Inhoud 24.08

  • Voorwoord 17 oktober 2013
  • Gesignaleerd tot en met 2 oktober 2013 17 oktober 2013

    Overzicht van bijzondere meldingen, clusters en epidemieën van infectieziekten in binnen- en buitenland tot en met 2 oktober 2013

  • Landelijk Centrum Hygiëne en Veiligheid 17 oktober 2013

    T. Veenstra J. Verheijen

    Het Landelijk Centrum Hygiëne en Veiligheid (LCHV) is 10 jaar geleden gestart als project van GGD Nederland, met als doel de kwaliteit van de technische hygiënezorg (THZ) in Nederland te verbeteren. De vraag hiernaar kwam van GGD’en. Zij misten een landelijk gecoördineerde ondersteuning bij hun THZ-taken. Vanwege het succes van het project, is besloten om het LCHV ook na de projecttijd te continueren, als vast onderdeel van het Centrum Infectieziekte- bestrijding van het RIVM (RIVM/CIb).

  • Heel gewoon, Handen schoon: verbetering handhygiëne op kinderdagverblijven 17 oktober 2013

    T.P. Zomer, V. Erasmus, J.H. Richardus, H.A.C.M. Voeten

    Kinderen op kinderdagverblijven hebben een verhoogd risico op het krijgen van maag-, darm- en luchtweginfecties in vergelijking met kinderen die thuis worden opgevangen. Hand- hygiëne is een simpele en effectieve manier om deze infecties te voorkomen. In Nederlandse kinderdagverblijven wordt de handhygiënerichtlijn onvoldoende nageleefd: op minder dan de helft van alle handhygiënemomenten, worden de handen daadwerkelijk gewassen. Het interventieprogramma Heel gewoon, Handen schoon stimuleert pedagogisch medewerkers om vaker de handen te wassen, op de juiste momenten, zodat kinderen op kinderdagverblij- ven minder maag-, darm- en luchtweginfecties oplopen. Dit artikel beschrijft de ontwikkeling van het programma en de opzet van de evaluatie.

  • Een uitbraak van gastro-enteritis in een kinderdagverblijf: de belangrijkste evidence-based hygiëneadviezen op een rij 17 oktober 2013

    M.T.M. Pelgrim, C.H.F.M. Waegemaekers, W.N. Wouters, J.L.A. Hautvast

    Uitbraken van gastro-enteritis op kinderdagverblijven komen regelmatig voor. De GGD geeft dan advies over hygiënemaatregelen. Niet alle adviezen zijn wetenschappelijk onderbouwd en ook zijn ze vaak niet uniform. In dit artikel wordt beschreven hoe een evidence-based richtlijn met hygiëneadviezen voor een kinderdagverblijf bij een uitbraak van gastro-enteritis tot stand is gekomen. Hierbij is gebruik gemaakt van de RAND modified Delphi-methode. Ook wordt de bruikbaarheid van deze richtlijn in de praktijk door kinderdagverblijven besproken.

  • Zoönozel? Onderzoek naar hygiëne en infectiepreventie op kinder- en zorgboerderijen in de regio Amsterdam 17 oktober 2013

    H. Kok, A. Tolsma

    Eind 2010 en in 2011 heeft de GGD Amsterdam onderzoek gedaan naar hygiëne en infectie- preventie bij kinder- en zorgboerderijen in de regio. Het onderzoek bij kinderboerderijen richtte zich op de vragen of en hoe de hygiënerichtlijnen voor publieksvoorzieningen 2009 van het Landelijk Centrum Hygiëne en Veiligheid (LCHV) geïmplementeerd zijn; wat de hygië- nestatus is op kinderboerderijen en welke factoren een betere hygiëne en infectiepreventie belemmeren. Bij zorgboerderijen werd onderzocht of er behoefte is aan een eenduidige hygiënerichtlijn, welke onderdelen hierin zouden moeten worden opgenomen, hoe deze zouden moeten worden geïmplementeerd en wat de hygiënestatus is.

