De 'Green Deal Duurzame Zorg voor Gezonde Toekomst' richt zich op de bijdrage die de zorg kan leveren aan het verbeteren van het milieu. Bijvoorbeeld via het verminderen van CO2-uitstoot en het bevorderen van de circulaire economie. Maar ook door het creëren van een zorgomgeving die uitnodigt tot gezond gedrag van de bewoners, professionals en bezoekers.  Pijler 4 van de Green Deal.

Een gezondheidsbevorderende leef- en werkomgeving is een omgeving die uitnodigt tot gezond gedrag,  gezond gedrag faciliteert en erop gericht is om de gezondheid en het welzijn van patiënten, bezoekers en medewerkers te bevorderen en hun stress te verminderen.

De invloed van de leefomgeving, bijvoorbeeld het ontwerp en de inrichting van een gebouw, kan een direct effect hebben op de gezondheid. Net als  gezondere voeding en meer bewegen. Maar de effecten op de gezondheid kunnen ook  indirect zijn.  Zoals vermindering van stress en verbetering van welbevinden.

Inspirerende voorbeelden uit de praktijk

Natuur, Green Deal Duurzame Zorg

Groene Hart

Natuur & duurzame zorg

Voeding, Green Deal Duurzame Zorg

Aziatisch eten

Voeding & duurzame zorg

Architectuur, Green Deal Duurzame Zorg

Healing environment, afdeling Psychiatrie, Radboudumc

Architectuur & duurzame zorg

Onderzoek

Verkenning gezondheidsbevorderende zorgomgeving

Juliana Kinderziekenhuis in Den Haag

Verkenning gezondheidsbevorderende zorgomgeving

Over ons

De website rivm.nl / green deal duurzame zorg  is in ontwikkeling. De komende periode breiden we de content uit met  andere praktijkvoorbeelden en nog twee wat-werkt-dossiers. Naast het Wat-werkt-dossier natuur maken we ook een wat-werkt-dossier over voeding en over architectuur.

 

Ruimte voor meer mooie voorbeelden

Voor de praktijkvoorbeelden is een selectie gemaakt op basis van datgene wat is aangeleverd door onze contactpersonen. Vervolgens is gekeken naar geschiktheid. Is er bijvoorbeeld literatuur over? Of is er onderzoek beschikbaar en is er informatiemateriaal? Wanneer er praktijkvoorbeelden bekend zijn die niet op deze website staan, wil dat niet zeggen dat deze van mindere kwaliteit zijn dan de voorbeelden die hier zijn gepubliceerd. Heel graag vernemen wij deze voorbeelden van u.
Zijn er in uw organisatie maatregelen of initiatieven die naar uw mening een plaats op deze site verdienen of weet u van dergelijke voorbeelden? Neem dan contact met ons op via: duurzamezorg@rivm.nl.

 

Belang van visie en samenhangend aanbod

Om genoemde praktijkvoorbeelden op te halen zijn interviews gehouden met instellingen. Deze contacten werden grotendeels aangereikt door de netwerken waarmee we samenwerken: Planetree, Vereniging Gehandicaptenzorg Nederland (VGNVereniging Gehandicaptenzorg Nederland), Milieuplatform Zorg (MPZ), Eten+Welzijn, Nederlandse Federatie Universitaire Centra (NFUNederlandse federatie van universitair medische centra), en Actiz.

Uit de interviews bleken een aantal succesfactoren voor de werkzaamheid van maatregelen:

  • Een belangrijke eerste stap is het ontwikkelen van een visie die beschrijft wat de instelling belangrijk vindt aan de leefomgeving. Onderdeel van de visie zijn de uitgangspunten die leidraad zijn voor het ontwerp of programma en de uitvoering daarvan. Voorbeeld van een dergelijk visie is de notitie van Erasmus Veilig, Duurzaam en Gezond.
  • De uitgangspunten in deze visie zijn bij voorkeur gebaseerd op de kennis en ervaring die beschikbaar is over 'evidence based design principes'. Zoals toetreding van daglicht, het interieur, ontwerp  van het gebouw, aankleding van wachtruimtes en groen in de omgeving.
  • Hoe meer samenhang er is tussen de verschillende onderdelen van een ontwerp, maatregelen of programma hoe meer effect er te verwachten is.
  • Naast het ontwerp is het ook belangrijk om aandacht te hebben voor het gebruik van omgeving en ruimten.  Een beleeftuin heeft meer effect als de verpleging ook de tuin gebruikt bij de dagelijkse verzorging van cliënten. Aanvullende activiteiten versterken  de functie van de maatregel of ontwerp.
  • Essentieel om experts en betrokkenen (patiënten/cliënten, werknemers en bezoekers)  te betrekken bij deze visieontwikkeling. Zij kunnen aangeven wat zij belangrijk vinden waardoor het ontwerp beter aansluit op behoeften en er meer draagvlak is voor de invoering van de maatregelen.
  • Een inspirerend en sterk leiderschap met steun van management draagt bij aan het succes en bestendiging van de maatregelen
  • Laat zien wat het oplevert.  Monitor en evalueer de impact van de maatregelen zodat duidelijk wordt wat de meerwaarde is van de investering.

 

Rol van het RIVMRijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu

Voor de Green Deal Duurzame Zorg werkt het RIVM aan het verbinden van kennis over gezondheidsbevordering, duurzame voeding en gebouwen en omgevingen die de gezondheid van patiënten, cliënten en medewerkers bevorderen (gezondmakende omgevingen). De wetenschappelijke bewijzen voor deze gezondmakende zorgomgevingen worden in kaart gebracht en gecombineerd met inspirerende voorbeelden uit de Nederlandse zorgpraktijk. Het RIVM faciliteert met deze kennis het samen leren en creëren van versnelde duurzaamheid in de zorgsector.  Inspiratie deelt het RIVM onder andere via het twitteraccount @duurzamezorg.

In de periode 2019-2020 ontwikkelt het RIVM wat-werkt-dossiers voor de curatieve zorg en de langdurige zorg gericht op gezonde voedingsinterventies en omgevingsinterventies. Het RIVM gaat maatregelen en interventies gericht op gezondmakende zorgomgevingen ook op kwaliteit en impact beoordelen via het erkenningstraject.

Het RIVM werkt ook aan andere duurzaamheidsthema’s zoals circulaire economie, geneesmiddelen in het milieu en het meten van duurzaamheid. Ook deze expertise is zeer bruikbaar bij het verduurzamen van de zorg.


Volg ons op twitter via Green Deal Duurzame Zorg @duurzamezorg. Hier deelt het RIVM samen met het ministerie van VWSMinisterie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport inspiratie over de Green Deal Duurzame Zorg.


Abonneer u op de nieuwsbrief Green Deal Duurzame Zorg.

Onderdeel van Green Deal Duurzame Zorg voor Gezonde Toekomst

Logo Green Deal Duurzame Zorg

De 4e pijler is onderdeel van de Green Deal Duurzame Zorg voor Gezonde Toekomst