Typically Dutch landscape with clouds in the air

De uitstoot van broeikasgassen en luchtverontreinigende stoffen blijft dalen. Dit blijkt uit de definitieve cijfers over 2019 van het RIVMRijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu/Emissieregistratie en het CBSCentraal Bureau voor de Statistiek. Over een maand zijn voorlopige cijfers over de broeikasgasemissies in 2020 beschikbaar.

Er is een daling van de ammoniakemissies (NH3ammoniak) van 6 kiloton te zien tussen 2018 en 2019; dit komt neer op een daling van bijna 5 procent. Dit wordt voornamelijk veroorzaakt door een vermindering van het aantal dieren. Ook komt dat door meer emissiearme varkensstallen en een verplichting van mestverdunning voor boeren op klei- en veengrond bij gebruik van de sleepvoetbemester.

De emissies van zwaveldioxide (SO2zwaveldioxide), stikstofoxiden (NOxStikstofoxiden) en fijnstof (PM2.5) laten dezelfde gestage afname zien als de afgelopen jaren.

Uitstoot condenseerbaar fijnstof toegevoegd aan de houtstookemissies

De emissies van fijnstof zijn met een kwart toegenomen van ongeveer 12 tot 16 kiloton. Dit komt door de toevoeging van de uitstoot van condenseerbaar fijnstof aan de reeds aanwezige fijnstofuitstoot (vaste deeltjes) door sfeerverwarming in de Emissieregistratie. De uitstoot van fijnstof door houtverbranding is te splitsen in twee soorten: de vaste stofdeeltjes, waaronder roet, en het zogeheten condenseerbaar fijnstof. Deze nieuwe bron is met terugwerkende kracht toegevoegd vanaf 1990. De fijnstofuitstoot vertoont over de hele periode nog steeds een dalende trend.

Naast condenseerbaar fijnstof zijn dit jaar ook koelaggregaten toegevoegd als nieuwe emissiesoorzaak in de Emissieregistratie; dit levert onder andere 4 ktonkiloton extra NOx uitstoot op. Hoewel de fijnstofemissie uit houtstook toeneemt tot ongeveer 23 procent van de landelijke emissie PM2.5, is de relatieve bijdrage van Nederlandse houtstook aan de totale achtergrondconcentratie1 van PM2.5 beperkt, ongeveer 4 procent.

Uitstoot broeikasgassen verder gedaald

Broeikasgassen zoals koolstofdioxide (CO2), methaan (CHCongenitale hypothyreoidie4), lachgas (distikstofoxide N2O) en zogenoemde F-gassen zorgen voor de opwarming van de aarde. De uitstoot van broeikasgassen wordt weergegeven in megaton (is miljard kilo) CO2-equivalenten. In 2019 was die uitstoot in Nederland 181,1 megaton CO2-equivalenten. Dat is 5,6 megaton (3 procent) minder dan in 2018. De uitstoot van methaan, lachgas en de zogenoemde F-gassen is tussen 1990 en 2019 53 procent minder geworden. De uitstoot van CO2carbon dioxide lag in 2019 5,3 procent lager dan in 1990.

Rapporten Emissieregistratie

De Emissieregistratie is een samenwerkingsverband tussen diverse instituten onder regie van het RIVM. De Emissieregistratie stelt jaarlijks de emissies van alle relevante Nederlandse bronnen vast. Daarnaast verdeelt de Emissieregistratie de emissies ruimtelijk over Nederland zodat bekend is waar de emissies vrijkomen. Verder houdt de Emissieregistratie bij of Nederland zich aan de internationale klimaatverplichtingen houdt (UNFCCC, Kyoto protocol), en aan de richtlijnen op het gebied van grootschalige luchtverontreiniging (NECD, Göteborg protocol). Hiervoor stelt de Emissieregistratie jaarlijks namens Nederland twee rapporten op: het National Inventory Report 2020 over de uitstoot van broeikasgassen en het Informative Inventory Report 2020 over de uitstoot van luchtverontreinigende stoffen.

De invloed van de maatregelen tegen de verspreiding van het corona-virus speelde bij de 2019-cijfers nog geen rol.