Het griepseizoen staat voor de deur. Daarom hebben ongeveer 6 miljoen Nederlanders een uitnodiging voor de griepprik ontvangen. Het gaat om mensen die extra kans hebben om ernstig ziek te worden door de griep, vanwege hun leeftijd (60+) of medische aandoening. De griep wordt veroorzaakt door het influenzavirus.

Mensen van 73 tot en met 79 jaar krijgen dit najaar voor het eerst de pneumokokkenvaccinatie aangeboden. Een pneumokok is een bacterie waar u ziek van kunt worden. Vaak zal de pneumokokkenprik tegelijkertijd met de griepprik worden gegeven.

En we hebben sinds dit jaar te maken met het nieuwe coronavirus, die de ziekte COVID-19 veroorzaakt. Hiervoor is (nog) geen vaccin. 

De klachten die het nieuwe coronavirus veroorzaakt lijken op griepklachten. En COVID-19, griep en pneumokokken kunnen een longontsteking veroorzaken. We hebben de meest gestelde vragen van dit moment over corona, de griep(prik) en de pneumokokken(prik) in onderstaand overzicht beantwoord.   

 

Griep, pneumokokken en COVID-19

Ja. De vaccinatiespreekuren blijven doorgaan tijdens de huidige coronamaatregelen. Lees hier meer informatie over veilig halen van de griepprik.

De kans om griep te krijgen neemt af als u zich aan alle coronamaatregelen houdt. De kans op griep wordt nog kleiner als u de griep- en/of pneumokokkenprik haalt. U kunt ondanks alle maatregelen toch griep krijgen, maar dan kan de griepprik u beschermen tegen de ernstige gevolgen van griep.

De kans om pneumokokkenziekte te krijgen neemt af als u zich aan alle coronamaatregelen houdt. De kans op pneumokokkenziekte wordt nog kleiner als u de pneumokokkenprik haalt. De prik beschermt niet tegen alle pneumokokken.

Het is mogelijk dat mensen griep en COVID-19 tegelijk krijgen in het griepseizoen , maar die kans lijkt klein. Het gaat om twee verschillende infectieziekten die worden veroorzaakt door verschillende virussen. Mensen raken besmet door contact met slijm, speeksel, snot door hoesten of niezen van andere, zieke mensen.

De maatregelen tegen de verspreiding van het coronavirus helpen ook tegen de verspreiding van griep. De klachten van griep en COVID-19 lijken op elkaar. Daarom is het belangrijk om bij klachten thuis te blijven en u te laten testen.

Niet alle besmettingen met het griep- of nieuwe coronavirus verlopen (heel) ernstig. Een groot deel van de mensen heeft er weinig last van. Wel zijn er mensen die meer risico hebben op een ernstig beloop van de griep. Die mensen hebben ook meer risico op een ernstig beloop van COVID-19. Dat kan komen door een hogere leeftijd. Het kan ook door een chronische ziekte van hart, longen, nieren of het afweersysteem. 

Als u een ernstige longontsteking van COVID-19 heeft gehad en in daarna ook nog griep krijgt, of andersom, dan kan dit een behoorlijke aanslag op uw lichaam zijn. Een nieuwe infectie van een ander virus of bacterie in een al beschadigde long kan tot een ernstiger beloop leiden. De herstelfase kan zo extra lang duren of moeizaam zijn.

 

Niet alle besmettingen met pneumokokken of het nieuwe coronavirus verlopen (heel) ernstig. Een groot deel van de mensen heeft er geen of weinig last van. Wel zijn er mensen die meer risico hebben op pneumokokkenziekte. Meestal is dat een longontsteking. Die mensen hebben ook vaak meer risico op een ernstig beloop van COVID-19. Dat kan komen door een hogere leeftijd. Het kan ook komen door een chronische ziekte van hart, longen, nieren of het afweersysteem. 

Als u een pneumokokkenziekte krijgt na  een ernstige longontsteking van COVID-19, of andersom, is dat een behoorlijke aanslag op uw lichaam. Een nieuwe infectie van een ander virus of bacterie in een al beschadigde long kan dan tot een ernstiger beloop leiden. De herstelfase kan zo extra lang duren of moeizaam zijn.

