Internationaal

Gezondheidskundige richtlijnen voor omgevingsgeluid | Environmental Noise Guidelines for the European Region

Op 10 oktober 2018 heeft de Wereld Gezondheidsorganisatie (WHO) haar nieuwe gezondheidskundige richtlijnen voor omgevingsgeluid gepubliceerd [1]. Dit is een document met gezondheidskundige advieswaardes en aanbevelingen gericht op de bescherming van de gezondheid, tegen de negatieve effecten van omgevingsgeluid. De nieuw gepubliceerde richtlijnen zijn ontwikkeld door het Regional Office for Europe van de WHO, en zijn geldig voor de Europese regio. Ze zijn bedoeld om (lokale) professionals (bv onderzoekers en adviseurs) en beleidsmakers te ondersteunen bij het maken van regels, beleid of advies op het gebied van geluid en gezondheid.  Het is nu bijna 20 jaar geleden dat de WHO haar vorige gezondheidskundige richtlijnen heeft gepubliceerd [2]. Daarnaast zijn in 2009 gezondheidskundige richtlijnen voor blootstelling aan nachtelijk geluid verschenen: the Night-Noise Guidelines [3].

Waarom nu een herziening?

Op 12 maart 2010 hebben de Europese ministers tijdens de Vijfde Ministeriële Conferentie Leefmilieu en Gezondheid in het Italiaanse Parma een verklaring aangenomen waarin zij onder meer beloven de negatieve impact van omgevingsgeluid op de gezondheid te reduceren in het komende decennium [4]. De tekst werd goedgekeurd door de 53 Lidstaten die deelnamen aan deze Conferentie. Door middel van deze verklaring werd de WHO opgeroepen om daarvoor nieuwe, geschikte richtlijnen op te stellen. Deze zijn dus nu verschenen.

Sinds het verschijnen van de richtlijnen in 1999 is er veel wetenschappelijk onderzoek gedaan naar de relatie tussen de blootstelling aan omgevingsgeluid en effecten als hinder, effecten op de slaap, en/of de kans op het krijgen van hypertensie en coronaire hartziekten zoals een hartinfarct, en cognitieve effecten bij kinderen. Ook is de relatie met andere (vaak nieuwe) gezondheidseffecten onderzocht, zoals de kans op het krijgen van een beroerte, of de mogelijke effecten van omgevingsgeluid op het metabole systeem (bijvoorbeeld de kans op het krijgen van diabetes en obesitas).

Een andere belangrijke reden voor een herziening is het feit dat de richtlijnen uit 1999 [2] en 2009 [3] zich voornamelijk richten op de effecten van de blootstelling aan geluid door weg- en vliegverkeer. Mogelijke effecten door geluid van railverkeer, elektrische apparaten (zoals smartphones of Ipods) en ander recreatiegeluid, geluid van wind turbines of geluid in gezondheidsinstellingen worden in deze oude richtlijnen buiten beschouwing gelaten. In de nieuwe richtlijnen worden de effecten van de geluidbronnen daar waar mogelijk wel meegenomen.

Hoe zijn de richtlijnen voor omgevingsgeluid tot stand gekomen?

Het afleiden en opstellen van de nieuwe richtlijnen is verlopen volgens de regels van het “WHO Handbook for Guideline Development” [5]. Dit handboek voorziet in een duidelijk kader dat zorgt voor een strikte naleving van het systematisch gebruik van bewijsmateriaal als basis voor de ontwikkeling van aanbevelingen ter bescherming van de volksgezondheid. De nieuwe richtlijnen voor omgevingsgeluid van de WHO moesten volgens het handboek onder meer gebaseerd worden op de laatste stand van de wetenschap. Deze is vastgelegd door middel van zgn. “evidence reviews”. Dit zijn systematische reviews die zijn uitgevoerd voor de volgende eindpunten:

  • hinder,
  • effecten op slaap,
  • effecten op hartvaatstelsel en metabole systeem,
  • effecten op leerprestaties en mentale gezondheid,
  • effecten op het ongeboren kind,
  • effecten op gehoor, en
  • interventies.

