U bevindt zich op: Home Onderwerpen G Groep-A-streptokokkeninfecties (GAS)

Groep-A-streptokokkeninfecties (GAS)

Groep-A-streptokokkeninfecties (GAS) worden veroorzaakt door een bacterie: de streptokok. Deze bacterie kan veel verschillende ziektebeelden veroorzaken zoals roodvonk, keelontsteking, wondroos, krentenbaard (impetigo), acuut reuma, kraamvrouwenkoorts en sepsis. GAS-infecties komen regelmatig voor bij mensen, voornamelijk bij kinderen, en verlopen meestal onschuldig.

Wat zijn groep-A-streptokokkeninfecties?

Binnen groep-A-streptokokkeninfecties kan onderscheid gemaakt worden tussen de invasieve GAS-infecties en niet-invasieve GAS-infecties.

  • Niet-invasieve GAS-infecties verlopen meestal mild en omvatten onder andere keelontsteking en huidinfecties zoals krentenbaard (impetigo). 
  • Afhankelijk van meerdere factoren, waaronder leeftijd en vatbaarheid van de patiënt, kan de bacterie doordringen in onderliggend weefsel of de bloedbaan. Dit wordt een invasieve infectie genoemd. Invasieve GAS-infecties zijn ernstiger van aard en omvatten kraamvrouwenkoorts (puerperale sepsis), necrotiserende fasciitis en septische shock. 

Ziekteverschijnselen

De periode tussen besmetting en eerste ziekteverschijnselen hangt af van het ziektebeeld. Voor roodvonk is de incubatieperiode 2 tot 7 dagen, voor keelontsteking is dit 2 tot 4 dagen. De meeste infecties hebben een onschuldig verloop. Ze zijn over het algemeen van korte duur en mild van aard. De verschijnselen variëren per ziektebeeld, hoewel de meeste GAS-infecties gepaard gaan met koorts.

Besmetting en preventie

Veel mensen dragen de bacterie kortere of langere tijd bij zich in neus- of keelholte of op de huid, zonder daar ziek van te worden. Groep-A-streptokokken kunnen overgedragen worden door middel van druppeltjes vocht die vrijkomen tijdens hoesten, niezen en praten of door (in)direct contact met wonden van geïnfecteerde personen. Tevens kunnen infecties zoals kraamvrouwenkoorts worden verspreid door hulpverleners (bijvoorbeeld gynaecologen en verloskundigen). Er bestaat geen vaccin tegen GAS-infecties.

Hoe vaak komt het voor?

Infecties met groep-A-streptokokken zijn de meest voorkomende infecties in Nederland. Het voorkomen van de verschillende ziektebeelden is seizoensafhankelijk. Keelinfecties komen voornamelijk voor tijdens de winter terwijl huidinfecties met name voorkomen tijdens de zomer. Afgezien van de invasieve GAS-infecties fasciitis necroticans, septische shock en kraamvrouwenkoorts (puerperale sepsis), zijn infecties met groep-A-streptokokken niet meldingsplichtig in Nederland. Het jaarlijks aantal gevallen van meldingsplichtige GAS-infecties is weergegeven in Figuur 1. De actuele situatie van invasieve groep-A-streptokokkeninfecties in Nederland is te zien in de Atlasinfectieziekten.

 Jaarlijks aantal meldingen van invasieve GAS-infecties
Figuur 1. Meldingen van fasciitis necroticans, septische shock en kraamvrouwenkoorts (puerperale sepsis) per jaar in Nederland van 2012-2016*.
* Meldingen tot en met juni 2016.

Voor literatuurverwijzingen en meer informatie zie LCI-richtlijn Groep-A-streptokokkeninfecties.

Service

Service

Waarmerk drempelvrij.nl Webrichtlijnen; klik voor een reactie.