Sinds 2017 kunnen vrouwen meedoen met een zelfafnameset (ZASzelfafnameset). Deze is voor vrouwen die erg tegen het uitstrijkje opzien en om die reden niet meedoen met het bevolkingsonderzoek. De zelfafnameset kan dan een manier zijn waarop zij toch deel kunnen nemen. Met de zelfafnameset neemt de vrouw zelf thuis vaginaal materiaal af. Dit stuurt zij op naar het laboratorium waar het getest wordt op HPVhumaan papillomavirus.

  1. Voor wie is de zelfafnameset?
  2. Waarom is de zelfafnameset er niet voor iedereen?
  3. Als een vrouw belt en om advies vraagt of zij mee moet doen met de zelfafnameset of het uitstrijkje. Welk advies geef ik haar dan?
  4. Hoe kan de vrouw de zelfafnameset aanvragen?
  5. Hoe werkt het afnemen van de zelfafnameset?
  6. Wat zit er in het zelfafnamesetpakket?
  7. Wanneer krijgt de vrouw de uitslag van de zelfafnameset?
  8. Hoe krijgt de vrouw de uitslag van de zelfafnameset?
  9. Welke uitslagen zijn er na de zelfafnameset mogelijk?
  10. Is de zelfafnameset net zo betrouwbaar als het uitstrijkje?
  11. Wat zijn de verschillen tussen een zelfafnameset en een uitstrijkje?
  12. Wat is de rol van de huisartsenpraktijk als de vrouw meedoet met de zelfafnameset?
  13. Is het onderzoek met de zelfafnameset hetzelfde als het uitstrijkje?
  14. Hoe vaak kan ik een zelfafnameset aanvragen?
  15. Ik kan op internet een zelfafnameset kopen. Is die betrouwbaar?
  16. Wat is de houdbaarheid van de zelfafnameset?
  17. Als de vrouw vragen heeft over de zelfafnameset, waar kan ze dan meer informatie krijgen?

1. Voor wie is de zelfafnameset?

Sommige vrouwen vinden het erg vervelend om een uitstrijkje te laten maken en nemen om die reden niet deel aan het bevolkingsonderzoek. Die vrouwen kunnen een zelfafnameset aanvragen.

 

2. Waarom is de zelfafnameset er niet voor iedereen?

De zelfafnameset is er voor vrouwen die niet meedoen omdat zij het erg vervelend vinden om een uitstrijkje te laten maken. Daarom wordt nu ook de zelfafnameset aangeboden. Voor die groep vrouwen die nu niet gaat zou dat een goed alternatief kunnen zijn.

 

3. Als een vrouw belt en om advies vraagt of zij mee moet doen met de zelfafnameset of het uitstrijkje. Welk advies geef ik haar dan?

De zelfafnameset is er vooral voor die vrouwen die niet mee willen doen met een uitstrijkje omdat ze daar erg tegenop zien. Probeer de reden waarom te achterhalen. Soms is dit omdat de vrouw een mannelijke huisarts heeft en niet weet dat een uitstrijkje ook door een vrouw (vaak door de doktersassistente) gemaakt kan worden. Als een uitstrijkje door een vrouw bij uw huisartsenpraktijk niet mogelijk is, dan kan zij het uitstrijkje ook laten maken bij een andere praktijk.

Heeft de vrouw een andere reden en ziet zij heel erg op tegen het uitstrijkje? Dan kunt u haar het advies geven mee te doen met de zelfafnameset.
Het is belangrijk om haar te vertellen:

  • Dat de zelfafnameset zelf thuis wordt afgenomen en door haar zelf wordt opgestuurd naar het laboratorium. Zij ontvangt ook zelf de uitslag. U als huisarts ontvangt dit niet.
  • Dat de zelfafnameset alleen test op HPVhumaan papillomavirus. Als er HPV gevonden wordt dan is alsnog een uitstrijkje bij de huisarts nodig voor een test op afwijkende cellen (cytologische beoordeling). Bij 8% van de vrouwen die meedoen met de zelfafnameset is dat nodig.