In de evidence reviews is niet alleen gekeken naar het resultaat van de verschillende studies die de relatie met geluid onderzoeken. Ook is de kwaliteit van de bewijskracht afkomstig uit de onderliggende studies beoordeeld. De verschillende evidence reviews zijn gepubliceerd in een speciaal themanummer van het internationale tijdschrift International Journal of Environmental Research and Public Health [6-13].  

Bij de ontwikkeling van de richtlijnen zijn verschillende groepen betrokken met elk hun eigen rol. Zo is er een stuurgroep, een Guideline Development groep, een groep wetenschappers die de evidence reviews heeft uitgevoerd en andere groepen stakeholders. Onderzoekers van het RIVM zijn verantwoordelijk geweest voor de evidence reviews over effecten op het hartvaatstelsel en het metabole systeem [8, 9] en interventies [13]. Het RIVM was niet betrokken bij het opstellen van de richtlijnen zelf.

Samenhang met bestaande Europese geluidwetgeving

De nieuwe gezondheidskundige richtlijnen voor omgevingsgeluid van de WHO zijn onder meer van belang voor de geluidwetgeving in Europa. De Europese geluidrichtlijn (European Noise Directive, END) [14] beschrijft de gemeenschappelijke aanpak om de schadelijke effecten van omgevingsgeluid te voorkomen, vermijden of te verminderen. Daarin is onder meer vastgelegd hoe het geluid in kaart gebracht moet worden (Annex II) en hoe de nadelige effecten van geluid op de gezondheid moeten worden geschat (Annex III).

Op dit moment wordt de Europese Geluidrichtlijn geëvalueerd [15]. Het eerste deel van deze evaluatie is klaar en heeft geresulteerd in de invoering van een nieuwe Europese rekenmethode: CNOSSOS. De revisie van Annex III is nu bezig. De nieuwe gezondheidskundige richtlijnen voor omgevingsgeluid van de WHO zijn daarbij van belang.

Wat zijn de (beleidsmatige) consequenties van de nieuwe richtlijnen voor Nederland?

Het RIVM is door het Ministerie van Infrastructuur en Water gevraagd om duiding aan de nieuwe gezondheidskundige richtlijnen voor omgevingsgeluid van de WHO te geven voor de Nederlandse situatie. Nederland voert al jarenlang beleid op het gebied van omgevingsgeluid. Het Ministerie bepaalt of er naar aanleiding van veranderingen in de inzichten in gezondheidseffecten beleidsmatige wijzigingen nodig zijn of niet.

Rollen van het RIVM in Europees verband

 

Noise Expert voor de Europese Commissie

RIVM vervult een rol als één van de experts van de Europese Commissie en ondersteunt en adviseert het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat indien dat wordt gevraagd bij de ontwikkelingen in het Europese geluidbeleid

Nationaal referentiecentrum voor Geluid

Het RIVM is aangewezen als Nationaal Referentiecentrum (NRC) van het Europese milieuagentschap EEA (European Environmental Agency) voor het onderwerp geluid.  Een NRC speelt een sleutelrol in het Europese netwerk van EEA (Eionet) over een onderwerp en in de levering van relevante data en expertise.

Het Planbureau van de Leefomgeving is National Focus Point (NFP) voor Nederland en heeft  in die rol het RIVM aangewezen als de NRC voor het leveren van de expertise over geluid. Daarnaast is InfoMil de NRC voor het aanleveren van de data in het kader van de Europese Richtlijn Omgevingslawaai. Het NRC draagt bij aan het verzamelen en ontsluiten van tijdige, nationaal gevalideerde milieu data van hoge kwaliteit. Deze informatie wordt beschikbaar gesteld via de website van de EEA en vormt de basis voor thematische en geïntegreerde rapportages en processen die milieubeleid en milieu management mogelijk maken op nationaal, Europees en globaal niveau.