Er zijn mensen die meer risico hebben om het nieuwe coronavirus, het griepvirus, of de pneumokokkenbacterie te krijgen. Dat kan komen door hun leeftijd, door een chronische ziekte, of afgenomen afweer door ziekte of medicijnen. Gelijktijdige (ernstige) infectie kan ook voorkomen, maar de kans hierop lijkt klein.

Griepprik en COVID-19

De griepprik beschermt tegen griep. Griep ontstaat door griepvirussen (influenzavirus). COVID-19 wordt veroorzaakt door het nieuwe coronavirus. De griepprik is geen vaccin tegen het nieuwe coronavirus (COVID-19). 

Er is er nog geen bewijs dat de griepprik ook tegen COVID-19 kan beschermen. De eerste onderzoeksresultaten laten zien dat de griepprik de immuunreactie tegen het nieuwe SARSsevere acute respiratory syndrome-CoVcoronavirus-2 coronavirus versterkt.

Veel mensen in de doelgroep voor de griepprik hebben ook kans om ernstiger ziek te worden van het coronavirus (COVID-19). Als iemand flink ziek wordt van griep en vervolgens COVID-19 krijgt, dan kan dit een zware aanslag op het lichaam zijn. De griepprik helpt dus om zo gezond mogelijk te blijven.

U kunt de griepprik veilig halen. Er is nooit aangetoond dat mensen in de dagen na de prik vatbaarder zijn voor een infectie. Dat geldt voor alle infecties door bacteriën en virussen en dus ook voor het nieuwe coronavirus.

Uw weerstand vermindert niet na een griepprik. U kunt de huisarts om advies vragen als u vragen hebt of twijfelt.

Als u in de doelgroep van de griepprik valt, loopt u meer risico om ernstig ziek te worden van griep. De griepprik is net als andere jaren de beste bescherming tegen griep en de ernstige gevolgen van griep. Na de griepprik is de kans kleiner dat u griep krijgt. En als u wel griep krijgt, wordt u er meestal minder ziek van. U beslist zelf of u een griepprik haalt.

Veel mensen in de doelgroep voor de griepprik hebben ook kans om ernstiger ziek te worden van het coronavirus (COVID-19). Als u flink ziek wordt van griep en vervolgens COVID-19 krijgt dan kan dit een zware aanslag op uw lichaam zijn.

De griepprik helpt dus om zo gezond mogelijk te blijven. Daarnaast kan het halen van de griepprik ook helpen om de druk op de gezondheidszorg te verminderen. Door griep kunnen mensen ook worden opgenomen in het ziekenhuis. Er kunnen gelijk ook veel ziekenhuisopnames zijn door COVID-19. Dan  is het wenselijk dat er zo min mogelijk mensen worden opgenomen door griep. 

Tot slot lijken de klachten bij griep en COVID-19 veel op elkaar. Met een griepprik heeft u minder kans dat u (onnodig) getest moet worden. Dit kan helpen om de  drukte bij de testlocaties te beperken.

Nee. De griepprik heeft geen invloed op de kans dat iemand COVID-19 krijgt en hieraan overlijdt. Mensen boven de 60 jaar en/of met een bepaalde ziekte krijgen een uitnodiging voor de griepprik. Dat zijn voor een groot deel ook de mensen die meer risico hebben om ernstiger ziek te worden door COVID-19 of daardoor zelfs  te overlijden(zie vraag 2).

Bijwerkingen die het vaakst voorkomen na de griepprik, zijn pijn, roodheid of een lichte zwelling op de plek waar u de prik hebt gekregen. Na de griepprik kunt u ook hoofdpijn hebben of u lusteloos voelen.  Deze bijwerkingen zijn bijna altijd binnen 2 dagen verdwenen. COVID-klachten zoals  verkoudheid, hoesten of koorts zijn geen bijwerkingen van de griepprik.

