RIVM logo, Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu. Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport

Detecting emerging risks for workers and follow-up actions

Onbekende gezondheidsrisico's voor werkers : Opsporing en vervolgacties

Publiekssamenvatting

Ondanks bestaande wet- en regelgeving om de risico's van gevaarlijke stoffen op de werkvloer te beperken, doen zich nog altijd nieuwe risico's voor. Het RIVM pleit er daarom voor een systeem te ontwikkelen dat dergelijke risico's snel oppikt, zodat kan worden voorkomen dat meer mensen ziek worden. Inmiddels zijn daartoe enkele stappen genomen. Bij zo'n systeem is internationale samenwerking van belang om ervoor te zorgen dat de juiste methoden worden ontwikkeld om nieuwe risico's op te sporen, de communicatie over nieuwe risico's goed verloopt, en zo snel mogelijk nationale of internationaal maatregelen kunnen worden getroffen.

Dit blijkt uit een studie van het RIVM, waarvoor professionals uit het veld zijn geïnterviewd. De studie bevat ook een overzicht van nieuwe risico's die hebben geleid tot gezondheidsproblemen. Zo is het gebruik van de smaakstof boteraroma (di-acetyl) voor mensen die in bedrijven werken waar popcorn werd gemaakt, gereguleerd omdat het na inademing een zeer ernstige luchtwegaandoening kan veroorzaken. Desondanks blijkt deze smaakstof ook in andere branches, zoals de koffieverwerkende industrie, nog steeds te worden gebruikt.

Oorzaken
Er blijkt relatief weinig bekend te zijn over de schadelijke effecten van stoffen op de werkvloer. Dat komt onder andere doordat de risicobeoordeling van de meeste stoffen wordt gebaseerd op tests waarbij de stof wordt ingeslikt. Voor werkers daarentegen is het contact met een stof via de luchtwegen (inademen) of huid juist relevant. Daarnaast ontbreekt het veel bedrijfsartsen aan specifieke kennis over arbeidsgerelateerde gezondheidseffecten van gevaarlijke stoffen. Ook communiceert de Nederlandse reguliere gezondheidszorg zelden met de bedrijfsgezondheidszorg over mogelijke verbanden tussen aandoeningen en de werkomgeving. Met als gevolg dat nieuwe gezondheidseffecten op de werkvloer in Nederland bijna niet, of te laat, worden opgepikt. Dit is mede te wijten aan het Nederlandse financieringsstelsel, waarbij verzekeraars niet worden geprikkeld om te achterhalen wat de oorzaak is van een ziekte. In enkele Europese landen is deze prikkel er wel en worden nieuwe cases gerapporteerd en in databases verwerkt.

Vervolgacties
Als aanzet tot het gewenste systeem is sinds juli 2013 het online loket SIGNAAL beschikbaar (https://www.signaal.info/), waar bedrijfsartsen een mogelijk nieuw arbeidsgerelateerd risico kunnen melden. Het streven is om vandaaruit het risico te laten evalueren door een nog op te richten Nederlandse expertgroep van bedrijfsartsen, toxicologen, arbeidshygi├źnisten en dergelijke. Daarna kan het worden ingebracht bij Modernet, een internationaal netwerk van professionals die nieuwe risico's onderzoeken en kennis met elkaar delen en daarmee eventuele maatregelen voeden. Nederland is een van de initiatiefnemers van Modernet, dat al enkele jaren bestaat.
 

Home / Documenten en publicaties / Detecting emerging risks for workers and follow-up actions

RIVM De zorg voor morgen begint vandaag
Menu