Hieronder staan veelgestelde vragen over het bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker.

1. Waarom een bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker?

1. Waarom een bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker?

Met het bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker kijken we of vrouwen risico hebben op baarmoederhalskanker. Door er vroeg bij te zijn kan baarmoederhalskanker voorkomen worden.

2. Waarom is het bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker veranderd vanaf 2017?

2. Waarom is het bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker veranderd vanaf 2017?

Deze verandering levert extra gezondheidswinst op. Ongeveer 100 gevallen van baarmoederhalskanker en 35 sterfgevallen door deze ziekte worden jaarlijks extra voorkomen.

Bekijk de korte film Vernieuwd bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker.

Vernieuwd bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker

In deze korte film wordt uitgelegd wat de vernieuwingen zijn van het bevolkingsonderzoek naar baarmoederhalskanker.

3. Wat is er veranderd?

3. Wat is er veranderd?

In het bevolkingsonderzoek voor 2017 werd in het uitstrijkje gekeken of er afwijkende cellen aanwezig zijn. In het vernieuwde bevolkingsonderzoek wordt gekeken of in het uitstrijkje Humaan Papillomavirus (HPVhumaan papillomavirus) aanwezig is. Zo is eerder duidelijk of vrouwen risico lopen op het krijgen van baarmoederhalskanker. Als er HPV gevonden wordt dan wordt hetzelfde uitstrijkje ook direct onderzocht op afwijkende cellen.

Het bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker gaat nog steeds met een uitstrijkje.

Ook kunnen vrouwen meedoen met een zelfafnameset. Deze is voor die vrouwen die een uitstrijkje vervelend vinden en daarom niet mee willen doen. De zelfafnameset test alleen op HPV. Wordt HPVgevonden, dan is alsnog een uitstrijkje nodig voor een beoordeling op afwijkende cellen. Dit is zo bij ongeveer 7 op de 100 vrouwen.

4. Kan ik nog steeds meedoen door een uitstrijkje te laten maken?

4. Kan ik nog steeds meedoen door een uitstrijkje te laten maken?

In het vernieuwde bevolkingsonderzoek kun je nog steeds meedoen door een uitstrijkje te laten maken. Het uitstrijkje wordt op dezelfde manier door de huisarts of de assistente afgenomen. Voor vrouwen die het moeilijk vinden een uitstrijkje te laten maken en daarom niet meedoen aan het bevolkingsonderzoek, is een zelfafnameset. Hiermee kunnen zij zelf thuis vaginaal materiaal afnemen.

5. Wat is een zelfafnameset?

5. Wat is een zelfafnameset?

Met de zelfafnameset kunnen vrouwen thuis zelf materiaal afnemen. De vrouw hoeft dan geen uitstrijkje te maken bij de huisarts. Het zelf afgenomen materiaal wordt door de vrouw opgestuurd en in het laboratorium getest op aanwezigheid van HPVhumaan papillomavirus. Vrouwen die HPV positief zijn (ongeveer 7 van de 100 vrouwen) moeten alsnog een uitstrijkje laten maken bij de huisarts voor de beoordeling op afwijkende cellen. Het afgenomen materiaal bevat namelijk onvoldoende cellen om dit te kunnen beoordelen.

Bekijk de korte video wat is de zelfafnameset?

6. Voor wie is de zelfafnameset?

6. Voor wie is de zelfafnameset?

Voor sommige vrouwen is het maken van een uitstrijkje erg moeilijk. Bijvoorbeeld door vervelende seksuele ervaringen of omdat het maken van een uitstrijkje moeilijk gaat. Deze vrouwen kunnen een zelfafnameset aanvragen bij het ontvangen van de uitnodiging voor het bevolkingsonderzoek.

7. Waarom worden vrouwen minder vaak uitgenodigd voor het bevolkingsonderzoek?

7. Waarom worden vrouwen minder vaak uitgenodigd voor het bevolkingsonderzoek?

Het testen op HPVhumaan papillomavirus geeft meer zekerheid dat er binnen 10 jaar geen afwijkingen ontstaan. Daarom is het veilig om vrouwen minder vaak uit te nodigen voor het bevolkingsonderzoek. In plaats van 7 keer krijgt een vrouw 5 keer in haar leven een uitnodiging voor het bevolkingsonderzoek.

8. Ik kan op internet een zelfafnamset/HPV-test kopen. Is die betrouwbaar?

8. Ik kan op internet een zelfafnamset/HPV-test kopen. Is die betrouwbaar?

Er zijn zelfafnamesets/HPVhumaan papillomavirus-testen die via commerciële bedrijven verkocht worden op het internet. Denk goed na voordat u een HPV-thuistest gaat gebruiken. Veel vrouwen onder de 30 jaar (ongeveer 1 van de 5) hebben namelijk HPV. Bij vrouwen onder de 30 jaar verdwijnt het HPV en de afwijkingen bijna altijd vanzelf.  Als u toch een zelfafnametest via internet wilt kopen, bekijk dan of het een test is die alle hoog risico HPV typen test. Daarnaast mag de test niet te gevoelig zijn, anders spoort het ook HPV op die geen risico op baarmoederhalskanker geeft. De zelfafnameset voor het bevolkingsonderzoek kunt u aanvragen bij de screeninsgorganisatie nadat u een uitnodigingsbrief heeft gehad.

Bekijk het overzicht wanneer u wordt uitgenodigd.

9. Is het testen op HPV beter?

9. Is het testen op HPV beter?

Ja. Met het testen op HPVhumaan papillomavirus worden meer voorstadia van baarmoederhalskanker opgespoord dan met de voorgaande test op alleen celafwijkingen. Dit komt omdat een HPV-test gevoeliger is. Ongeveer 100 gevallen van baarmoederhalskanker en 35 sterfgevallen door deze ziekte worden jaarlijks extra voorkomen door de vernieuwingen in het bevolkingsonderzoek.

10. Worden er gevallen van kanker gemist met het vernieuwde bevolkingsonderzoek?

10. Worden er gevallen van kanker gemist met het vernieuwde bevolkingsonderzoek?

Ja. Er is geen enkele test die alle gevallen van baarmoederhalskanker kan opsporen. Omdat het testen op HPVhumaan papillomavirus gevoeliger is, worden er meer vrouwen met (een risico op) baarmoederhalskanker opgespoord dan met alleen celonderzoek.

11. Hoeveel gevallen van baarmoederhalskanker worden er gemist in het vernieuwde bevolkingsonderzoek?

11. Hoeveel gevallen van baarmoederhalskanker worden er gemist in het vernieuwde bevolkingsonderzoek?

De Nederlandse Vereniging voor Obstetrie en Gynaecologie (NVOGNederlandse Vereniging voor Obstetrie en Gynaecologie) heeft aangegeven dat er jaarlijks 50 baarmoederkankers met het voormalige bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker bij toeval worden gevonden. Bij het huidige bevolkingsonderzoek worden deze vrouwen niet meer gevonden. Vrouwen gaan dan naar aanleiding van klachten naar hun huisarts. Hierdoor wordt de diagnose later vastgesteld waardoor naar schatting 3 tot 5 vrouwen overlijden omdat ze niet bij toeval gevonden zijn door het bevolkingsonderzoek. Tegelijk sporen we door deze nieuwe methode extra gevallen van baarmoederhalskanker op. Ongeveer 100 gevallen van baarmoederhalskanker en 35 sterfgevallen door deze ziekte worden met de nieuwe testmethode jaarlijks extra voorkomen.