Voedingsmiddelen

NEVO bevat gegevens over de samenstelling van voedingsmiddelen.

Beschrijving voedingsmiddelen

De namen van voedingsmiddelen zijn zodanig gekozen dat ze het voedingsmiddel zo goed mogelijk beschrijven. Omdat soms lange omschrijvingen nodig zijn om een voedingsmiddel te karakteriseren wordt in een aantal gevallen gebruik gemaakt van afkortingen. In NEVO-online zijn daarnaast  synoniemen opgenomen, om het zoeken naar een voedingsmiddel te vergemakkelijken. Merknamen zijn alleen vermeld als het voor de herkenbaarheid van een voedingsmiddel nodig is en de informatie specifiek betrekking heeft op het aangegeven merk.
De indeling van voedingsmiddelen in voedingsmiddelengroepen is te vinden in het document 'Productgroepindeling'.

In NEVO-online wordt via de knop ‘productdetails’ extra informatie over een voedingsmiddel gegeven. De informatie kan betrekking hebben op de merken waarop een gemiddelde waarde is gebaseerd, het soort vet waarin het voedingsmiddel bereid is, dan wel of het een recept of verrijkt voedingsmiddel betreft. Bij verrijkte voedingsmiddelen staat hier vermeld welke voedingsstoffen door de fabrikant zijn toegevoegd.

Recepten en gemiddelde producten

Van een aantal voedingsmiddelen is, bijvoorbeeld op basis van analysecijfers, onvoldoende bekend over de samenstelling. De samenstelling kan wel als ‘recept’ worden berekend op basis van de ingrediënten. Een probleem is dat  recepten sterk kunnen variëren, bijvoorbeeld streekgebonden zijn of in de loop van de tijd veranderen. Gekozen is om standaardrecepten uit een algemeen kookboek (Henderson HHF et al. Het Nieuwe Kookboek, 38e druk, Uitg. Kosmos-Z&K, Utrecht/ Antwerpen. 2008) te gebruiken. Daarnaast zijn ook recepten afgeleid uit de ingrediëntendeclaratie van industrieel bereide voedingsmiddelen, omdat op het etiket alleen de macrovoedingsstoffen en zout is vermeld. 

In het ‘Overzicht recepten 2016’ is de samenstelling van de recepten vermeld, zodat de voedingswaarde beoordeeld kan worden in relatie tot de soort en hoeveelheid ingrediënten. 

Ook zijn zogenoemde ‘Gemiddelde voedingsmiddelen’ in dit overzicht opgenomen. Gemiddelde voedingsmiddelen zijn bijvoorbeeld ‘groenten gekookt gemiddeld’, ‘worst exclusief leverproducten gemiddeld’, ‘rundvlees < 5 g vet rauw gemiddeld’ et cetera. Om tot een gemiddelde berekende samenstelling te komen wordt, indien beschikbaar, gebruik gemaakt van gegevens van de Voedselconsumptiepeiling  waardoor rekening wordt gehouden met aantallen gebruikers en met de geconsumeerde hoeveelheden. 

Voor enkele ‘gemiddelde voedingsmiddelen’ is gebruik gemaakt van marktaandelen (gebaseerd op gegevens van marktonderzoeksbureau’s of fabrikant/brancheorganisaties). 

Verrijkte voedingsmiddelen

Van veel voedingsmiddelen zijn varianten in de handel waaraan voedingsstoffen worden toegevoegd. Verrijkte en niet-verrijkte voedingsmiddelen verschillen te veel om samen op te nemen als generiek voedingsmiddel, omdat veelal niet dezelfde voedingsstoffen en/of dezelfde concentraties worden toegevoegd. Dit heeft tot gevolg dat meer voedingsmiddelen onder hun eigen merknaam in NEVO-online zijn opgenomen. Het gehalte in NEVO-online is de totale hoeveelheid van de voedingsstof (toegevoegde plus van nature aanwezige hoeveelheid). In een aantal gevallen zijn micronutriënten als additief aan een voedingsmiddel toegevoegd (bijvoorbeeld ß-caroteen als kleurstof). Dit hoeft door de fabrikant niet als verrijking te worden gedeclareerd, maar kan wel de reden van een verhoogd gehalte zijn. 

Met een * achter het gehalte wordt aangegeven dat het een verrijkte voedingsstof betreft. 

Ook is bij de ‘Opmerkingen’ aangegeven welke voedingsstoffen zijn toegevoegd (dit geldt niet voor de productgroep Preparaten (zie productgroepindeling) omdat daarbij vitamines en mineralen vrijwel altijd zijn toegevoegd).

Berekende equivalenten van voedingsstoffen (RAERE en folaatequivalenten) zijn ook als verrijkt aangemerkt als een van de onderdelen verrijkt is. Bijvoorbeeld als foliumzuur is toegevoegd, is dit bij zowel foliumzuur als folaatequivalenten aangegeven met een *.

 

Margarine, halvarine en andere bereidingsvetten

De gemiddelde samenstelling van een aantal margarine-, halvarine-, bak- en braadvet- en frituurvetvarianten is opgenomen in NEVO-online. Dit gemiddelde is berekend uit gegevens van diverse merken. In het document ‘Margarine, halvarine en andere vetten’ is aangegeven onder welke NEVO-code de verschillende merken vallen. De aanduidingen  ‘margarineproduct’, ‘halvarineproduct’ en ‘boterproduct’ zijn gebruikt voor producten die sterk lijken op respectievelijk margarine, halvarine, en boter, maar niet voldoen aan de warenwettelijke eisen voor de samenstelling van de originele voedingsmiddelen.

Omdat onvoldoende actuele informatie beschikbaar is over de hoeveelheid afzonderlijke vetzuren in deze groep voedingsmiddelen, worden afzonderlijke vetzuren hierbij niet meer gepubliceerd in NEVO-online 2016. Bij recepturen met deze ingrediënten wordt om dezelfde reden de uitgebreide vetzuursamenstelling ook niet meer getoond. 

Nieuwe en verwijderde voedingsmiddelen

Sinds de uitgave van NEVO-online 2013 zijn er 255 nieuwe voedingsmiddelen toegevoegd en zijn er 60 verwijderd. Redenen om voedingsmiddelen toe te voegen aan NEVO zijn onder andere:

  • nieuwe voedingsmiddelen op de markt
  • de consumptie van een voedingsmiddel is omhoog gegaan
  • nieuwe voedingswaardegegevens beschikbaar

De belangrijkste reden om voedingsmiddelen uit NEVO te verwijderen is dat deze niet meer in de handel zijn.

RIVM De zorg voor morgen begint vandaag
Menu