Het nieuwe coronavirus is het virus dat de ziekte COVID-19 kan veroorzaken. Het virus wordt van mens op mens overgedragen. Door hoesten en niezen worden druppeltjes verspreid Iemand anders kan ze inademen en daardoor besmet raken. De druppeltjes kunnen ook via handen worden overgedragen. Bijvoorbeeld als iemand met de handen aan de neus of het gezicht zit en vervolgens een ander een hand geeft. 

Over virussen

Virussen zijn kleine organismen. Zo klein, dat je ze met een gewone microscoop niet kunt zien. Op zichzelf kan een virus niets. Eigenlijk is een virusdeeltje niet meer dan een stukje genetisch materiaal (DNAdeoxyribonucleic acid of RNAribonucleic acid) dat is ingepakt in een laagje eiwitten. Er zijn veel verschillende soorten virussen. 

Zo werkt een virus

Om te kunnen (blijven) bestaan, heeft een virus gastcellen van bijvoorbeeld een mens nodig. Het virus dringt dan door in de gezonde cellen en gaat zich daar vervolgens vermeerderen. Razendsnel maakt de cel een grote hoeveelheid virusdeeltjes. De nieuwe virusdeeltjes die vrijkomen besmetten op hun beurt weer nieuwe cellen. Zo word je als drager van het virus ziek.
Zodra je immuunsysteem deze viruscellen ontdekt, gaat het aan het werk om onder andere antistoffen aan te maken. Die proberen het virus kapot te maken. Die antistoffen blijven nog een tijd in het lichaam, ook als je inmiddels genezen bent. Aan de hand van die antistoffen kun je zien of je besmet bent geweest. 

Het nieuwe coronavirus

Er zijn veel verschillende soorten virussen, waaronder de zogenoemde ‘coronavirussen’. Voorbeelden van coronavirussen zijn MERSMiddle East Respiratory Syndrome-CoVcoronavirus en SARSsevere acute respiratory syndrome-CoV1, dat een zusje is van SARS-CoV-2 dat in 2003 rondwaarde. Het nieuwe coronavirus heet officieel SARS-CoV-2. 

Aannemelijk is dat het nieuwe coronavirus in China van dieren is overgegaan op mensen. De vorm van coronavirussen is opvallend. Als je het virus onder een elektronenmicroscoop bekijkt, zie je uitsteeksels met een bolletje erop. Dat ziet er een beetje uit als een kroon. De Latijnse naam voor kroon is corona. Hij is dus genoemd naar zijn vorm. 

Verandering van het virus

Veel virussen kunnen in de loop van de tijd veranderen. De vraag is vooral of het virus door deze veranderingen gevaarlijker of minder gevaarlijk wordt voor mensen. We zien gelukkig niet vaak dat een virus verandert en daardoor ineens heel gevaarlijk wordt. Uit voorzorg wordt dat altijd goed in de gaten gehouden. Het nieuwe coronavirus is in China in december 2019 op één plek ontstaan als menselijk virus. Sindsdien zien we dat het de wereld overging met steeds een net iets andere genetische code. In principe geldt: hoe meer verschillende varianten van het virus in omloop zijn, hoe lastiger het is om er een vaccin voor te maken en het virus uit te roeien.

De invloed van het klimaat op het virus

Van veel virussen weten we dat die zich minder makkelijk verspreiden bij een warmer en zonniger klimaat. Op de verspreiding van dit nieuwe coronavirus heeft het klimaat weinig invloed. Het virus heeft zich ook verspreid in landen met een warm en zonnig klimaat. Er is geen bewijs dat het zich minder verspreidt of verdwijnt als het warmer wordt.

Als je ziek bent

Er is een aparte pagina over COVID-19, de ziekte die wordt veroorzaakt door het nieuwe coronavirus. Hier lees je alles over de ziekte, de symptomen en wat je moet doen als je denkt dat je de ziekte hebt.

Verspreiding van het virus

Hoe verspreidt het nieuwe coronavirus zich en wat kun je doen om verspreiding te voorkomen?
Zie Verspreiding COVID-19