Op deze pagina staat informatie over de geschatte ziektelast van COVID-19 en influenza, uitgedrukt in DALY (Disability Adjusted Life Year)'s.
Het uitdrukken van ziektelast in een enkele maat maakt het mogelijk om het verlies van gezondheid van verschillende ziekten met elkaar te vergelijken. Een dergelijke vergelijking is van belang voor het prioriteren van beleid en middelen ter bestrijding van (infectie)ziekten. Een veelgebruikte maat voor ziektelast is de disability-adjusted life year, de DALY. Ziektelast in DALY’s geeft uitdrukking aan een optelsom van verloren gezonde levensjaren door ziekte en invaliditeit (years lived with disability: YLD) en door vroegtijdige sterfte (years of life lost: YLL). Nauwkeurige omschrijvingen van de gebruikte methoden zijn te vinden in een eerdere editie van de Staat van Infectieziekten.
Op deze pagina worden schattingen van DALY’s gepresenteerd voor COVID-19 en influenza. De ziektelast van de langetermijneffecten na een SARS (severe acute respiratory syndrome)-CoV-2-infectie, oftewel het 'post-COVID-syndroom', is niet meegenomen. Een uitgebreidere beschrijving van deze twee infectieziekten, en van 35 andere infectieziekten in Nederland, is gepubliceerd in de Staat van Infectieziekten 2024.
COVID-19 hoogste ziektelast, gevolgd door influenza
In 2024 veroorzaakte COVID-19 net als in 2023 de hoogste ziektelast binnen de verschillende infectieziekten in Nederland, met een geschatte ziektelast van 18.000 DALY (Disability Adjusted Life Year)’s (95% BI 16.800 -19.300). In 2024 was de ziektelast voor COVID-19 iets hoger dan die voor influenza (16.500 DALY’s, 95% BI 15.500 - 17.000). In 2023 was de ziektelast van COVID-19 nog ruim drie keer zo hoog was als die van influenza; 38.000 ten opzichte van 10.900 DALYs’. De hogere ziektelast van influenza in het influenzaseizoen van seizoen 2024/2025 vergeleken met voorgaande jaren hangt samen met een hogere geschatte influenza incidentie. Wel is voorzichtigheid geboden bij een directe vergelijking van de ziektelast tussen deze twee ziekten, omdat deze uit verschillende bronnen is geschat.
Vanaf 2022 neemt de ziektelast van acute COVID-19 sterk af. Dit komt vooral door een afname van het aantal ernstige ziektegevallen door COVID-19, terwijl er wel veel milde infecties waren. Het deel van de ziektelast dat wordt veroorzaakt door vroegtijdig overlijden neemt sinds 2022 ook af. In 2021 werd meer dan 95% van de ziektelast veroorzaakt door vroegtijdig overlijden, dit is in 2024 is dit gedaald naar 72% (13.000 DALY's). De totale YLD, die voornamelijk wordt veroorzaakt door milde infecties, was in 2024 4.980 DALY’s, ten opzichte van 6.150 in 2023.
| DALY (95% onzekerheidsinterval) | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| 2020 | 2021 | 2022 | 2023 | 2024 | |
| COVID-19 | 207.000 (203.600-210.400) | 219.900 (215.300-222.600) | 93.800 (91.600-96.100) | 37.800 (36.400-39.200) | 18.000 (16.800 – 19.300) |
| 2020/2021 | 2021/2022 | 2022/2023 | 2023/2024 | 2024/2025 | |
| Influenza | NAa | 14.200 (12.600-16.000) | 9500 (8600-10.400) | 10.900 (10.100-11.800) | 16.500 (15.500 - 17.000) |
Figuur 1. Geschatte verloren gezonde levensjaren door ziekte en invaliditeit (years lived with disability: YLD) en verloren levensjaren door vroegtijdige sterfte (years of life lost: YLL) voor influenza (luchtwegseizoen 2019/2020 t/m 2024/2025) en COVID-19 (kalenderjaren 2020-2024).
Voetnoot: in het winterseizoen 2020-2021 was het niet mogelijk om met de huidige methodiek de ziektelast van influenza te schatten.