Go to abstract

Samenvatting

Wereldwijd neemt het aantal bacteriën die resistent zijn tegen antibiotica toe. In Nederland blijft dat aantal over het algemeen stabiel en is het minder hoog dan in veel andere landen. In 2019 zijn nauwelijks stijgingen in resistentie gevonden en bij sommige bacteriesoorten neemt de resistentie tegen bepaalde antibiotica zelfs iets af ten opzichte van de voorgaande jaren. Ook het aantal bacteriën dat resistent is tegen meerdere verschillende antibiotica tegelijkertijd, en daardoor moeilijker te behandelen, neemt niet toe. Er blijft altijd reden voor waakzaamheid, zodat veranderingen op tijd kunnen worden opgemerkt.

Om resistentie te voorkomen is het belangrijk om antibiotica op de juiste manier te gebruiken en alleen als het nodig is. Huisartsen schreven in het afgelopen jaar iets minder antibioticakuren voor dan de jaren daarvoor. In ziekenhuizen steeg het totale antibioticagebruik enigszins.

Voor landbouwhuisdieren is in 2019 minder antibiotica voorgeschreven dan in 2018. Ten opzichte van 2009, het referentiejaar, is de verkoop met bijna 70 procent verminderd. Voor landbouwhuisdieren zijn de afgelopen jaren bijna geen antibiotica gebruikt die belangrijk zijn om infecties bij de mens te behandelen. Ten opzichte van 2018 is de antibioticaresistentie in de verschillende diersectoren gelijk gebleven of licht afgenomen. Het percentage ESBL-positieve dieren is verder afgenomen in alle diersectoren. De grootste daling over de afgelopen 5 jaar van ESBL-producerende bacteriën wordt gezien bij vleeskuikens en op kippenvlees. ESBL zijn enzymen die veelgebruikte antibiotica kunnen afbreken, zoals penicillines.

In Nederland zijn de afgelopen jaren extra maatregelen genomen om antibioticaresistentie te bestrijden. Deze maatregelen reiken verder dan de gezondheidszorg omdat resistente bacteriën ook bij dieren, in voeding en in het milieu voorkomen. Daarom wordt in Nederland een 'One Health' aanpak gehanteerd. In de jaarlijkse rapportage NethMap/MARAN 2020 presenteren diverse organisaties gezamenlijk de gegevens over het antibioticagebruik en -resistentie in Nederland, zowel voor mensen als voor dieren.

Abstract

The number of bacteria that are resistant to antibiotics is increasing worldwide. In the Netherlands, that number is generally stable, and it is not at such a high level as in many other countries. There were hardly any increases in resistance found in 2019, and the resistance of some species of bacteria actually decreased in comparison to the previous years. The number of bacteria that are resistant to several different antibiotics and are therefore more difficult to treat is also not increasing. However, there is still reason to be vigilant in order to ensure that potential changes can be noticed in time.

To prevent resistance from developing, it is important to use antibiotics properly and only when necessary. General practitioners prescribed somewhat fewer courses of antibiotics in the past year compared to previous years. The overall use of antibiotics in hospitals increased somewhat.

Fewer antibiotics were prescribed for domestic farm animals in 2019 compared to 2018. In comparison to 2009, the reference year, the sale of antibiotics decreased by almost 70%. Almost no antibiotics that are important for treating infections in humans have been used for domestic farm animals in recent years. The level of antibiotic resistance in the various animal sectors remained the same or decreased somewhat in comparison to 2018. The percentage of ESBL-positive animals decreased further in all animal sectors. The biggest decrease in the percentage of ESBL-positive animals over the last 5 years was seen in broilers and on chicken meat. ESBLs are enzymes that can break down commonly used antibiotics such as penicillins.

In recent years, extra measures have been taken in the Netherlands to combat antibiotic resistance. These measures extend beyond the healthcare system because resistant bacteria also occur in animals, in foodstuffs and in the environment. That is why a 'One Health' approach is used in the Netherlands. In the annual NethMap/MARAN 2020 report, various organisations collectively present their data on ntibiotic use and resistance in the Netherlands, for humans as well as animals.

Publisher

Instituut
Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu RIVM

Overig

Grootte
21983 kb