Griep wordt veroorzaakt door het influenzavirus waarvan veel verschillende typen bestaan. De griepprik is een geïnactiveerd vaccin dat delen van verschillende typen dood influenzavirus bevat. Het vaccin zorgt ervoor dat het lichaam antistoffen aanmaakt tegen de onderdelen van influenzavirussen die opgenomen zijn in het vaccin en zodoende bescherming biedt tegen griep.

Om welk griepvaccin gaat het?

Voor het griepseizoen 2019/20 wordt in Nederland voor het eerste gebruik gemaakt van het quadrivalente vaccin (QIV). Dit vaccin beschermt tegen 4 typen griepvirus. Tot en met 2018 beschermde het griepvaccin tegen 3 typen griepvirus. Beide lijnen B-influenzavirus zijn in het quadrivalente griepvaccin opgenomen met als doel om de kans op een mismatch tussen de virusstammen in de griepprik en de circulerende virusstammen te verkleinen.

Er zijn in Nederland twee quadrivalente griepvaccins geregistreerd die gebruikt worden voor de jaarlijkse griepvaccinatiecampange: Vaxigrip Tetra® (Sanofi Pasteur) en Influvac Tetra® (Abbott). Beiden zijn geïnactiveerde vaccins en zijn gericht tegen vier typen influenzavirus; 2 van het influenzavirus type A en 2 van het type B.

Mogelijke bijwerkingen na vaccinatie

Griepvaccinaties worden al tientallen jaren bij miljoenen mensen wereldwijd toegediend. Hierdoor is het helder geworden dat het een veilig griepvaccin is. Bijwerkingen na griepvaccinatie komen zeer beperkt voor. De enige bewezen bijwerking na griepvaccinatie is een rode, pijnlijk en gezwollen huid op de plaats van de prik. Algemene systemische bijwerkingen zoals koorts, hoofdpijn en een grieperig gevoel komen niet vaker voor ten opzichte van de placebogroep.

Wanneer kan ik me het beste laten vaccineren?

Tussen half oktober en half november. Dan bouwt u de beste afweer op tegen het virus, nog voordat het griepseizoen begint (meestal eind december-februari). Overigens is vaccinatie tot maart nog zinvol, eigenlijk zolang een griepepidemie aanhoudt.

Hoe lang biedt de griepvaccinatie bescherming?

Na vaccinatie zijn gezonde mensen binnen 1-2 weken beschermd. Deze bescherming duurt ongeveer 24 weken.

Ik heb de griepprik al een keer gehad. Als ik me nu weer laat vaccineren, ben ik dan nog meer beschermd?

Als u in het verleden gevaccineerd bent tegen griep met een vaccin waarin een type virus zat dat overeenkomt met het virus in het huidige vaccin, behoudt u na vaccinatie meestal hogere antistoftiters. Die zijn nodig voor bescherming. Dit is het zogeheten boostereffect. Het overslaan van de jaarlijkse griepvaccinatie wordt daarom afgeraden.

Geeft griepvaccinatie ook groepsimmuniteit?

Hoe meer mensen door vaccinatie beschermd zijn tegen een bepaalde ziekte, hoe kleiner de kans is dat de ziekte zich verspreid. Hierdoor zijn niet-gevaccineerde mensen ook beschermd.  Bij griep betekent dit dat tenminste 60% van de totale bevolking in Nederland gevaccineerd zou moeten zijn. Dit percentage is niet haalbaar omdat de jaarlijkse griepprik alleen aangeboden wordt aan bepaalde groepen mensen en niet aan iedereen.

Het griepvirus verspreidt zich door de lucht door hoesten en niezen. Hoe lang kan het griepvirus overleven buiten het lichaam?

Dit hangt af van veel factoren waaronder aard van het oppervlak, luchtvochtigheid, blootstelling aan Uvultraviolette-straling en temperatuur. Het griepvirus kan enkele minuten overleven op handen, enkele uren op kleding en zakdoeken, 1-2 dagen op niet-poreuze oppervlakken als staal en plastic en tot meerdere dagen op huisstof. Dit geldt voor de meeste respiratoire virussen (bijv. RSVRespiratoir Syncytieel Virus, rhinovirus, SARSsevere acute respiratory syndrome, coronavirus, influenzavirus).