Onze werktijden veranderen: we werken steeds minder vaak binnen standaard werktijden (8.00- 18.00 uur). Dit komt onder andere door de globalisering en technologische vooruitgang, maar bijvoorbeeld ook de verruiming van de winkeltijdenwet in 1996 en het feit dat we steeds meer online winkelen. De verwachting is dat deze trends de komende decennia nog verder toenemen (VTV2018).

In 2017 werkten bijna 1,3 miljoen mensen soms of regelmatig in de nacht (Bron: CBS). Onder nachtwerk wordt verstaan minimaal 1 uur werken tussen 0.00 ’s nachts en 06.00 uur ’s-ochtends. Werken tijdens de nacht verstoort het dag-nachtritme van het lichaam. De Gezondheidsraad heeft in 2017 geconcludeerd dat (langdurig) nachtwerk leidt tot een verhoogd risico op slaapproblemen, diabetes mellitus (type 2), en hart- en vaatziekten.

Maatregelen

Er zijn op dit moment nog geen maatregelen bekend, waarvan is bewezen dat deze gezondheidseffecten kunnen verminderen. Het lijkt voor het voorkomen van negatieve gezondheidseffecten wel van belang het dag-nachtritme van je lichaam zo min mogelijk te verstoren. Ook heeft de Gezondheidsraad in 2015 geconcludeerd dat het doen van een korte ‘powernap’ en het uitvoeren van diensten in een voorwaarts-roterend rooster (ochtenddienst- avonddienst - nachtdienst) gunstige effecten lijkt te hebben op aspecten als vermoeidheid en alertheid.

Wat doet het RIVMRijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu?

Het RIVM onderzoekt hoe nachtwerk de gezondheid schaadt. Hierbij zoeken we ook naar preventieve maatregelen die gezondheidsrisico’s kunnen verminderen. 
Het RIVM coördineert het Kennisplatform Nachtwerk. Dit kennisplatform is bedoeld voor organisaties en bedrijven waar nachtwerk veelvuldig voorkomt en heeft tot doel om kennisdeling te bevorderen en daarmee de kennis uit wetenschap, beleid en praktijk verder te implementeren.  Hiervoor wordt 2x per jaar een bijenkomst georganiseerd. 

Vanuit het Strategische Programma RIVM (SPR) loopt een onderzoek naar de relatie tussen nachtwerk en infectiegevoeligheid. Voor meer informatie: 24/7 health-project.
 

Zie ook

Arboportaal - Nachtdienst

Arboportaal - Nachtdienst