Werken met medicijnen tegen kanker

...bij kinderwens, zwangerschap of borstvoeding



U of uw partner werkt met medicijnen tegen kanker of komt ermee in contact. Denkt u erover om kinderen te krijgen?

Dan kunnen deze stoffen schadelijk zijn. Dit geldt voor mannen en vrouwen. Bent u zwanger? Ook dan kunnen deze stoffen schadelijk zijn.


Het is dan verstandig om een gesprek te hebben met uw bedrijfsarts. Dat kunt u het beste doen vóórdat u zwanger wordt. Het advies van de bedrijfsarts kunt u daarna met uw werkgever bespreken. Heeft u geen bedrijfsarts? Ga dan naar uw huisarts, verloskundige of gynaecoloog.


In dit informatieblad leest u meer over medicijnen tegen kanker. En wat u of uw partner kunt doen om de risico’s te beperken.


Wat zijn medicijnen tegen kanker?

Medicijnen tegen kanker heten ook wel cytostatica of chemotherapeutica. Het zijn medicijnen die ervoor zorgen dat kankercellen doodgaan of niet meer kunnen groeien.


Hieronder staan beroepen van mensen die werken met medicijnen tegen kanker, of ermee in contact kunnen komen.


  • Apotheker

  • Apothekersassistente

  • Arts

  • Verpleegkundige

  • Thuiszorgmedewerker

  • Dierenarts

  • Dierenartsassistent

  • Medewerker wasserij in een verpleeghuis, verzorgingshuis of ziekenhuis

  • Schoonmaker in een ziekenhuis


Staat uw beroep er niet bij? En vraagt u zich toch af of u in contact komt met medicijnen tegen kanker? Neem dan contact op met uw bedrijfsarts, werkgever, huisarts, verlos- kundige of gynaecoloog.

Veel medicijnen tegen kanker horen bij de ‘voor de voort- planting giftige stoffen’. Dat zijn stoffen die schadelijk kunnen zijn voor uw vruchtbaarheid, de zwangerschap en uw ongeboren kind. Sommige stoffen kunnen ook schadelijk zijn als u borstvoeding geeft.


Vóór de zwangerschap

Als u in contact komt met medicijnen tegen kanker kunt u minder vruchtbaar worden. Dat geldt voor mannen en vrouwen. Dan kan het dus langer duren voor u zwanger bent.


Tijdens de zwangerschap

Komt u tijdens de zwangerschap in contact met medicijnen tegen kanker? Dan heeft u meer kans dat uw kind te vroeg geboren wordt of een aangeboren afwijking heeft. En ook meer kans op een te laag geboortegewicht van uw kind.


Tijdens borstvoeding

Van de meeste medicijnen tegen kanker is niet bekend of ze schadelijk zijn als u borstvoeding geeft.


Wilt u of uw partner zwanger worden? Bent u zwanger? Of geeft u borstvoeding? Ga dan bij uw werkgever na of u in contact komt met medicijnen tegen kanker. Als dat zo is, vraag dan of er specifieke maatregelen nodig zijn.


U kunt hierover ook contact opnemen met de bedrijfsarts. Doe dit zo vroeg mogelijk. Liefst vóórdat u zwanger wordt. Hoe eerder u naar uw werkgever en/of bedrijfsarts gaat, hoe eerder uw werk aangepast kan worden als dat nodig is. Het beste is minimaal 3 maanden voor de zwangerschap.


Heeft u geen bedrijfsarts? Ga dan naar de huisarts, verloskun- dige of gynaecoloog. Zij kunnen voor meer informatie contact opnemen met het Nederlands Centrum voor Beroepsziekten (NCvB) en de Teratologie Informatie Service (TIS teratologie-informatie).


Werkt u in een Universitair Medisch Centrum? Dan vindt u ook informatie over werken met medicijnen tegen kanker in de ‘Arbocatalogus cytostatica’.

Wat u nog meer kunt doen

U kunt er zelf op letten dat u zo hygiënisch en veilig mogelijk werkt. U kunt bijvoorbeeld de volgende dingen doen:

  • Zorg voor een schone werkplek en draag schone werkkleding.

  • Eet en drink niet op uw werkplek, maar bijvoorbeeld in een kantine.

  • Was uw handen na het werk met water en zeep. Droog uw handen goed af.

  • Vraag of u in contact komt met gevaarlijke stoffen.

  • Laat u goed uitleggen hoe u zo veilig mogelijk kunt werken.

  • Draag de voorgeschreven persoonlijke beschermingsmiddelen.

  • Kijk op het etiket van de producten waarmee u werkt of er schadelijke stoffen in zitten.


Over al deze tips kunt u ook advies vragen aan de bedrijfsarts of arbodeskundige.