  • Verbeteren hygiëne in asielzoekerscentra: belangrijke rol voor woonbegeleiders 17 oktober 2013

    Q. Waldhober, G. Nieland

    GGD’en voeren Technische Hygiëne Zorg (THZ-) inspecties (1) uit in de gemeenschappelijke voorzieningen in asielzoekerscentra (AZC). Dit gebeurt in het kader van de Publieke Gezondheidszorg Asielzoekers (PGA). De bevindingen en adviezen worden in een inspectie- rapport uitgebracht aan de locatiemanager van het asielzoekerscentrum. Jaarlijks inventari- seert GGD Nederland deze rapporten en doet verslag aan het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers (COA) over het landelijk beeld van de resultaten en adviezen. Dit artikel geeft een beeld van de THZ-taak in AZC. Ook worden de resultaten en adviezen van inspecties en initiatieven besproken om verbetering in de hygiëne in gang te zetten besproken. COA-woonbegeleiders vervullen hierin een centrale rol.

  • Scabiës in een asielzoekerscentrum 17 oktober 2013

    G. van den Berg, I. van der Toorn, O. Visser, P. Woudsma, E. de Winkel, B. Rump

    Op basis van casuïstiek in asielzoekerscentra (AZC's) is in 2012 de meldingsplicht van infectie- ziekten op grond van artikel 26 van de Wet publieke gezondheid (Wpg) aangepast. (1) Sinds- dien is de GGD Midden-Nederland betrokken geweest bij een aantal uitbraken van scabiës in een asielzoekerscentrum. De standaard aanpak volgens de richtlijn van de Landelijke Coördinatie Infectieziektebestrijding (LCI) van het Centrum Infectieziektebestrijding (CIb) van het RIVM van behandeling van besmette personen en preventieve behandeling van de contacten gaf niet het gewenste resultaat. Uiteindelijk heeft de GGD door middel van groepsbehande- ling met specifieke aandacht voor de achtergronden van de bewoners van de AZC's en de leefomstandigheden in de centra, de scabiësuitbraak onder controle gekregen.

  • Surveillance van infectieziekten in verpleeghuizen: aan de slag met infectiepreventie 17 oktober 2013

    A. Haenen , J. Alblas , S.C. de Greeff , M-J. Veldman

    Sinds 2009 is er een surveillancenetwerk van verpleeghuizen waarin verpleeghuizen met meer dan 50 bewoners infecties registreren. Dit netwerk is opgezet door het Centrum Infectieziektebestrijding van het RIVM (RIVM/CIb) en heet SNIV, Surveillance Netwerk Infectieziekten in Verpleeghuizen. De verpleeghuizen die deelnemen krijgen via terugrapportages inzicht in hun eigen infectiepercentage en dit wordt ook vergeleken met een landelijk gemiddelde.

  • Haalbaarheid van hygiënemaatregelen bij norovirusuitbraken in zorginstellingen in de regio Rotterdam-Rijnmond 17 oktober 2013

    J. Bogerman, M. Koopmans, E. Duizer

    Uitbraken van buikgriep, meestal veroorzaakt door norovirus, komen ieder jaar voor omdat het virus zeer besmettelijk is. Zorginstellingen uit de regio Rotterdam-Rijnmond werden in de periode van 2009 tot 2012, bij het melden van een norovirusuitbraak gevraagd deel te nemen aan het project Onderzoek naar norovirusuitbraken in zorginstellingen. Aan dit onderzoek van GGD Rotterdam-Rijnmond in samenwerking met het Erasmus MC en RIVM hebben 4 zorginstellingen deelgenomen. Naast uitgebreid bron- en contactonderzoek werd ook gekeken naar de bekendheid, het nut en de haalbaarheid van de (hygiëne)maatregelen zoals in de richtlijn Calicivirusinfectie van de Landelijke Coördinatie Infectieziektebestrijding(LCI) van het Centrum Infectieziektebestrijding van het RIVM is beschreven. Zijn deze maatregelen eigenlijk wel uitvoerbaar ten tijde van een uitbraak?

