advies uit de THIP-DOC van 2003-4.
De vraag die dan echter direct opkomt is: verloopt een MRSA-besmetting via de lucht? En wat voor belang moet er worden gehecht aan het gebruik van een FFP-1 masker bij de verspreiding van MRSA?
Uit oud maar ook nieuw onderzoek blijkt dat MRSA via de lucht wordt verspreid bij activiteiten zoals het opmaken van bedden. De stofdeeltjes met MRSA die tijdens dit onderzoek vrijkwamen varieerde in grootte van > 7 µm diameter tot 0,65-1.1 µm diameter.(3) Ook is het bekend dat patiënten met schilferende huidaandoeningen grote hoeveelheden stafylokokken via de huidschilfers in de lucht kunnen verspreiden. Op theoretische gronden zou gekozen moeten worden voor een FFP-1 masker. Echter, als we alleen zouden kijken naar de theorie gaan we voorbij aan het MRSA-beleid van de afgelopen jaren, een beleid wat succesvol mag worden genoemd.
De belangrijkste overdracht van Staphylococcus aureus verloopt via de handen. Omdat vermeerdering van Staphylococcus aureus voornamelijk plaats vindt op de overgang huid-neus (neuspeutergebied) moet voorkomen worden dat tijdens de verzorging cq behandeling van de MRSA patiënt het gelaat wordt aangeraakt waardoor besmetting van de neus met MRSA van de patiënt kan plaatsvinden.
Het reeds sinds de jaren 80 succesvol gevoerde Nederlandse MRSA-beleid is uitgevoerd met het gebruik van een gewoon chirurgisch masker. Het is uitgesloten dat er op afzienbare termijn een prospectief vergelijkend onderzoek zal worden uitgevoerd wat een beter antwoord op de gerezen vraag zal geven. Gezien de extra kosten die gepaard geen met het gebruik van een FFP-1 masker voor deze indicatie zijn er op dit moment onvoldoende argumenten om dit te adviseren.
Uit een telefonische peiling blijkt dat 6 van de 8 universitaire ziekenhuizen een gewoon chirurgisch masker gebruikt bij de verzorging/behandeling van een MRSA-patiënt

Conclusie

Alhoewel het mogelijk is dat verspreiding van MRSA via de lucht verloopt, gezien de resultaten van het reeds lang gevoerde mrsa-beleid en ook in aanmerking genomen dat de belangrijkste transmissieroute verloopt via de handen, vindt de WIP dat er onvoldoende argumenten zijn om een FFP-1 masker te adviseren bij de verpleging cq verzorging van een MRSA patiënt. Een chirurgisch masker voldoen voor deze indicatie.

Dit is de 3e THIP-DOC die verschijnt op het gebied van mondneusmaskers. Wellicht heeft u geconstateerd dat de mening ten aanzien van de keuze van het MRSA-masker een aantal maal is bijgesteld. Dit is ingegeven door voortschrijdend inzicht vanuit de plaatsgevonden discussies.

Literatuur

  • THIP-DOC Mondneusmaskers, THIP 2003-4.
  • THIP-DOC Indicatiegebied voor het dragen van de verschillende types mondneusmaskers, THIP 2003-6. 
  • Evaluation of bedmaking-related airborne and surface MRSA contamination. Shiomori-T, Miyamoto-H, Makishima-K etal. J Hosp Infect 2002;50:30-35.

Auteur

Thea Daha
Hygieniste Werkgroep Infectiepreventie.

 

RIVM De zorg voor morgen begint vandaag
Menu