Het RIVM volgt, in opdracht van het ministerie van VWS (Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport), ontwikkelingen in de gezondheid en zorg voor (aanstaande) zwangeren, kinderen en het gezin in de eerste 1.000 dagen. Dit is de periode van ongeveer een maand voor de bevruchting tot de leeftijd van twee jaar. We volgen deze ontwikkelingen door gegevens hierover bij elkaar te brengen, overzichtelijk aan te bieden en deze samen met experts te duiden. Op deze pagina’s is informatie te vinden over de taken van het RIVM, publicaties en onderzoek op dit thema.
Activiteiten monitoringsfunctie
Bij de taak van het RIVM om ontwikkelingen in gezondheid en zorg te monitoren zijn veel verschillende partijen betrokken, zoals vertegenwoordigers van zorgverleners, zwangeren en onderzoekers. In 2024 zijn met deze partijen afspraken gemaakt over de inrichting en werkagenda voor deze taak. In 2025 startte het RIVM met de uitvoering. Zie voor meer informatie overzicht van de activiteiten.
Stap voor stap ontwikkelen monitoringsfunctie
Regelmatig is er een evaluatie met betrokken partijen over de werkwijze en de resultaten. Dit gebeurt in een zogeheten ‘learning community’. Hierin werken vertegenwoordigers van zorgverleners en zwangeren, beleidsmakers en onderzoekers samen en leren ze van elkaar.
Meer informatie in het rapport inrichting monitoringsfunctie eerste 1.000 dagen.
Cijfers over eerste 1.000 dagen
Om ontwikkelingen in de gezondheid van en zorg voor (aanstaande) zwangeren, kinderen en het gezin in de eerste 1.000 dagen te kunnen volgen, zijn cijfers heel belangrijk. Het RIVM publiceert op verschillende plekken gegevens over de ontwikkelingen.
Zie voor cijfers over de eerste 1.000 dagen
Monitor Kansrijke Start
Het RIVM volgt sinds 2019 de voortgang van het actieprogramma kansrijke Start. Dit programma, in 2018 gelanceerd door het ministerie van VWS (Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport), richt zich op kinderen in de eerste 1.000 dagen van hun leven. Speciale aandacht is er voor kinderen die geboren worden in een gezin die te maken heeft met kwetsbare situatie.
Meer informatie over Kansrijke Start
Monitor Onbedoelde zwangerschappen
Het RIVM volgt ontwikkelingen rondom onbedoelde zwangerschappen.
Meer informatie over Onbedoelde zwangerschappen
Monitor Passende bekostiging
Van 2015 tot en met 2025 volgde het RIVM de integrale bekostiging van de geboortezorg.
Meer informatie over Passende bekostiging van de geboortezorg.
Publicaties monitoren eerste 1.000 dagen
De resultaten van de monitors zijn beschreven in verschillende rapporten. Ook hebben onderzoekers van het RIVM artikelen gepubliceerd in wetenschappelijke tijdschriften.
Zie Publicaties
Andere RIVM-werkzaamheden gerelateerd aan eerste 1.000 dagen
Naast het volgen van ontwikkelingen voert het RIVM ook andere taken uit die betrekking hebben op de eerste 1.000 dagen.
Zie hiervoor de pagina’s pre- en neonatale screeningen, vaccinatieprogramma en zwangerschap en infectieziekten.
Taken van het RIVM waarbij de eerste 1.000 dagen (mogelijk) ook een rol spelen zijn bijvoorbeeld de GALA monitor, Leefstijlmonitor, Gezondheidsmonitors, Monitor Mentale Gezondheid, Loket Gezond Leven en Gezonde Kinderopvang.