Ziekenhuismedewerkers die regelmatig nachtdiensten draaien hebben 20 procent meer kans op griep- en luchtwegklachten dan personeel dat alleen dagdiensten draait. Dit blijkt uit een onderzoek van het RIVMRijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu onder bijna 600 medewerkers van zes Nederlandse ziekenhuizen. Een artikel over dit onderzoek is recent verschenen in het American Journal of Epidemiology.

Ruim 500 ziekenhuismedewerkers (vooral verpleegkundigen, maar ook artsen, verzorgenden en paramedici) die regelmatig nachtdiensten draaien en bijna honderd dagwerkers deden mee aan het onderzoek. Iedereen werd gevraagd om via een speciaal ontwikkelde smartphone app een half jaar lang tijdens het griepseizoen dagelijks bij te houden of ze griep- of luchtwegklachten hadden. De app identificeerde vervolgens episodes van dergelijke klachten. Onder een episode werd verstaan minimaal één dag lang twee of meer verschillende griepachtige of luchtwegklachten of twee dagen lang minimaal één van die klachten, zoals neusverkoudheid, hoesten of koorts. Uit het onderzoek bleek dat de mensen die ’s nachts werkten tijdens het winterseizoen gemiddeld 3 tot 4 episodes van griep- en luchtwegklachten doormaakten. Bij de ziekenhuismedewerkers die alleen overdag werkten lag dat aantal tussen de 2 en 3 episodes. De gemiddelde duur van de episodes was echter niet verschillend.

Daarnaast bleek dat nachtwerkers ook meer episodes met ernstige klachten rapporteerden dan dagwerkers. Dit onderzoek laat zien dat voor nachtwerkers, naast de al bekende risico’s, ook een hogere gevoeligheid voor luchtweginfecties aanwezig is. Dat heeft directe consequenties voor de gezondheid van nachtwerkers, maar mogelijk ook indirecte gevolgen voor de patiënten, zoals een hoger risico op besmetting. Vervolgonderzoek moet inzicht geven in mogelijke causaliteit en werkingsmechanismen tussen nachtwerk en infectiegevoeligheid. Het onderzoek is onderdeel van een groter RIVM project naar nachtwerk en gezondheid, waarin ook aandacht is voor mechanismen die mogelijk nachtwerk met gezondheid verbinden, zoals voeding, slaap en lichaamsbeweging. Aan dit onderzoek werkten ook Amsterdam UMCUniversitair Medisch Centrum en UMC Utrecht mee.