 

4. Hoe kan de vrouw de zelfafnameset aanvragen?

De vrouw krijgt van de screeningsorganisatie een uitnodiging voor het bevolkingsonderzoek. De zelfafnameset kan zij dan al direct aanvragen. Dit kan via:

  • Mijn Bevolkingsonderzoek met haar DigiDDigitale Identiteit.
  • Bellen met de informatielijn van regionale screeningsorganisatie.
  • Het sturen van een e-mail naar de regionale screeningsorganisatie.

De gegevens van de screeningsorganisatie zijn te vinden op de uitnodigingsbrief of via www.bevolkingsonderzoeknederland.nl.

 

5. Hoe werkt het afnemen van de zelfafnameset?

Bekijk hiervoor de instructie of animatiefilm (Nederlands, Engels, Turks, Arabisch) waarin stap voor stap is uitgelegd hoe afnemen en opsturen gaat.

 

6.    Wat zit er in het zelfafnamesetpakket?

  1. De zelfafnameset-tool met persoonlijke barcode
  2. De zelfafnameset-instructie
  3. Doorzichtig plastic zakje met blauwe rand (incl. absorptiedoekje)
  4. Retourenveloppe
  5. Brief met adressticker

Download de instructie om te zien hoe de zelfafnameset te gebruiken en op te sturen.

Bekijk ook de stap-voor-stap fotoserie of animatiefilm.

 

7.    Wanneer krijgt de vrouw de uitslag van de zelfafnameset?

De vrouw krijgt na ongeveer 3 werkdagen de uitslag van de zelfafnameset. Deze ontvangt zij van het laboratorium. Let op! De huisarts ontvangt de uitslag van de zelfafnameset niet.

 

8.    Hoe krijgt de vrouw de uitslag van de zelfafnameset?

De vrouw krijgt de uitslag van de zelfafnameset met een brief per post. Dit krijgt zij ongeveer 3 werkdagen nadat zij het opgestuurd heeft naar het laboratorium.

 

9.    Welke uitslagen zijn er na de zelfafnameset mogelijk?

  • Geen HPV

Er is geen HPV gevonden. Dit betekent dat u geen verhoogd risico heeft op baarmoederhalskanker.

  • Wel HPVhumaan papillomavirus

Er is HPV gevonden. Dit betekent dat u een verhoogd risico heeft op baarmoederhalskanker.
HPV is een virus dat de cellen in uw baarmoederhals kan veranderen. Bijna iedereen heeft een keer HPV. Dat is niet erg. Bijna altijd ruimt het lichaam het virus zelf op. Soms lukt dit niet. Dan kunnen afwijkende cellen en uiteindelijk baarmoederhalskanker ontstaan.

De vrouw krijgt het advies een afspraak bij de huisartsenpraktijk te maken voor een uitstrijkje.

Met dit uitstrijkje kijken we of de cellen in uw baarmoederhals er normaal uitzien. Het uitstrijkje is gratis.

Let op: vanwege privacy redenen krijgt u alleen de vrouw de uitslag van het onderzoek. De uitslag van de zelfafnameset wordt dus niet naar de huisarts gestuurd. Hij is namelijk niet de aanvrager van het onderzoek.

  • Niet goed te beoordelen

Er is een nieuwe afname met de zelfafnameset nodig. Het materiaal was niet goed te beoordelen. Dit komt soms voor. De vrouw krijgt een nieuwe zelfafnameset om materiaal af te nemen. Zij kan natuurlijk ook alsnog naar de huisarts voor een uitstrijkje.

 

10. Is de zelfafnameset net zo betrouwbaar als het uitstrijkje?

De zelfafnameset is een betrouwbare manier om een HPV-test te doen. Dit komt omdat HPV in de hele vagina zit. Een uitstrijkje van de baarmoederhals is voor alleen een HPV-test niet nodig. De zelfafnameset is niet geschikt voor cytologische beoordeling. Daarvoor is materiaal van de baarmoederhals nodig dat alleen met een uitstrijkje te verkrijgen is.