Tot en met 2018 heeft RIVM daarnaast voor geluid ook een rol binnen het European Topic Center (ETC) van EEA.

Interest Group on Noise Abatement

RIVM volgt de ontwikkelingen in de Interest Group on Noise Abatement (IGNA) van het European Network of the Heads of Environment Protection Agencies (EPAs) en doet verslag aan het Planbureau van de Leefomgeving indien het onderwerp geluid op de agenda van de plenary meeting staat.


Referenties

1.            World Health Organization Regional Office for Europe, Environmental noise guidelines for the European region. 2018, Copenhagen: World Health Organization Regional Office for Europe.

2.            Berglund B, et al., Guidelines for community noise. 1999, World Health Organization: Geneva.

3.            World Health Organization, Night Noise Guidelines for Europe. 2009, WHO Europe: Copenhagen.

4.            WHO Regional Office for Europe, Parma Declaration on Environment and Health. 2010, WHO Regional Office for Europe: Copenhagen.

5.            World Health Organization, WHO Handbook for guideline development. 2nd ed. 2014, Geneva, Switzerland: WHO.

6.            Guski R, Schreckenberg D, and Schuemer R, WHO Environmental noise guidelines for the European region: a systematic review on environmental noise and annoyance. International Journal of Environmental Research and Publi Health, 2017. 14(12): p. 1539.

7.            Basner M and McGuire S, WHO Environmental noise guidelines for the European region: a systematic review on environmental noise and effects on sleep. International Journal of Environmental Research and Publi Health, 2018. 15(3): p. 519.

8.            Kempen E van, et al., WHO Environmental noise guidelines for the European region: a systematic review on environmental noise and cardiovascular and metabolic effects: a summary. International Journal of Environmental Research and Publi Health, 2018. 15(2): p. 379.

9.            Kempen van EEMM, et al., Cardiovascular and metabolic effects of environmental noise. Systematic evidence review in the framework of the development of the WHO environmental noise guidelines for the European Region. 2017, RIVM: Bilthoven.

10.          Nieuwenhuijsen MJ, Ristovska G, and Dadvand P, WHO Environmental Noise guidelines for the European Region: a systematic review on environmental noise and adverse birth outcomes. International Journal of Environmental Research and Publi Health, 2017. 14(10): p. 1252.

11.          Clark C and Paunovic K, WHO Environmental noise guidelines for the European Region: A systematic review on environmental noise and cognition. International Journal of Environmental Research and Publi Health, 2018. 15(2): p. 285.

12.          Sliwinska-Kowalska M and Zaborowski K, WHO Environmental noise guidelines for the European region: a systematic review on environmental noise and permanent hearing loss  and tinitus. International Journal of Environmental Research and Publi Health, 2017. 14(10): p. 1139.

13.          Brown AL and Kamp I van, WHO Environmental noise guidelines for the European region: a systematic review of transport noise interventions and their impacts on health. International Journal of Environmental Research and Publi Health, 2017. 14(8): p. 873.

14.          European Commission, Directive 2002/49/EC of the European Parliament and of the Council of 25 June 2002 relating to the assessment and management of environmental noise. 2002, European Commission: Brussels, Belgium. p. 12-25.

15.          Juraga I, Berger B, and Paviotti M, Introduction: policy context and evaluation of the Environmental Noise Directive, in Proceedings of the 45th International Congress and Exposition on Noise Control Engineering: Towards a quieter future, INTERNOISE, Estorff O von, Kropp W, and Schulte-Fortkamp B, Editors. 2016, German Acoustic Society (DEGA): Hamburg.

 

 

 

Home / Onderwerpen / G / Geluid / Wet- en regelgeving / Internationaal

RIVM De zorg voor morgen begint vandaag
Menu