Krijgt u klachten van verkoudheid, hoesten of koorts na het halen van de griepprik? Dan adviseren we om u te laten testen op COVID-19 en in ieder geval thuis te blijven tot u de testuitslag weet.

Overleg bij twijfel of ernstige klachten altijd met uw huisarts of de huisartsenpost.

Nee, dat kan niet. Je kunt niet zomaar aan een vaccin een ander virus toevoegen. Dat heeft te maken met de werking van het vaccin en met de veiligheid van de vaccins. Dit moet eerst goed uitgezocht worden voor het COVID-19 vaccin. Vervolgens voor de combinatie van het COVID-19 vaccin en het griepvaccin. 

Op dit moment is er nog geen vaccin beschikbaar tegen COVID-19. Er wordt op dit moment wereldwijd hard gewerkt aan een nieuw vaccin tegen COVID-19.

Griepprik veilig halen

Uw huisarts en doktersassistenten zorgen ervoor dat iedereen voldoende afstand kan houden tijdens het vaccinatiespreekuur. En dat mensen die klachten hebben die passen bij COVID-19 niet naar de huisartsenpraktijk komen. Het is hierdoor mogelijk dat u dit jaar op een andere locatie, zoals een sporthal, wordt gevaccineerd. Alleen de zorgverlener die u de prik geeft, zal binnen 1,5 meter afstand komen.

De manier van prikken is anders dan voorgaande jaren: U staat met uw rug richting de zorgverlener om de kans op besmetting te minimaliseren. Daarnaast draagt de zorgverlener die u een prik geeft, een medisch mondneusmasker. Zelf een mondmasker dragen wordt ook aanbevolen. Mogelijk dat uw huisarts nog aanvullende maatregelen treft.

Door u te houden aan de maatregelen:

  • Blijf thuis en maak een nieuwe afspraak als u 1 of meer van deze klachten heeft:
    - Verkoudheidsklachten zoals neusverkoudheid, loopneus, niezen, keelpijn
    - Hoesten
    - Benauwdheid
    - Verhoging of koorts
    - Plotseling verlies van reuk en/of smaak (zonder neusverstopping)
  • Houd 1,5 meter afstand van anderen (behalve van de zorgverlener die de prik geeft).
  • Zorg ervoor dat u een mondmasker heeft.
  • Kijk de zorgverlener niet aan als hij/zij u een prik geeft.
  • U krijgt de griepprik in de bovenarm. Draag daarom kleren waarbij u gemakkelijk uw bovenarm bloot kunt maken. Dan blijft het contact kort.

Samen houden we de vaccinatie veilig.  

Voorgaande jaren haalde ongeveer de helft van de doelgroep de griepprik. We houden er dit jaar rekening mee dat meer mensen uit de doelgroep de griepprik willen halen. Er zijn daarom extra vaccins besteld om te kunnen voldoen aan een grotere vraag.

Griep en COVID-19 geven veel dezelfde klachten. Tegen het griepvirus is er wel een vaccin: de griepprik. Het is mogelijk dat mensen zich willen beschermen tegen griep met de griepprik. Dat verkleint de kans op klachten waarvoor testen op COVID-19 nodig is.

Daarnaast vermoeden we dat mensen zich sinds de coronapandemie bewuster zijn van de gevaren van virussen voor hun eigen gezondheid. Zij willen zich zo goed mogelijk willen beschermen en wellicht de zorg willen ontlasten

Pneumokokkenprik en COVID-19

Nee, de pneumokokkenprik is geen vaccin tegen COVID-19. COVID-19 wordt veroorzaakt door een virus. Pneumokokken zijn bacteriën. De pneumokokkenprik beschermt u tegen de 23 meest voorkomende typen pneumokokken.

Nee. De longklachten die je kunt krijgen door COVID-19 worden veroorzaakt door het coronavirus en niet door pneumokokken. De pneumokokkenprik beschermt je alleen tegen de pneumokokkenbacterie.

