Risicobeoordeling van synthetische biologie

Projectleider: Dr. D.A. Bleijs
Uitvoering: 2011-2014

Aanleiding en doel

Synthetische biologie gaat over nieuwe technologie die gebruik maakt van biologisch materiaal. Het gaat daarbij om het ontwerp van biologische systemen die niet in de natuur voorkomen en ook om het herontwerp van bestaande natuurlijke biologische systemen. Voorbeelden zijn de productie van medicijnen en biobrandstoffen. Zoals bij de introductie van alle nieuwe technologie is het nodig dat ook de risico’s ervan in kaart worden gebracht. Daarvoor moeten dus geschikte risicobeoordelingsmethoden worden ontwikkeld.

Het project richtte zich op de risicoschatting van drie thema’s waarvan wordt verwacht dat ze in de nabije toekomst van grote invloed op de samenleving zullen zijn: virale vaccins, gentherapie en biobrandstoffen.

Resultaten en betekenis

Voor de productie van biobrandstoffen worden transgene microalgen gebruikt. Dit zijn genetisch gemodificeerde algen. In dit SOR-project zijn de risico’s van deze microalgen, zoals het vrijkomen van deze algen buiten het kweeksysteem en hun overleving in het milieu, beschreven. De algen worden op grote schaal gekweekt voor biobrandstoffen, maar ook voor farmaceutische producten.

Er is een overzicht gemaakt van de nieuwe ontwikkelingen op het gebied van virale vaccins en gentherapie, en ook van de daarmee samenhangende implicaties voor de risicobeoordeling. Synthetische biologie maakt het namelijk mogelijk nieuwe eigenschappen in organismen te introduceren waarop de risicobeoordeling nog niet helemaal toegesneden is. In het project is gekeken naar de mogelijkheden om bioinformatica als hulpmiddel te introduceren. Op dit facet van de risicobeoordeling hebben beide onderwerpen duidelijk raakvlak.

De resultaten van dit project zijn belangrijk voor de risicobeoordeling van synthetische biologieproducten. Het is gebleken dat het bestaande risicobeoordelingskader voor genetisch gemodificeerde organismen geschikt is voor de beoordeling van de huidige synthetische biologie producten. Maar nieuwe producten worden in een rap tempo ontwikkeld, dus ontwikkeling van het kader dat de ontwikkeling van de producten bijbeent, is hard nodig. Het ministerie van Infrastructuur en Milieu heeft intussen opdracht gegeven voor een vervolgproject.

Samenwerking

In het project zijn diverse samenwerkingen met de Rathenau en Athena instituten geïnitieerd.

Meer informatie

Home / Over RIVM / Kennis en kunde / Strategisch Programma RIVM / Risicobeoordeling van synthetische biologie

RIVM De zorg voor morgen begint vandaag
Menu