Fijn stof

Fijn stof bestaat uit zwevende deeltjes (PM10, deeltjes kleiner dan 10 micrometer) in de lucht die een gevaar voor de gezondheid vormen. Daarom heeft de Europese Unie normen voor fijn stof vastgesteld. In Nederland worden deze normen op bepaalde plaatsen nog overschreden, zodat maatregelen nodig zijn.
In dit onderwerp vinden bijvoorbeeld gemeenten en GGD’s een antwoord op vragen over het effect van fijn stof op de gezondheid, meetmethoden, de huidige situatie en actuele ontwikkelingen.

Informatiebord fijn stof concentratie Volgens EU-normen mag de daggemiddelde concentratie niet meer dan 35 dagen per jaar hoger zijn dan 50 µg/m³. Op de meeste meetpunten wordt deze norm gehaald, maar op drukke straten wordt de norm overschreden. Het aantal overschrijdingsdagen van de dagnorm is te vinden in het volgende overzicht. In de afgelopen jaren is de gemeten fijnstofconcentratie licht gedaald.
Naast normen en metingen voor PM₁₀ wordt er ook steeds meer naar PM_2.5 gekeken, omdat deze subklasse mogelijk het schadelijkst is. Hoe kleiner de deeltjes, hoe dieper ze in de longen kunnen doordringen. Officiële regelgeving en beleid vindt u via het ministerie van Infrastructuur en Milieu en de Europese Unie.

Fijn stof kent verschillende bronnen, van uitstoot van motoren en bandenslijtage tot Saharazand en zeezout, dus zowel menselijke als natuurlijke bijdragen. Fijn stof is schadelijk voor de gezondheid. Er zijn geen veilige drempels aan te wijzen. Wel daalde de concentraties in de afgelopen 10 jaar. Dit leidde tot minder sterfte ten gevolge van blootstelling aan fijn stof. Het RIVM doet metingen aan fijn stof. De concentratie fijn stof wordt uurlijks gemeten. Meer informatie over het meetnet en luchtkwaliteitdata vindt u in het onderwerp Landelijk Meetnet Luchtkwaliteit. Voor fijn stof worden hier de gemiddelden over de afgelopen 24 uur direct weergegeven maar ook de gemiddelde dagconcentraties sinds het begin van de metingen in 1992 zijn beschikbaar. Op de pagina over meten vindt u details over de meetmethode van het RIVM en meetresultaten. Voor het modelleren van fijn stof zijn verschillende modellen in gebruik. De toepasbaarheid van deze modellen loopt van het modelleren van extra fijn stof door verkeer op straatniveau tot modellen op Europese schaal.