U kunt de pneumokokkenprik veilig halen. Er is nooit aangetoond dat mensen in de dagen na de prik vatbaarder zijn voor een infectie. Dat geldt voor alle infecties door bacteriën en virussen en dus ook voor het nieuwe coronavirus.

Uw weerstand vermindert niet na een pneumokokkenprik. U kunt de huisarts om advies vragen als u vragen hebt of twijfelt.

Bijwerkingen die het vaakst voorkomen na de pneumokkenprik, zijn pijn, roodheid of een lichte zwelling op de plek waar je de prik hebt gekregen. Na de pneumokokkenprik kunt u ook last krijgen van verhoging. Dit gaat meestal binnen 1 tot 2 dagen over.  Als u verhoging of koorts krijgt na de pneumokokkenprik, adviseren we u thuis te blijven tot 48 uur nadat u de pneumokokkenprik heeft gekregen. Heeft u dan nog steeds verhoging? Of neemt uw temperatuur toe? Laat u dan testen en blijf in ieder geval thuis tot u de testuitslag heeft. COVID-klachten zoals verkoudheid, smaak- of reukverlies, hoesten en benauwdheid zijn geen bijwerkingen van de pneumokokkenprik.

Krijgt u deze klachten na het halen van de pneumokokkenprik, ook binnen 48 uur na de prik? Dan adviseren we om u te laten testen op COVID-19 en in ieder geval thuis te blijven tot u de testuitslag weet.

Overleg bij twijfel of ernstige klachten altijd met uw huisarts of de huisartsenpost.

Griepprik of pneumokokkenprik halen als u COVID-19 heeft (gehad)

Het is beter om de griepprik later te halen. Als u COVID-19 heeft moet u thuis in isolatie blijven en mag u niet naar de huisarts gaan voor de griepprik. Dat mag pas na dat u 24 uur klachtenvrij bent EN minimaal 7 dagen na de start van de symptomen. Van de GGDGemeentelijke Gezondheidsdienst krijgt u informatie over wanneer u weer uit thuisisolatie mag. Overleg daarna met uw huisarts wat een goed moment is om alsnog de griepprik te halen.

Het is beter om de pneumokokkenprik later te halen. Als u COVID-19 heeft moet u thuis in isolatie blijven en mag u niet naar de huisarts gaan voor de pneumokokkenprik. Dat mag pas na dat u 24 uur klachtenvrij bent EN minimaal 7 dagen na de start van de symptomen. Van de GGDGemeentelijke Gezondheidsdienst krijgt u informatie over wanneer u weer uit thuisisolatie mag. Overleg daarna met uw huisarts wat een goed moment is om alsnog de pneumokokkenprik te halen.

Van de GGDGemeentelijke Gezondheidsdienst krijgt u informatie over wanneer u weer uit thuisisolatie mag. In principe kan de griepprik daarna altijd veilig worden gehaald. Het maakt dan niet uit dat u nog herstelt van COVID-19. Zie de uitnodigingsbrief wanneer u geen griepprik kunt halen of moet overleggen met uw huisarts.

Van de GGDGemeentelijke Gezondheidsdienst krijgt u informatie over wanneer u weer uit thuisisolatie mag. In principe kan de pneumokokkenprik daarna altijd veilig worden gehaald. Het maakt dan niet uit dat u nog herstelt van COVID-19.

We gaan ervan uit dat de griepprik tegen griep beschermt nadat u COVID-19 heeft gehad. Ook is het veilig om de griepprik te halen: er zullen geen onverwachte bijwerkingen optreden.

We gaan ervan uit dat de pneumokokkenprik tegen pneumokokken beschermt nadat u COVID-19 heeft gehad. Ook is het veilig om de pneumokokkenprik te halen: er zullen geen onverwachte bijwerkingen optreden.

Ja, de griepprik is voor iedereen die uitgenodigd wordt voor de griepprik belangrijk. Ook als u het coronavirus hebt gehad.

Ja, de pneumokokkenprik is voor iedereen die uitgenodigd wordt voor de pneumokokkenprik belangrijk. Ook als u het coronavirus hebt gehad.