RIVM logo, Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu. Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport

Tuberculosebestrijding in Nederland: stand van zaken

Publicatiedatum: 10 maart 2016
Wijzigingsdatum: 20 oktober 2016
In 2015 werden meer tbc-patiënten geregistreerd dan in 2014, namelijk 867 in 2015 tegenover 814 in 2014. In de jaren voor 2014 daalde het aantal patiënten met tuberculose (tbc) door effectieve opsporing en behandeling van de ziekte tot een historisch laag aantal. De huidige stijging wordt veroorzaakt door de toegenomen instroom van asielzoekers afkomstig uit landen waar tbc veel voorkomt. Uit de actieve opsporing blijkt dat het vooral om (nog) niet-besmettelijke tuberculose gaat. Deze vroegtijdige signalering gevolgd door een juiste behandeling van patiënten voorkomt de overdracht van tbc.

Immigranten en asielzoekers worden bij aankomst in Nederland onderzocht op tuberculose om verspreiding van de ziekte te voorkomen. Om het aantal tbc-patiënten verder terug te dringen wordt de bestrijding de komende jaren geïntensiveerd door niet alleen ziekte maar ook besmettingen op te sporen die later tot ziekte kunnen leiden. Dit is de belangrijkste verandering die is afgesproken in het Nationaal plan tuberculosebestrijding 2016-2020: Op weg naar eliminatie.

Tbc in Nederland

Driekwart van de tbc-patiënten is niet in Nederland geboren. De meeste van deze patiënten zijn afkomstig uit Eritrea (94), gevolgd door Somalië (90) en Marokko (62). Dit zijn landen waar tbc veel vaker voorkomt. Onder Syriërs, de grootste groep onder de asielzoekers, komt tuberculose niet veel meer voor dan onder Nederlanders. De instroom uit dit land heeft daarom beperkt effect op het aantal tbc-patiënten in Nederland.

Nationaal plan

Om de tuberculosebestrijding in Nederland verder te optimaliseren is het Nationaal plan tuberculosebestrijding opgesteld. Het plan geeft invulling aan de doelstelling van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) om het aantal mensen met tbc in 2035 met 90 procent terug te brengen. Het doel voor de komende vijf jaar is om de overdracht van tuberculose en het aantal patiënten met 25 procent terug te dringen. Om dat te bereiken beoogt het plan verbeteringen op het vlak van preventie, diagnostiek en behandeling van tuberculose. Onderdeel daarvan is dat immigranten en asielzoekers op infectie gescreend gaan worden en wanneer nodig preventieve behandeling krijgen. GGD GHOR Nederland, KNCV Tuberculosefonds, medische beroepsverenigingen en het RIVM geven gezamenlijk uitvoering aan het plan.

Wat is tuberculose?

Tuberculose is een meldingsplichtige infectieziekte die door een bacterie wordt veroorzaakt. In Nederland wordt tuberculose jaarlijks bij ongeveer 800 à 900 mensen vastgesteld. Tuberculose is over het algemeen goed te behandelen, maar patiënten moeten daarvoor minimaal zes maanden dagelijks medicijnen innemen.
Mensen kunnen de bacterie lang bij zich dragen zonder er ziek van te worden. Deze besmetting kan opgespoord worden met een huid- of bloedtest. Personen die besmet zijn kunnen preventief behandeld worden met een kuur van drie maanden.

Home / Documenten en publicaties / Tuberculosebestrijding in Nederland: stand van zaken

RIVM De zorg voor morgen begint vandaag
Menu