  • Daling van de prevalentie van zorginfecties in ziekenhuizen 17 oktober 2013

    E.A. Smid, T.E.M. Hopmans, S.C. de Greeff , M.B.G. Koek

    Een zorginfectie (voorheen ziekenhuisinfectie) is een infectie die ontstaat tijdens het verblijf of behandeling in een zorginstelling. Zorginfecties worden gedefinieerd op basis van (inter)nationaal geaccepteerde definities. (1) Een zorginfectie kan tijdens de opname in een zorginstelling of ziekenhuis worden vastgesteld, maar wordt soms ook ná ontslag geconstateerd. Zo wordt bijvoorbeeld ruim 55% van de postoperatieve wondinfecties pas na ontslag uit het ziekenhuis ontdekt. (2) Sinds 2007 is er sprake van van een daling van het aantal zorginfecties. (3,4) De vraag is hoe deze daling kan worden verklaard. De zorg in ziekenhuizen is de afgelopen jaren veranderd. Leidt een kortere opnameduur daadwerkelijk tot minder zorginfecties? Of zijn patiënten tegenwoordig zo kort opgenomen dat de zorginfectie pas wordt gezien na ontslag? Is er misschien een stijging in het aantal heropnames als gevolg van een zorginfectie?

  • Contactpersonen Infectiepreventie: een nieuwe ontwikkeling na de Klebsiella-uitbraak in het Maasstad Ziekenhuis 17 oktober 2013

    L. de Graaf-Miltenburg, A. Troelstra, W. Bras, J. Nelson-Melching

    De brede aanpak van de uitbraak van Klebsiella OXA 48 heeft in het Maasstad Ziekenhuis in Rotterdam geresulteerd in organisatorische en inhoudelijke veranderingen binnen de afdeling Infectie Preventie (AIP). Het werd duidelijk dat binnen het ziekenhuis een grote behoefte bestond aan informatie, instructie, toetsing en feedback op het gebied van ziekenhuishygiëne en infectiepreventie. De beschikbare formatie binnen de AIP was echter ontoereikend om aan toegenomen vraag vanuit de werkvloer te realiseren. Omdat op de arbeidsmarkt krapte bestaat aan deskundigen infectiepreventie (DIP) zijn binnen het ziekenhuis contactpersonen infectiepreventie (CIP) aangesteld. In deze bijdrage een toelichting op de nieuwe ontwikkeling.

  • Hygiëne- en Infectiepreventiecode op de OK: ontwikkeling en implementatie 17 oktober 2013

    C. de Bot, C. Riekwel, L. de Graaf-Miltenburg, R. van den Dool

    Infectiepreventie is een belangrijk onderdeel van het primaire proces op operatiekamers (OK's) en en de verantwoordelijkheid ligt daarom bij alle OK-medewerkers. Dit vergt kennis en naleving van geldende infectiepreventie voorschriften. Het Maasstad Ziekenhuis heeft een hygiëne- en infectiepreventiecode ontwikkeld die beschrijft welke hygiëne-eisen gesteld worden aan het handelen van OK-medewerkers en de materialen en de ruimtes die zij gebruiken. Het zijn geen nieuwe richtlijnen, maar bestaande en al geldende richtlijnen binnen de Nederlandse ziekenhuizen. De Raad van Bestuur en de medisch specialisten zijn belangrijke sleutelfiguren in de ondersteuning van het project en creëren van draagvlak binnen de gehele organisatie.

