Er zijn gevallen bekend van katten, honden en nertsen die besmet zijn geraakt met het nieuwe coronavirus. Ook in Nederland zijn dieren besmet (geweest) met het virus. Meestal waren de eigenaren van het dier ook ziek en positief getest op het nieuwe coronavirus (SARSsevere acute respiratory syndrome-CoVcoronavirus-2). Mogelijk hebben de eigenaren het huisdier besmet. Omdat het om een paar besmette huisdieren gaat (van over de hele wereld), gaan we ervan uit dat de kans dat een huisdier door de eigenaar besmet raakt klein is.

Katten

Uit onderzoek blijkt dat katten ziek kunnen worden van het nieuwe coronavirus. Vooral jonge katten blijken na besmetting ziek te worden. Net als bij mensen, krijgen katten luchtwegklachten. Ook kunnen ze maag- en darmproblemen krijgen. In Nederland zijn bij enkele katten antistoffen gevonden tegen het nieuwe coronavirus. Dit betekent dat de katten besmet zijn geweest met het virus.

Als katten ziek worden, kunnen ze het virus uitscheiden via de keel/bek en via de ontlasting. Er is nog geen duidelijk bewijs dat katten elkaar kunnen besmetten. In experimenteel onderzoek is dat wel aangetoond, maar het is onbekend in hoeverre dit onder natuurlijke omstandigheden kan plaatsvinden. Hiervoor is meer onderzoek nodig. Het risico van kat-op-katbesmetting wordt op dit moment als klein ingeschat.

Honden en andere huisdieren waarmee geknuffeld wordt

Honden kunnen besmet raken met het nieuwe coronavirus. Een hond kan waarschijnlijk het virus niet overbrengen naar een andere hond. Er zijn geen aanwijzingen dat een hond die besmet is met het nieuwe coronavirus het aan een mens kan overdragen. Bij één hond in Nederland zijn antistoffen tegen het nieuwe coronavirus aangetroffen. Dit betekent dat de hond besmet is geweest met het virus.

Ook van hamsters en fretten weten we dat zij besmet kunnen raken en ziek kunnen worden van het nieuwe coronavirus. Er wordt onderzocht of dat ook voor konijnen geldt.

Dier-op-mensbesmetting

In Nederland zijn enkele gevallen van mogelijke dier-op-mensbesmettingen. Deze besmettingen hebben plaatsgevonden op nertsenbedrijven waar nertsen besmet waren met het virus. Medewerkers van de bedrijven hebben de nertsen verzorgd toen nog niet bekend was dat de dieren besmet waren. Mogelijk hebben enkele medewerkers via de nertsen het virus opgelopen. 
Op 3 juni 2020 heeft de overheid besloten dat bedrijven waar nertsen positief getest zijn op het nieuwe coronavirus, geruimd zullen worden. Het is mogelijk dat het virus langere tijd op nertsenbedrijven kan circuleren waardoor mensen besmet kunnen raken. Zie ook de kamerbrief met aanvullende maatregelen voor nertsenbedrijven.

De kans dat dieren in huishoudens besmet raken met het virus en een rol spelen in de verspreiding van het virus is heel klein. En op dit moment veel kleiner dan de kans dat mensen elkaar besmetten. Voor alle niet-besmette nertsenbedrijven in Nederland gelden extra voorzorgsmaatregelen, zoals een vervoersverbod van nertsen, een bezoekersverbod voor de stallen, een hygiëneprotocol en de verplichting om andere dieren (honden, katten en fretten) zo min mogelijk het bedrijf te laten binnenkomen of verlaten.

Adviezen voor eigenaren van huisdieren met knuffelcontact

  • Als niemand in het huishouden klachten heeft en het huisdier ook niet.
    Dan zijn er geen maatregelen nodig voor het contact met (knuffel)huisdieren. Goede hygiëne is en blijft belangrijk. Het dier mag gewoon naar buiten.
  • Als het huisdier ziek is, maar verder niemand in het huishouden klachten heeft.
    Dan gaan we er van uit dat het dier niet besmet is met het nieuwe coronavirus. Goede hygiëne is belangrijk, het dier mag naar buiten. Overleg zo nodig met de dierenarts.
  • Als iemand in het huishouden klachten heeft die passen bij COVID-19, maar het huisdier niet ziek is.
    De kans is heel klein dat je dier ziek wordt. Uit voorzorg geven we toch enkele adviezen. Als je klachten hebt die passen bij COVID-19 (Verkoudheidsklachten (zoals neusverkoudheid, loopneus, niezen, keelpijn), hoesten, benauwdheid, verhoging of koorts, plotseling verlies van reuk en/of smaak (zonder neusverstopping)), laat je dan testen op het nieuwe coronavirus. Vermijd intensief knuffelen en contact met het dier tot de uitslag bekend is. Laat, als dat mogelijk is, een niet-zieke huisgenoot voor het huisdier zorgen. Goede hygiëne is belangrijk. Het huisdier mag naar buiten.
  • Als iemand in het huishouden klachten heeft die passen bij COVID-19.
    Blijf zoveel mogelijk thuis en laat je testen. Als het huisdier ook klachten krijgt die kunnen passen bij COVID-19 (luchtweg of darmklachten), is het advies om het dier (zoveel mogelijk) binnen te houden. Laat het dier buiten niet vrij rondlopen. Zorg dat het dier niet naar een locatie gaat waar veel dieren bij elkaar komen (opvang, pension, asiel).
  • Als iemand in het huishouden klachten heeft die passen bij COVID-19, en het huisdier ziek is.
    Als er mensen in het huishouden zijn met klachten die passen bij COVID-19 (Verkoudheidsklachten (zoals neusverkoudheid, loopneus, niezen, keelpijn), hoesten, benauwdheid, verhoging of koorts, plotseling verlies van reuk en/of smaak (zonder neusverstopping)), en het dier ziek wordt, dan bestaat er een kleine kans dat het dier besmet is met het nieuwe coronavirus. De kans dat mensen ziek worden van het dier is veel kleiner dan dat ze ziek worden van hun huisgenoten. Het is verstandig dat alle huisgenoten met klachten zich laten testen en intensief contact met het zieke dier vermijden. Laat, als dat mogelijk is, een niet-zieke huisgenoot voor het huisdier zorgen. Goede hygiëne is extra belangrijk. Laat het dier buiten niet vrij rondlopen. Als het dier ernstige benauwdheids- en /of diarreeklachten heeft, neem dan telefonisch contact op met de dierenarts. Die beoordeelt of de klachten van het dier passen bij COVID-19.

