Voedingsstatusonderzoek

Het RIVM heeft in 2006, 2010 en 2015 in samenwerking met de Doetinchem Cohort studie bij volwassenen uit Doetinchem gemeten hoeveel zout (natrium), jodium en kalium zij dagelijks binnenkrijgen. Uit dit onderzoek bleek dat de zoutinname van volwassenen in Doetinchem in 2006, 2010 en 2015 gemiddeld ruim boven de aanbeveling ligt en gelijk gebleven is. De jodiuminname bij volwassenen uit Doetinchem voldoet aan de aanbeveling, maar is tussen 2006 en 2015 wel gedaald. De kaliuminname is in deze periode gelijk gebleven en voldoet aan de aanbeveling.

Waarom is dit belangrijk?

Een te hoge zoutinname is niet goed voor de bloeddruk, omdat daardoor het risico op hart- en vaatziekten toeneemt. Uit eerder onderzoek in Doetinchem bleek dat in 2006 en 2010 de zoutinname ruim boven de aanbevolen hoeveelheid van 6 gram per dag ligt. Ongeveer 80 procent van het zout dat we binnenkrijgen, komt uit veelgebruikte voedingsmiddelen als brood, kaas, vleeswaren, soepen en snacks. Daarom heeft het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport met de levensmiddelenindustrie, de horeca en de supermarkten in 2014 een akkoord gesloten om het gehalte zout in voedingsmiddelen te laten dalen.

Te weinig jodium is ook niet goed voor de gezondheid. Een veel te lage jodiuminname kan namelijk invloed hebben op de werking van de schildklier. Jodium is een belangrijke component van de hormonen die in de schildklier worden gemaakt. Deze hormonen zijn belangrijk voor een goede groei en de stofwisseling. In Nederland krijgen we van nature te weinig jodium binnen. Om ervoor te zorgen dat de bevolking voldoende jodium binnenkrijgt, wordt het onder andere aan keuken- en aan bakkerszout toegevoegd. In 2010 voldeed de inname van jodium aan de aanbeveling, maar was de inname wel lager ten opzichte van 2006. Omdat de levensmiddelenindustrie het gehalte aan zout in levensmiddelen verlaagd, is het belangrijk om te onderzoeken of de jodiuminname in Nederland ook is gedaald.

Kalium is nodig om de bloeddruk en de vochtbalans te reguleren. Voor gezonde volwassenen is het vrijwel onmogelijk om te veel kalium binnen te krijgen. Een te lage kaliuminname kan problemen veroorzaken met de bloeddruk, vooral als mensen ook veel zout eten. De kaliuminname was gelijk gebleven tussen 2006 en 2010 en voldeed aan de aanbeveling.

De inname van zout en jodium kan niet nauwkeurig bepaald worden met voedselconsumptiegegevens. Dit komt onder andere doordat de hoeveelheid zout die tijdens en na de bereiding aan het eten wordt toegevoegd moeilijk te schatten is. De meest nauwkeurige manier om de inname van deze nutriënten te bepalen is door de uitscheiding ervan te meten in 24-uurs urine. Het RIVM is in 2006 gestart met het monitoren van de inname van zout, jodium en kalium door middel van 24-uurs urines. Voor die tijd was er nog weinig bekend over de inname van zout en jodium in de Nederlandse bevolking.

Wat zijn de uitkomsten?

Ook in 2015 ligt de zoutinname ruim boven de aanbevolen maximale hoeveelheid van 6 gram per dag. De helft van de onderzochte mannen had een zoutinname van meer dan 9,7 gram per dag, en zat daarmee meer dan 3,7 gram boven de aanbevolen hoeveelheid. De helft van de onderzochte vrouwen had een zoutinname van meer dan 7,4 gram per dag.

Trend in zoutinname (in g/d) in Doetinchem over de periode 2006-2015

Figuur 1: Trend in de zoutinname (in g/d) in Doetinchem over de periode 2006 - 2015

Wat jodium betreft had de helft van de onderzochte mannen een inname van meer dan 179 microgram per dag; bij de vrouwen was dat meer dan 153 microgram per dag. Aangezien de aanbevolen hoeveelheid 150 microgram per dag is, is het risico op een te lage inname klein.

Trend jodiuminname

Figuur 2. Trend in jodiuminname (in μg/d) in Doetinchem over de periode 2006 - 2015

De helft van de onderzochte mannen had een kaliuminname van meer dan 3818 milligram per dag (de aanbevolen hoeveelheid ligt op 3500 milligram voor mannen); bij vrouwen was dat meer dan 3255 milligram per dag (voor hen is de aanbevolen hoeveelheid 3100 milligram). Het risico op een tekort is daarmee klein.

Trend kaliuminname

Figuur 3. Trend in kaliuminname (in mg/d) in Doetinchem over de periode 2006 - 2015.

Meer informatie

Meer informatie over de methodiek en resultaten van dit onderzoek kunt u vinden bij publicaties.
 

urinebuisjes voedingsstatus

Aanvullende informatie Voedingsstatusonderzoek

Home / Onderwerpen / V / Voedselconsumptiepeiling / Voedingsstatusonderzoek

RIVM De zorg voor morgen begint vandaag
Menu