U bevindt zich op: Home Stoffenlijsten Zeer Zorgwekkende Stoffen

Zeer Zorgwekkende Stoffen

Gewijzigd op:20-05-2016

De Nederlandse overheid pakt Zeer Zorgwekkende Stoffen (ZZS) met voorrang aan. Dit zijn stoffen die gevaarlijk zijn voor mens en milieu omdat ze bijvoorbeeld kankerverwekkend zijn, de voortplanting belemmeren of zich in de voedselketen ophopen.

Doel van het overheidsbeleid is om deze stoffen zoveel mogelijk uit de leefomgeving te weren. Dat gebeurt onder meer door in vergunningen regels te stellen voor lozingen op water en uitstoot naar de lucht.

Per 1 januari 2016 geldt de minimalisatieverplichting voor alle Zeer Zorgwekkende Stoffen (ZZS). Stofklassen voor luchtemissies en bijbehorende grensmassastromen en emissiegrenswaarden voor (ZZS) zijn te vinden via Zoek stoffen.

Aansluiten bij internationale aanpak

Op internationaal niveau zijn er verschillende verdragen en wettelijke kaders met een soortgelijk doel. REACH, het OSPAR verdrag, de Kaderrichtlijn Water en het Verdrag van Stockholm hebben lijsten van stoffen waarvan het gebruik en/of de uitstoot moet worden verminderd. Deze kaders richten zich ieder op een bepaald deel van het milieu en een beperkte groep stoffen. Het ZZS beleid combineert de zorgstoffen uit deze kaders.

Criteria

De identificatie van Zeer Zorgwekkende Stoffen volgt uit selectiecriteria die zijn vastgelegd in artikel 57 van de Europese REACH Verordening (EG) 1907/2006. Deze criteria zijn:

  • kankerverwekkend (C
  • mutageen (M)
  • giftig voor de voortplanting (R)
  • persistent, bioaccumulerend en giftig (PBT)
  • zeer persistent en zeer bioaccumulerend (vPvB)
  • of van soortgelijke zorg (zoals hormoonverstorende stoffen)

Identificatie

Zeer zorgwekkende stoffen zijn te identificeren op basis van de volgende Europese wetgeving en verdragen:

  • stoffen in de CLP Verordening (EG) 1272/2008 geclassificeerd als C, M, of R categorie 1A of 1B
  • stoffen op de kandidaatslijst voor REACH Bijlage XIV (bijvoorbeeld PBT/vPvB) 
  • gelijkwaardige zorgstoffen in de POP Verordening (EG) 850/2004
  • prioritair gevaarlijke stoffen in de Kaderrichtlijn Water 2000/60/EG
  • stoffen op de OSPAR lijst voor prioritaire actie

U kunt met de Handreiking identificatie ZZS nagaan of een stof zeer zorgwekkend is.

ZZS lijst

Het RIVM heeft als hulpmiddel een ZZS lijst samengesteld. Deze lijst wordt twee maal per jaar bijgewerkt op grond van wijzigingen in bovenstaande wetgeving en verdragen. Het kan dus voorkomen dat een stof wel voldoet aan de ZZS criteria, maar nog niet op de ZZS lijst staat. Stoffen die via zelfclassificatie (door bedrijven) als C, M of R worden ingedeeld, zijn ook ZZS. Omdat zelfclassificatie niet formeel wordt vastgesteld, zijn deze stoffen niet opgenomen in de lijst.

Wettelijk kader

Het Nederlandse beleid richt zich op het terugdringen van emissies en het stimuleren van vervanging van ZZS door minder gevaarlijke stoffen.

Voor emissies naar lucht geldt het Activiteitenbesluit milieubeheer, zie Handleiding ZZS lucht. Voor emissies naar water treden per 1 juli 2016 de Algemene BeoordelingsMethodiek 2016 (ABM) en het Handboek Emissietoets in werking, zie Handboek Water. Onder de Omgevingswetgeving zal de beperking van emissies van ZZS naar water verder worden ingevuld. Daarop vooruitlopend kunnen vergunningverleners alvast emissiebeperkende maatregelen voor ZZS opnemen in de vergunning.

De toepassing van de minimalisatieverplichting is opgenomen in artikel 2.4 van het Activiteitenbesluit. Een toelichting op de voorschriften uit artikel 2.4 van het Activiteitenbesluit is te vinden in de Handleiding ZZS op de website van InfoMil. Een niet limitatieve lijst met indeling in ZZS-klassen is opgenomen in bijlage 12 van de Activiteitenregeling. Eventueel afwijken van de emissiegrenswaarden is mogelijk. Dit kan op basis van artikel 2.4 lid 8 van het Activiteitenbesluit.

Overige informatie

Om het MKB te ondersteunen bij het vervangen van ZZS heeft het ministerie van IenM een brochure op laten stellen. Daarmee kan het MKB, zonder gedetailleerde kennis, snel zien welke stoffen van belang zijn en hoe moet worden geprioriteerd.

Service

Waarmerk drempelvrij.nl Webrichtlijnen; klik voor een reactie.