Wat moet uw werkgever doen?

Uw werkgever moet ervoor zorgen dat u veilig en gezond kunt werken. Uw werkgever mag u geen werk laten doen dat schadelijk kan zijn voor u of uw kind. Volgens de wet moet uw werkgever zich aan de volgende regels houden:

  • Wordt er gewerkt met voor de voortplanting giftige stoffen of stoffen die via de borstvoeding schadelijk kunnen zijn voor het kind? Dan moet de werkgever het volgende registreren:

    • de hoeveelheid van de betreffende stof in het bedrijf

    • het aantal werknemers dat blootgesteld kan worden aan die stof

    • welk werk met die stof verricht wordt;

Iedere werknemer mag in de lijst zijn/haar eigen gegevens inzien.

  • De maatregelen moeten bekend zijn waarmee contact met schadelijke stoffen voorkomen wordt.

  • De werkgever moet nieuwe werknemers informatie geven over de risico’s van het werk.

  • Blijven de risico’s van het werken met bepaalde stoffen te groot? Of is het onduidelijk of er risico’s zijn? Dan hoeft u niet met deze stoffen te werken.

  • Als u niet op een veilige manier met bepaalde stoffen kunt werken, dan moet de werkgever uw werk aanpassen. In het uiterste geval krijgt u tijdelijk ander werk aangeboden. Of u hoeft tijdelijk niet te werken.


Twijfelt u over de mogelijke gevolgen van stoffen, ga dan naar de bedrijfsarts voor advies.


Wilt u meer informatie?

Algemeen

  • Kinderen krijgen? Een goede start begint vóór de zwangerschap Een algemene brochure over wat u zelf kunt doen om zo gezond mogelijk zwanger te worden. De brochure kunt u downloaden van: www.strakszwangerworden.nl --> algemene informatie.

  • Zwanger! Algemene informatie

Een algemene brochure over een zo gezond mogelijke zwangerschap.De brochure kunt u downloaden van: www.rivm.nl/zwanger!

Website van het Erfocentrum en Erasmus MC Erasmus University Medical Center. Een online zelftest waarmee u de risico’s van u en uw partner al vóór de zwangerschap kunt nagaan. Ook vindt u er informatie en advies op maat. Een deel van ZwangerWijzer gaat over risico’s op het werk.


Werk

Op deze website vindt u een brochure met veel informatie over arbeidsrisico’s en zwangerschap; u vindt er ook informatiebladen over andere arbeidsrisico’s.

  • Kinderen krijgen? Denk na over risico’s op uw werk!

Een brochure over werkomstandigheden die van invloed kunnen zijn op de gezondheid van de zwangere vrouw en van het (ongeboren) kind. De folder kunt u downloaden van www.rivm.nl/zwangerschap/werk.

  • Informatie van het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid over veilig en gezond werken, ook tijdens de zwangerschap kunt u vinden op www.rijksoverheid.nl. Voer de zoekterm ‘zwangerschap in.

  • Heeft u vragen over wetten en regels over risico’s op het werk? Dan kunt u op werkdagen van 8.00 tot 20.00 uur bellen met Rijksoverheid, telefoonnummer 1400 (gratis). Ook kunt u vragen naar de lijsten met kankerverwekkende stoffen, stoffen waardoor afwijkingen in de genen kunnen ontstaan en voor de voortplanting giftige stoffen.

  • www.arboportaal.nl

Een website van het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid over arbeidsomstandigheden.


Deze tekst is ontwikkeld door het Erfocentrum en het RIVM Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu in opdracht van het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, in samenwerking met:

008629

  • Nederland Centrum voor Beroepsziekten (NCvB)

  • Teratologie Informatie Service (TIS/Lareb Landelijke Registratie Evaluatie Bijwerkingen )

  • Centrum Gezondheidsbescherming (RIVM/GZB Gezondheidsbescherming)

  • Nederlandse Vereniging voor Obstetrie en Gynaecologie (NVOG Nederlandse Vereniging voor Obstetrie en Gynaecologie)

  • Koninklijke Nederlandse Organisatie van Verloskundigen (KNOV Koninklijke Nederlandse Organisatie van Verloskundigen)

  • Vereniging Samenwerkende Ouder- en Patiënten- organisaties (VSOP Vereniging Samenwerkende Ouder- en Patientenorganisaties)

  • Nederlandse Vereniging voor Arbeids- en Bedrijfs- geneeskunde (NVAB Wetenschappelijke vereniging van bedrijfsartsen)


Bovengenoemde organisaties zijn juridisch niet aansprakelijk voor eventuele tekortkomingen van deze tekst. Wel hebben zij veel aandacht besteed aan de inhoud.


november 2015