Het humaan papillomavirus (HPVhumaan papillomavirus) veroorzaakt baarmoederhalskanker. Meestal ruimt het lichaam een infectie met HPV zelf op. Maar wanneer een HPV-infectie aanhoudt, is er een verhoogde kans op (voorloper stadia van) baarmoederhalskanker.

De vaccinatie tegen HPVhumaan papillomavirus in het Rijksvaccinatieprogramma startte in 2009. Bij de invoering van het vaccin kregen de meisjes drie prikken. Sinds 2014 is bekend dat twee prikken voldoende zijn om te beschermen. Daarom worden vanaf 2014 meisjes met twee prikken ingeënt. ‘HAVANA2’ (HPV Amongst Vaccinated And Non-vaccinated Adolescents after 2-doses) onderzoekt de effectiviteit van HPV-vaccinatie met twee doses.  De aanwezigheid van HPV-infecties bij gevaccineerde en niet-gevaccineerde meisje geboren in 2001, wordt met elkaar vergeleken. De studie startte in augustus 2016 en duurt tenminste vijf jaar. In september 2019 ontvangen ongeveer 2600 meisjes voor de vierde keer een uitnodiging voor het invullen van een vragenlijst en het uitvoeren van een vaginale brush.

Voorlopige resultaten

De HAVANA2‐studie loopt nu voor het vierde jaar. Er is van een groot aantal meisjes een vaginale brush en een vragenlijst verzameld. Sommige meisjes deden een keer mee. Anderen alle keren. 51% van de meisjes die aan de studie meededen, werd gevaccineerd tegen HPV. 49% van de meisjes is niet gevaccineerd.
Het totale aantal gevonden HPV‐16/18-infecties (de typen in het vaccin) is laag. Er is wel een verschil in het aantal  HPV‐16/18-infecties tussen gevaccineerde meisjes en niet‐gevaccineerde meisjes.  Het aantal infecties bij de niet‐gevaccineerde meisjes is namelijk hoger. Daarnaast kwamen infecties met andere HPV-typen vaker voor onder niet-gevaccineerde meisjes. We verwachten volgend jaar (in 2020) een vaccin effectiviteitsschatting te kunnen doen op basis van de HAVANA2-studie.

Meisjes met een aanhoudende infectie hebben hierover persoonlijk bericht ontvangen. Als je niets hebt gehoord, heb je geen aanhoudende infectie.

Omdat aanhoudende HPV-infecties een risico vormen voor het later ontwikkelen van baarmoederhalskanker, krijgen we graag meer inzicht in deze aanhoudende infecties. De studie zal daarom in ieder geval doorgaan tot en met 2020 en misschien langer. We hopen dat je ook dan aan de HAVANA2‐studie blijft meewerken.

Vragen over HAVANA2

Je vindt de vragenlijst via www.rivm.nl/hpvond2_r4. Je inloggegevens staan in de brief die bij het onderzoekspakket zit. Je kunt de inloggegevens ook per e-mail aanvragen via hpvonderzoek@rivm.nl. Zet in de mail duidelijk je naam en geboortedatum.

Ja, dat kan. Vind je dit vervelend, dan kan je wachten tot je niet meer ongesteld bent en de brush dan afnemen.

Nee, dat kan niet. Helaas kun je als je zwanger bent niet meedoen aan het onderzoek. Als het niet nodig is, wordt het gebruik van de brush tijdens de zwangerschap afgeraden.

Ja. Ben je nog niet seksueel actief? Ook dan is het voor ons heel nuttig als je aan het onderzoek meedoet. Het is heel waardevol om over een langere periode gegevens te verzamelen.

Stuur een e-mail naar hpvonderzoek@rivm.nl. Meld in de mail wat er ontbreekt of wat er is beschadigd. We sturen je zo snel mogelijk nieuw materiaal.

Heb je in september geen onderzoekspakket ontvangen? Stuur dan een e-mail naar hpvonderzoek@rivm.nl.  We sturen je zo snel mogelijk een pakket.

Nee, het afnemen van de vaginale brush doet geen pijn. De brush is gemaakt van zacht materiaal en ziet eruit als een soort kwastje.

Aan het eind van het onderzoek (over een paar jaar) ontvangen alle deelnemers een brief met de algemene resultaten. In de resultaten staan alleen anonieme uitslagen van alle deelnemers. Niemand kan jouw persoonlijke uitslag zien. Je krijgt alleen een persoonlijke uitslag als, na meerdere metingen, blijkt dat je een langdurige HPVhumaan papillomavirus-infectie hebt waar je lichaam niet goed op reageert. In dat geval ontvang je een brief die je mee kunt nemen naar een arts.

Nee. Als je niet meer mee wilt doen aan het onderzoek, mag je altijd stoppen. Je hoeft niet te zeggen waarom je wilt stoppen.