 

11. Wat zijn de verschillen tussen een zelfafnameset en een uitstrijkje?

Met de zelfafnameset neemt de vrouw zelf thuis vaginaal materiaal af uit haar vagina. Dit wordt in het laboratorium getest op HPV. Voor een uitstrijkje gaat zij naar de huisartsenpraktijk. Een uitstrijkje test op HPV en - als HPV gevonden wordt - ook meteen op afwijkende cellen.

De zelfafnameset kan alleen op HPV worden getest. Dus als er HPV is gevonden, ontvangt de vrouw alsnog een uitnodiging voor een uitstrijkje bij de huisartsenpraktijk. Dit uitstrijkje wordt dan onderzocht op afwijkende cellen.

Zelfafnameset Uitstrijkje
U vraagt de zelfafnameset aan bij de screeningsorganisatie en neemt zelf materiaal uit de vagina af. U maakt een afspraak bij de huisarts voor een uitstrijkje.
De zelfafnameset wordt alleen getest op HPV. Een uitstrijkje wordt eerst getest op HPV.
Als er HPV wordt gevonden in het onderzoeksmateriaal, dan moet u een afspraak maken bij de huisarts om toch een uitstrijkje te maken. Is HPV aanwezig, dan wordt hetzelfde uitstrijkje ook getest op afwijkende cellen.
Alleen u ontvangt de uitslag. De huisarts ontvangt de uitslag niet vanwege privacyredenen en omdat u de aanvrager van het onderzoek bent. U en uw huisarts ontvangen de uitslag van het uitstrijkje.

 

12. Wat is de rol van de huisartsenpraktijk als de vrouw meedoet met de zelfafnameset?

Het kan zijn dat de vrouw belt voor vragen over de zelfafnameset. Bijvoorbeeld over hoe zij deze kan aanvragen en hoe zij hem kan afnemen. Ook wordt soms gevraagd door de vrouw, of de huisarts de zelfafnameset wil afnemen.

Het is aan u of u de vrouw helpt bij het afnemen van de zelfafnameset. U krijgt hiervoor geen vergoeding vanuit het bevolkingsonderzoek.

Meer informatie over hoe aanvragen en afnemen is te vinden op www.bevolkingsonderzoekbaarmoederhalskanker.nl.

 

13. Is het onderzoek met de zelfafnameset hetzelfde als het uitstrijkje?

De zelfafnameset is een betrouwbare manier om op HPV te testen. Heeft een vrouw HPV, dan is alsnog een uitstrijkje nodig om te kijken of er ook afwijkende cellen zijn.

Het uitstrijkje wordt ook getest op HPV en als er HPV gevonden wordt ook direct op afwijkende cellen.

Het onderzoek in het laboratorium is dus een stuk uitgebreider.

 

14. Hoe vaak kan ik een zelfafnameset aanvragen?

Als de vrouw een uitnodiging heeft ontvangen kan zij deze eenmalig aanvragen en meedoen. Behalve als de test niet goed is gegaan en de uitslag ‘onbeoordeelbaar’ is. Dan krijgt de vrouw alsnog een nieuwe zelfafnameset toegestuurd.

 

15. Ik kan op internet een zelfafnameset kopen. Is die betrouwbaar?

Wij weten niet hoe de betrouwbaarheid van andere testen is die online te koop zijn.

Wel weten we dat de zelfafnameset die ingezet wordt bij het bevolkingsonderzoek een betrouwbare manier is om te testen op HPV.

 

16. Wat is de houdbaarheid van de zelfafnameset?

De houdbaarheidsdatum van de zelfafnameset staat vermeld op de bovenkant van de doorzichtige blister, de verpakking waar hij in zit.

 

 

17. Als de vrouw vragen heeft over de zelfafnameset, waar kan ze dan meer informatie krijgen?

Online

Telefonisch

Naar boven