Op deze pagina staat informatie over de COVID-19-vaccins van Pfizer, Moderna,  AstraZeneca en Janssen: hoe werken de vaccins, wat zit er in en hoe effectief zijn de vaccins.

Welke coronavaccins worden in Nederland gebruikt

In Nederland worden vier vaccins tegen corona gebruikt: 

  • BioNTech/Pfizer (Comirnaty)
  • Moderna
  • AstraZenecaLet op: Eerder was er een tijdelijke pauze van vaccineren met AstraZeneca uit voorzorg. Na een advies van de Gezondheidsraad is besloten dat mensen vanaf 60 jaar, geboren in 1960 of eerder, veilig een prik met AstraZeneca kunnen krijgen. Mensen onder de 60 jaar ontvangen een ander vaccin.
  • Janssen. Er is onderzoek gedaan naar meldingen over dit vaccin. Het kabinet wacht dat onderzoek af. Lees meer op Rijksoverheid.nl

Hoe werken vaccins in het algemeen

Het afweersysteem in ons lichaam beschermt ons tegen allerlei ziekten. Onder andere tegen infectieziekten die door een virus of bacterie worden veroorzaakt. Veel infectieziekten kun je maar een keer krijgen. Of je wordt de tweede keer minder ziek. Dit komt doordat je afweersysteem onthoudt door welk virus of bacterie je eerder ziek bent geworden en afweerstoffen gaat maken als je er later weer mee besmet wordt.   

Bij vaccinatie wordt gebruik gemaakt van dat geheugen van het afweersysteem. Door het toedienen van een vaccin wordt een besmetting met een virus of bacterie in je lichaam nagebootst. Maar zonder dat je er ziek van wordt. Het afweersysteem gaat wel antistoffen maken en onthoudt waardoor je ‘ besmet’ raakte. Hierdoor ben je beschermd als je later met het echte virus of de bacterie in contact komt.

Hoe werken de coronavaccins 

  • De vaccins van BioNTech/Pfizer en van Moderna zijn RNAribonucleic acid-vaccins (ribonucleic acid vaccins). In deze RNA-vaccins zit een vetbolletje met daarin een instructie (code) die ervoor zorgt dat je cellen spike-eiwitten gaan maken.  Dit zijn de uitsteeksels op de buitenkant van het coronavirus. Het afweersysteem herkent deze spike-eiwitten als lichaamsvreemd en gaat antistoffen maken. 
  • De vaccins van AstraZeneca en van Janssen zijn vectorvaccins. In deze vectorvaccins zit een onschadelijk gemaakt verkoudheidsvirus (dat zich niet kan vermenigvuldigen) met daarin een instructie (code) die ervoor zorgt dat je cellen spike-eiwitten gaan maken. Net als bij de RNA-vaccins reageert het afweersysteem door antistoffen aan te maken.

Meer informatie op Coronavaccinatie.nl.

Bestanddelen van de COVID-19-vaccins

BioNTech/Pfizer (Comirnaty)  Officiële bijsluiter Vaccin in het kort
Moderna Officiële bijsluiter Vaccin in het kort
AstraZeneca Officiële bijsluiter Vaccin in het kort
Janssen Officiële bijsluiter Vaccin in het kort

In de RNA-vaccins van BioNTech/Pfizer (Comirnaty) en Moderna en in het vectorvaccin van AstraZeneca zit geen gelatine, kippeneiwit of antibioticum. 

Effectiviteit van de COVID-19-vaccins

Vaccins van Pfizer/BioNTech (Comirnaty) en Moderna

Deze vaccins van zijn meer dan 90% effectief in het voorkomen van ziekte door het coronavirus. Dit betekent dat er in een groep gevaccineerde mensen 90% minder mensen coronaklachten krijgen dan in een (even grote) groep mensen die niet gevaccineerd is. Uit de onderzoeken blijkt dat mensen die na een vaccinatie toch corona kregen, minder ernstig ziek werden.

Vaccin van AstraZeneca

Het vaccin is 60-80% effectief in het voorkomen van ziekte door coronavirus. Dit betekent dat er in een groep gevaccineerde mensen 60-80% minder mensen coronaklachten krijgen dan in een (even grote) groep mensen die niet gevaccineerd is. Het vaccin beschermt vooral goed tegen ernstige ziekte. Onder gevaccineerde mensen zijn er 90% minder ziekenhuisopnames dan onder niet gevaccineerde mensen.

Na een advies van de Gezondheidsraad is besloten dat mensen vanaf 60 jaar, geboren in 1960 of eerder, veilig een prik met AstraZeneca kunnen krijgen. Mensen onder de 60 jaar ontvangen een ander vaccin.

Vaccin van Janssen

Het vaccin is 66%  effectief in het voorkomen van ziekte door het coronavirus. Dit betekent dat er in een groep gevaccineerde mensen 66% minder mensen coronaklachten krijgen dan in een (even grote) groep mensen die niet gevaccineerd is. Ook beschermt het vaccin 85% van de gevaccineerde mensen tegen ernstige ziekte door het coronavirus.

Het vaccin is goedgekeurd voor mensen vanaf 18 jaar.
 

Beschermingsduur na vaccinatie

Hierover zijn nog weinig gegevens bekend omdat het nieuwe vaccins zijn. 

Meer informatie  op Rijksoverheid.nl.

Video's over coronavaccinatie

2 vragen over het vaccin van AstraZeneca

Prof.dr. Cécile van Els beantwoordt vragen over coronavaccin AstraZeneca

2 vragen over het vaccin van AstraZeneca

De coronavaccinatie talkshow: experts beantwoorden veelgestelde vragen

Daphne Bunskoek presenteert de Coronavaccinatie talkshow

De coronavaccinatie talkshow: experts beantwoorden veelgestelde vragen

Feiten en fabels over vaccinatie tegen COVID-19

Prof.dr. Cécile van Els bespreekt feiten en weerlegt fabels over de coronavaccins

Feiten en fabels over vaccinatie tegen COVID-19