MRL
Wat is een MRL?
MRL staat voor Maximale Residu Limiet. MRL’s zijn de wettelijk toegestane maximale restgehaltes (residuen) van stoffen in of op levensmiddelen. Deze levensmiddelen kunnen primaire agrarische producten zijn zoals vlees, melk en groente en fruit, maar ook verwerkte producten zoals bijvoorbeeld tot rozijnen verwerkte druiven. Deze residuen zijn door het gebruik van diergeneesmiddelen, gewasbeschermingsmiddelen (bestrijdingsmidddelen toegepast in de landbouw) of biociden (bestrijdingsmiddelen toegepast buiten de landbouw) in deze levensmiddelen terecht is gekomen. Om de voedselveiligheid te waarborgen mogen MRL's niet overschreden worden. Hierop wordt gecontroleerd door de overheid. Een MRL wordt vastgesteld per stof - levensmiddelcombinatie.
Doel van MRL's
Door het vaststellen van MRL's wordt de voedselveiligheid gewaarborgd. De nieuwe Voedsel en Waren Autoriteit (nVWA) gebruikt de MRL's om te controleren op misbruik van diergeneesmiddelen, gewasbeschermingsmiddelen en/of biociden. Tevens vergemakkelijken MRL's de internationale handel van levensmiddelen. Binnen Europa zijn de MRL's daarom gelijk gesteld. Wereldwijd zijn via de Codex Alimentarius, een samenwerkingsverband van WHO en FAO, de MRL's zoveel mogelijk gelijk gesteld.
Gewasbeschermingsmiddelen
De Europese Commissie (EC) stelt MRL waarden vast voor de gewasbeschermingsmiddelen per stof-levensmiddelcombinatie. De hoogte van de MRL's wordt bepaald door wat er maximaal aan residu in primair agrarische producten verwacht wordt wanneer een middel volgens 'goed landbouwkundig gebruik' is toegepast. Allereerst stelt één van de EU lidstaten een beoordeling van de actieve stof op. Deze beoordeling wordt besproken met alle EU lidstaten op vergaderingen die de Europese Autoriteit voor Voedselveiligheid (EFSA) coördineert. Als blijkt dat er één veilig gebruik is, wordt de actieve stof op Annex I van 91/414/EG (wordt 14 juni 2011 vervangen door Verordening EC 1107/2009) geplaatst en kan de EC overgaan tot het vaststellen van MRL's per stof-levensmiddelcombinatie. Een werkgroep van de EC stelt daarop een risicobeoordeling voor de volksgezondheid op. Daarin wordt de verwachte blootstelling op het niveau van de MRL vergeleken met de toxicologische grenswaarden (ADI en ARfD). Alleen MRL’s die niet leiden tot een overschrijding van deze grenswaarden, worden opgenomen in Verordening EC 396/2005. De Europese MRL's voor actieve stoffen in gewasbeschermingsmiddelen vindt u in de EU Pesticides database. Het is niet toegestaan een gewasbeschermingsmiddel te gebruiken op gewassen waarvoor geen MRL is vastgesteld. Meer informatie over dit proces vindt u op de EU pesticide pagina.
Nederlandse MRL's voor gewasbeschermingsmiddelen zijn met het tot stand komen van de Europese MRL's komen te vervallen.
Biociden
Er zijn nog geen Europese MRL's voor de actieve stoffen in biociden vastgesteld. Dat betekent dat elke lidstaat zelf de MRL per stof-levensmiddelcombinatie kan vaststellen. Wel wordt er binnen de Europese Unie (EU) momenteel door twee werkgroepen (DRAWG en CVMP-BMT) gewerkt aan richtlijnen voor het afleiden van EU-geharmoniseerde MRL's voor biociden. De toelating van de actieve stof vindt wel plaats op Europees niveau, nadat de stof beoordeeld is op werkzaamheid en veiligheid. Toegelaten actieve stoffen kunt u vinden in de bijlagen van de biocidenrichtlijn 98/8/EG. MRL's mogen pas vastgesteld worden wanneer een stof is opgenomen in deze bijlagen.
In Nederland zijn MRL's voor biociden vastgelegd in de Warenwetregeling Residuen van Bestrijdingsmiddelen van 25 augustus 2008. De vastgestelde MRL's kunt u vinden in de bijlagen van deze regeling.
Diergeneesmiddelen
De EU stelt op advies van de Committee for Veterinary Medicinal Products (CVMP), onderdeel van de EMA, de MRL’s vast voor de residuen van dierlgeneesmiddelen in dierlijke producten (vlees, melk, eieren, honing). De MRL waarborgt dat er geen risico voor de gezondheid is bij consumptie van de dierlijke producten wanneer de limiet niet overschreden wordt. Deze limieten zijn dan ook gebaseerd op de acceptabele dagelijkse inname (ADI) van een stof, afgeleid uit toxiciteitstudies, en een standaard dagelijks te consumeren 'worst-case' voedselconsumptiepakket. Om de vastgestelde MRL's niet te overschrijden stelt de overheid een wachttermijn vast voor alle diergeneesmiddelen die op de Nederlandse markt komen. Wachttermijnen zijn noodzakelijke tijden die moeten verstrijken tussen de laatste toediening van een diergeneesmiddel aan een dier en de verkrijging van levensmiddelen (vlees, melk, eieren, honig) van dit dier. Op de website van het Europese Bureau voor de evaluatie van geneesmiddelen (EMA) vindt u de MRL's die vastgesteld zijn voor de residuen van alle diergeneesmiddelen in de Maximum Residue Limits reports.
Diergeneesmiddel én Gewasbeschermingsmiddel en/of biocide
Soms wordt een actieve stof zowel in diergeneesmiddelen als in gewasgeschermingsmiddelen of biociden gebruikt. De consument kan dan zowel via dierlijke producten als plantaardige producten de stof binnen krijgen. Bij het vaststellen van MRL's voor diergeneesmiddelen in dierlijke producten wordt daarom rekening gehouden met het bestaande gebruik van de stof als gewasbeschermingsmiddel op plantaardige producten.
Echter, dierlijke producten kunnen naast diergeneesmiddelen ook gewasbeschermingsmiddelen en biociden bevatten. Dat kan door het eten van gehandelde gewassen door de dieren, door directe behandeling van dieren of indirect door behandeling van de dierstallen. Daardoor kan het voorkomen dat voor dezelfde stof via verschillende autoriteiten een MRL voor dierlijke prodecten moet worden afgeleid. In dit geval zal uiteindelijk de hoogste MRL gelden.
Relevante links MRL
Codex Alimentaris is een samenwerkingsverband van WHO en FAO. Internationale Codex MRL-waarden voor gewasbeschermingsmiddelen kunt u vinden in de database Pesticide Residues in Food. Internationale Codex MRL-waarden voor diergeneesmiddelen kunt u vinden in de database Veterinary Drug Residues in Food.
EMA is het Europese bureau voor de evaluatie van (dier)geneesmiddelen. EMA coördineert de vaststelling van MRL's voor residuen van diergeneesmiddelen. Tevens coördineert EMA de vaststelling van MRL's voor biociden die in dierlijke producten terechtkomen.
EFSA is de Europese Autoriteit voor Voedselveiligheid. Er is een zogenaamd Focal Point in iedere lidstaat voor contacten tussen AFSA en de lidstaat. In Nederland is dat de nVWA, de nieuwe Voedsel en Waren Autoriteit.