Andere dieren en COVID-19

Uit onderzoek blijkt dat varkens, kippen en eenden niet vatbaar zijn voor het nieuwe coronavirus. Andere dieren zoals koeien, schapen, geiten, paarden en ratten zijn dat, voor zover nu bekend, waarschijnlijk ook niet. Fretten, en daarmee ook nertsen, zijn gevoelig voor besmetting met COVID-19. Op een groot aantal nertsenbedrijven is het nieuwe coronavirus aangetroffen en zijn de nertsen inmiddels geruimd. Er wordt onderzoek gedaan naar hoe de dieren op de bedrijven besmet zijn geraakt.

Wat doet het RIVMRijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu?

In Nederland zijn we alert op nieuwe en bestaande ziekten die van dieren op mensen en omgekeerd kunnen worden overgedragen. Zoals mensen besmet  kunnen worden met infectieziekten, kunnen ook dieren besmet raken. Een klein deel van de infectieziekten van dieren is ook besmettelijk voor de mens:  dat zijn de zoönosen. Soms kunnen dieren ook infectieziekten oplopen van mensen, dat zijn antropozoönosen.

Dat betekent dat ook bij het nieuwe coronavirus  wordt gekeken in hoeverre dieren besmet kunnen worden en een rol spelen in de verspreiding van het virus. Het RIVM werkt hierbij samen met verschillende professionals, onder andere uit de  gezondheidszorg en de diergeneeskunde.

Kijk voor meer informatie op:

www.onehealth.nl

www.rijksoverheid.nl

www.dibevo.nl

www.zoogdiervereniging.nl

www.sheltermedicine.nl

Vragen over huisdieren

Kan mijn huisdier besmet worden met het nieuwe coronavirus?

Er zijn wereldwijd gevallen bekend van huisdieren die besmet zijn met het nieuwe coronavirus, waaronder een hond en enkele katten in Nederland. Meestal waren de eigenaren van het dier ook ziek en positief getest op het nieuwe coronavirus. De kans dat een huisdier besmet raakt en vervolgens een mens besmet is zeer klein in vergelijking met besmetting van mens-op-mens.

Wat betekent het voor mijn huisdier als ik klachten heb?

Hoewel de kans klein is dat gezelschapsdieren besmet raken met het coronavirus, is het verstandig om als je klachten hebt intensief contact met huisdieren te vermijden (niet laten likken en knuffelen, aaien mag wel). Laat de verzorging van huisdieren bij voorkeur over aan mensen zonder klachten die hierbij de algemene hygiënemaatregelen voor omgang met huisdieren (regelmatig handen wassen en niet laten likken) in acht nemen. Honden van COVID-19-patiënten en mensen met bij COVID-19 passende klachten kunnen gewoon uitgelaten worden door mensen zonder klachten en mogen tijdens het uitlaten in contact komen met andere honden. De verspreiding van het nieuwe coronavirus zoals we die nu wereldwijd zien, komt door verspreiding van mens-op-mens.

Kan ik de hond uitlaten?

Als je geen klachten hebt zoals neusverkoudheid, loopneus, keelpijn, hoesten, benauwdheid en/of koorts, kun je gewoon je hond uitlaten. Als je wel een van deze klachten hebt, vraag dan iemand anders je hond uit te laten. Voor iedereen die de hond uit laat geldt de algemene preventieve maatregel om tenminste 1,5 meter afstand tot andere mensen in acht te nemen. Honden mogen tijdens het uitlaten in contact komen met andere honden.

Zijn er in Nederland dieren besmet met het nieuwe coronavirus?

In Nederland zijn er enkele gevallen bekend van dieren met het nieuwe coronavirus. Bij één hond zijn antistoffen tegen het virus aangetroffen. Dit betekent dat de hond besmet is geweest met het virus. De hond is waarschijnlijk besmet geraakt door zijn eigenaar met COVID-19. Daarnaast is het virus aangetroffen bij nertsenbedrijven waar dieren luchtweg- en darmklachten hadden. Ook bij enkele katten die aanwezig waren op één van deze bedrijven zijn antistoffen tegen het virus aangetroffen. 

Kunnen dieren het nieuwe coronavirus overdragen op mensen?

In Nederland zijn enkele meldingen van  mogelijke dier-op-mensbesmettingen. Deze besmettingen hebben plaatsgevonden op nertsenbedrijven waar nertsen besmet waren met het virus. Mogelijk hebben enkele medewerkers via de nertsen het virus opgelopen. Omdat het virus op langere termijn mogelijk op een nertsenbedrijf kan circuleren, worden deze bedrijven geruimd.

De kans dat dieren in huishoudens besmet raken met het virus en een rol spelen in de verspreiding van het virus is heel klein. En op dit moment veel kleiner dan de kans dat mensen elkaar besmetten.