Informatiebronnen over luchtweginfecties

We hebben verschillende informatiebronnen waarmee we het actuele niveau van infectiedruk kunnen bepalen. Daarbij kijken we aan de ene kant naar het aantal mensen met klachten en ziekte en hoe snel dit aantal toeneemt. Aan de andere kant kijken we ook naar de veroorzakers van die klachten: de ziekteverwekkers. We kijken welke ziekteverwekkers het meeste rondgaan, of ze in aantal toenemen en hoe snel die toename gaat.

Lees meer over de bronnen voor de surveillance van luchtweginfecties

Vijf niveaus van infectiedruk

We onderscheiden vijf niveaus van infectiedruk: van heel laag tot heel hoog. De infectiedruk geeft aan hoeveel mensen ziek zijn door een virus of andere ziekteverwekker die voor luchtweginfecties zorgt. Zoals het griepvirus, RS-virus (Respiratoir Syncytieel-virus) of coronavirus. Bij een lage infectiedruk zijn er maar weinig mensen ziek door zo’n virus. Bij een hoge infectiedruk zijn dat er veel.

Om de verschillende niveaus te kunnen onderscheiden gebruiken we een epidemiologische en statistische methode: AEDSEO. Hiermee bepalen we voorafgaand aan een nieuw luchtwegseizoen de drempelwaarden voor de verschillende niveaus. Die baseren we op gegevens van de afgelopen drie seizoenen. De coronajaren nemen we niet mee, omdat dat heel uitzonderlijke jaren waren. In de komende jaren nemen we meer seizoenen mee, tot maximaal vijf.

Bepalen van de drempelwaarden

Voor elke informatiebron hebben we een drempelwaarde bepaald op basis van de gegevens van de voorgaande seizoenen. 
Op deze manier bepalen we de drempelwaarden:

• We kijken naar de afgelopen seizoenen (maximaal vijf, en geen coronajaren).
• Voor elke informatiebron bepalen we de momenten waarop de cijfers in de voorgaande seizoenen duidelijk voor een langere tijd stijgen. Op basis van deze cijfers leggen we een eerste drempelwaarde vast: de overgang van heel laag naar laag.
• Met dezelfde methode bepalen we daarna de drempelwaarden voor de andere niveaus (van laag naar verhoogd, van verhoogd naar hoog en van hoog naar heel hoog).

Voor de start van elk luchtwegseizoen bekijken we of de drempelwaarden moeten worden aangepast.

Uitleg van de niveaus van infectiedruk

Voor het bepalen van de actuele infectiedruk kijken we naar de niveaus van alle surveillancebronnen tegelijken vatten we dit samen in één overkoepelend niveau van infectiedruk. Hieronder leggen we de verschillende niveaus van infectiedruk uit.

1. Heel laag

   Als het niveau van de infectiedruk heel laag is, zijn er weinig mensen die ziek zijn of luchtwegklachten hebben. Dit is meestal het geval van half april tot eind september, buiten het luchtwegseizoen.

2. Laag

   Als er een duidelijke toename is van het aantal mensen met luchtweginfecties, en de eerste drempelwaarden worden overschreden, stijgt het niveau van de infectiedruk van heel laag naar laag. Zorgverleners kunnen zich dan alvast voorbereiden op maatregelen die ze kunnen nemen als het aantal mensen met luchtweginfecties verder toeneemt.

3. Verhoogd

   Als het aantal mensen met een luchtweginfectie verder toeneemt, gaat het niveau van infectiedruk naar verhoogd. We spreken dan van een golf van luchtweginfecties. Vaak kan de toename van de infectiedruk verklaard worden doordat er een toename te zien is in de circulatie van een of meer ziekteverwekkers, zoals griepvirus, RS-virus of coronavirus. Zorgverleners kunnen dan maatregelen nemen. En we wijzen mensen extra op de adviezen bij luchtwegklachten.

4. Hoog

   Als het aantal mensen met klachten of ziekte toeneemt en er bij steeds meer mensen een of meerdere luchtwegvirussen worden aangetoond, wordt de infectiedruk hoog.

5. Heel hoog

   Soms zijn er in een luchtwegseizoen veel meer mensen met luchtweginfecties dan in voorgaande luchtwegseizoenen. Dan bereikt de infectiedruk het niveau heel hoog. Dit niveau zal niet elk jaar bereikt worden, maar alleen als er uitzonderlijk veel mensen met klachten zijn en/of als er bij heel veel van deze mensen ziekteverwekkers worden vastgesteld. Het kan zijn dat er vooral  één ziekteverwekker rondgaat, zoals het griepvirus, , maar het kan ook zijn dat er gelijktijdig meerdere verschillende virussen rondgaan.

Achtergrondinformatie

Lees voor meer achtergrondinformatie over de niveaus, de drempelwaarden en de methode de kennisnotitie: Vernieuwing respiratoire surveillance.