  • Gebruikersgerichte basishygiëneprotocollen: de toekomst voor veilige zorg 17 oktober 2013

    N. de Jong, J.E.W.C. van Gemert-Pijnen

    Door toenemende antibioticaresistentie wordt preventie van ziekenhuisinfecties steeds belangrijker. Succesvolle infectiepreventie is voor een groot deel afhankelijk van de mate waarin hygiënisch wordt gewerkt in de zorg. De manier waarop dit correct kan worden gedaan wordt naar zorgverleners gecommuniceerd via protocollen. Deze zijn opgesteld door infectiedeskundigen en gestuurd door wet- en regelgeving, naleving blijkt in de praktijk lastig. (1-3) In dit onderzoek is aan de hand van scenario-based onderzoek nagegaan waar de problemen voor naleving liggen en hoe door een gebruikersgerichte aanpak de naleving bevorderd kan worden.

  • Nieuwe ontwikkelingen in grensoverschrijdende infectiepreventie en -zorg 17 oktober 2013

    J. van Gemert-Pijnen, M.G.R. Hendrix, A.W. Friedrich

    In deze bijdrage wordt in het kader van het EursafetyHealth-net, het Euregionale netwerk voor patiëntveiligheid en bescherming tegen infecties, een grensoverschrijdende aanpak van infectiepreventie en -zorg gepresenteerd. Grensoverschrijdend in de zin dat de aanpak voor de bevordering van patiëntveiligheid en gezondheid interdisciplinair en transmuraal is. Dat wil zeggen dat bij het ontwikkelen van interventies voor veilig en gezond gedrag gebruik gemaakt wordt van kennis over infectiepreventiezorg en over beïnvloeding van gedrag. Maar ook grensoverschrijdend omdat de aanpak over de grenzen van sectoren, instellingen en landsgrenzen heen wordt toegepast. In het artikel laten we zien hoe interventies via een grensoverschrijdende aanpak ontworpen zijn en tot welke nieuwe inzichten dit ook geleid heeft voor infectiezorg.

  • Jubileumsymposium 10 jaar LCHV 17 oktober 2013

    Het Landelijk centrum Hygiëne en Veiligheid (LCHV) bestaat 10 jaar. Onder de vleugels van GGD Nederland en later als onderdeel van het RIVM, is het LCHV uitgegroeid tot een belangrijke speler op het gebied van hygiëne en infectiepreventie op het terrein van de publieke gezondheidszorg. Om dit jubileum te vieren zijn de lezers van het Infectieziektenbulletin uitgenodigd om aanwezig te zijn bij het jubileumsymposium dat gehouden wordt op 5 november in de Winkel van Sinkel in Utrecht.

  • Nieuwe RIVM-toolkit Hygiëne 17 oktober 2013

    In de RIVM-toolkits staat informatie waarmee verschillende organisaties hun publiek kunnen voorlichten over gezondheidsthema’s. De inhoud van de toolkits bestaat uit kant-en-klare voorlichtingsmaterialen of halffabricaten. De informatie is afkomstig van het RIVM en partners in de publieke gezondheid.

  • Nationaal Preventie Debat 17 oktober 2013

    Infectieziektebestrijding: Let’s talk about protection & prevention!

    Preventie staat hoog op de bestuurlijke agenda’s in de publieke gezondheidszorg. Zo ook voor de preventie en bestrijding van infectieziekten. Hoe gaan we het beschermingsniveau van onze samenleving borgen? Tegen welke nieuwe risico’s moeten we ons beschermen? Welke kansen ontstaan door in te zetten op preventie van infectieziekten. Waardoor het beschermingsniveau van burgers en medewerkers verhoogt en daarmee de kosten voor zorg en ziekteverzuim verlaagt?

  • Meldingen Wet publieke gezondheid tot en met week 36, 2013 17 oktober 2013

    Overzicht van meldingen Wet publieke gezondheid tot en met week 36, 2013

  • Meldingen uit de virologische laboratoria tot en met week 36, 2013 17 oktober 2013
  • Nationale surveillance van CPE en MRSA tot en met week 36, 2013 17 oktober 2013
RIVM De zorg voor morgen begint vandaag
Menu