Echografie en Magnetic Resonance Imaging ( MRI magnetic resonance imaging (magnetic resonance imaging)) zijn beeldvormende technieken die geen gebruik maken van ioniserende straling. Gegevens hierover zijn dan ook niet van belang bij het inventariseren van stralingsbelasting als gevolg van ioniserende straling. Voor het analyseren van trends in de beeldvormende diagnostiek is inzicht in het gebruik van deze technieken wel van belang. Zo kunnen verschuivingen optreden in de gebruikte beeldvormende techniek voor bepaalde diagnoses.

Echografie

In 2019 is het aantal echografieën iets meer dan 4 miljoen volgens het Jaardocument Zorg. Er is een lichte afname te zien ten opzichte van het voorgaande jaar (figuur 1). Een verklaring voor de lichte daling is niet duidelijk. Over het aantal echoapparaten is bijvoorbeeld geen uitvraag gedaan in het jaardocument zorg , dit is anders voor de MRI magnetic resonance imaging (magnetic resonance imaging)-apparatuur.  Vanaf 2007 zijn ook de gegevens van de academische en categorale instellingen en de zelfstandige behandelcentra opgenomen. Echografie vindt ook plaats buiten de genoemde instellingen, bijvoorbeeld in verloskundige praktijken. Gegevens hierover zijn niet opgenomen.

Figuur 1: Aantal echografie-onderzoeken in de jaren 2001 tot en met 2019.

MRI

Het aantal MRI-verrichtingen in ziekenhuizen is sterk toegenomen vanaf 1993. In 1993 waren er ongeveer 75.000 verrichtingen, in 2019 is dit opgelopen tot bijna 1 miljoen . Voor het aantal MRI-onderzoeken is een stijging 46.000 onderzoeken waarneembaar in 2019 ten opzichte van 2018, dit is een stijging van bijna 5 procent. De toename in MRI onderzoeken kan mogelijk verklaard worden door de toename van het aantal MRI-scanners. In 2018 waren ongeveer  227 MRI’s in gebruik. In 2019 zijn dit er ongeveer 242. Dit is een stijging van ongeveer 6 procent. De grootste stijging is te zien bij de zelfstandige behandelcentra. In 2012 en 2013 is een daling in het aantal MRI-onderzoeken te zien. Dit wordt veroorzaakt door een verandering in de codes die zijn uitgevraagd. Hierdoor is de data voor deze jaren niet volledig. Eind jaren ’90 is van enkele jaren geen data beschikbaar.

Figuur 2: Aantal MRI-onderzoeken in de jaren 1993 tot en met 2019.