Waarom het HAVANA2-onderzoek?

Het humaan papillomavirus (HPV) is een besmettelijk virus dat voorkomt bij vrouwen en mannen. Het kan baarmoederhalskanker en andere vormen van kanker, zoals penis-, anus-, mond- of keelkanker veroorzaken. Meestal ruimt het lichaam een infectie met HPV zelf op. Maar als een HPV-infectie lang duurt, is er meer kans op (voorstadia van) baarmoederhalskanker of andere vormen van kanker.

Sinds 2009 kunnen meisjes zich laten vaccineren tegen HPV. Sinds 2022 kunnen ook jongens zich laten vaccineren tegen HPV.

Wat onderzoeken we in het HAVANA2-onderzoek?

Het HAVANA2-onderzoek kijkt naar de effectiviteit van twee prikken van de HPV-vaccinatie op het vóórkomen van (aanhoudende) HPV-infecties. Bij een aanhoudende/langdurige  HPV-infectie kan (een voorstadium van) baarmoederhalskanker ontstaan. Daarom worden nieuwe en aanhoudende HPV-infecties onderzocht in het HAVANA2-onderzoek. Deelnemers vullen elk jaar een vragenlijst in en nemen zelf een vaginale brush af. 

Het HAVANA2-onderzoek is in augustus 2016 gestart. In september 2026 ontvangen ongeveer 1.100 vrouwen, geboren in 2001, een uitnodiging om weer aan het onderzoek mee te doen.

Voorlopige resultaten van het HAVANA2-onderzoek

Het HAVANA2‐onderzoek loopt nu tien jaar. Er hebben veel vrouwen meegedaan. Bijna 42% van hen doet vanaf het eerste jaar mee. Van de vrouwen die meedoen, is 53% gevaccineerd tegen HPV in 2014.

De HPV-vaccinatie met het bivalente HPV-vaccin beschermt tegen infecties met HPV-typen 16 en 18. Het aantal HPV‐16/18-infecties is hoger bij de niet‐gevaccineerde vrouwen. Ook HPV-infecties met bijna alle andere HPV-typen die kanker kunnen veroorzaken, komen vaker voor bij de niet-gevaccineerde vrouwen. Het totaal aantal gevonden HPV‐16/18-infecties is laag (1% in 2025).

Bij sommige deelnemers is meerdere jaren achter elkaar een hoog-risico type HPV-infectie gevonden. Vrouwen met zo’n aanhoudende infectie hebben we daarover een brief gestuurd. Heb je niets gehoord? Dan is er geen aanhoudende HPV-infectie bij je gevonden.

Vragenlijst invullen

Je kunt de vragenlijst invullen via HPV-onderzoek 2026.

Je inloggegevens staan in de brief die bij het onderzoekspakket zit. Je kunt de inloggegevens ook aanvragen via hpvonderzoek@rivm.nl. Zet in de mail duidelijk je naam en geboortedatum.

Onderzoekspakket

Bij de uitnodiging voor het onderzoek zit een onderzoekspakket. Hiermee kun je zelf een vaginale brush afnemen. Dit is een beetje vocht uit het slijmvlies van je vagina. De brush is gemaakt van zacht materiaal en ziet eruit als een soort kwastje. Het afnemen van de vaginale brush doet geen pijn.

Is je onderzoekspakket niet compleet of beschadigd, of heb je er helemaal geen ontvangen in september? Stuur dan een e-mail naar hpvonderzoek@rivm.nl. Zet in de mail wat er ontbreekt of wat er is beschadigd. We sturen je zo snel mogelijk nieuw materiaal.

Ongesteld

Het afnemen van de vaginale brush kan ook als je ongesteld bent. Vind je dit vervelend? Dan kun je wachten tot je niet meer ongesteld bent en de brush dan afnemen.

Zwanger

Als je zwanger bent kun je helaas niet meedoen aan het onderzoek. Het gebruik van de brush tijdens de zwangerschap wordt afgeraden, behalve als het echt nodig is.

Nog niet seksueel actief

Ook als je nog nooit seks hebt gehad, is het voor ons heel nuttig als je aan het onderzoek meedoet. Het is heel waardevol voor het onderzoek om over een langere periode gegevens te verzamelen.

Uitslag van het onderzoek

Je krijgt alleen een persoonlijke uitslag als, na meerdere metingen, blijkt dat je een aanhoudende HPV-infectie hebt waar je lichaam niet goed op reageert. In dat geval ontvang je een brief die je mee kunt nemen naar een arts voor verder onderzoek.

Stoppen met het onderzoek

Je hoeft niet ieder jaar mee te blijven doen aan het onderzoek. Als je niet meer mee wilt doen aan het onderzoek, mag je altijd stoppen. Je hoeft niet te zeggen waarom je wilt stoppen.

Contact

Heb je vragen over de studie, neem dan contact op met de onderzoekers via hpvonderzoek@rivm.nl of bel met 06-1179 0850.