Hier vind je een checklist voor:

• exclusiecriteria bij de NIPT niet-invasieve prenatale test (niet-invasieve prenatale test) en de 20 wekenecho
• redenen voor overleg met het Amsterdam UMC Universitair Medisch Centrum (Universitair Medisch Centrum) bij de NIPT
• redenen voor verwijzing bij de 20 wekenecho
• welke informatie je moet registreren bij de NIPT en de 20 wekenecho

 Je vindt alle richtlijnen in de NVOG Leidraad indicatiestelling prenatale diagnostiek. 

Exclusiecriteria

Wanneer geen NIPT?

• De zwangere is korter dan 12 weken zwanger
• Er is sprake van een niet-vitale zwangerschap
• De zwangere is niet onder behandeling van een verloskundig zorgverlener op een van de BES-eilanden.

Wanneer geen 20 wekenecho?

• De zwangere heeft een afwijkende NIPT uitslag (indien al bekend).
• De zwangere heeft een indicatie voor een GUO type 2 in het tweede trimester.
• De zwangere is niet onder behandeling van een verloskundig zorgverlener op een van de BES-eilanden.

Wanneer extra toestemming vragen?

Is de zwangere wilsonbekwaam? Dan geldt voor de NIPT en de 20 wekenecho dat de verloskundige een aantekening kan maken in haar dossier betreffende de toestemming van de wettelijk vertegenwoordiger.

Indicaties voor overleg met het Amsterdam UMC bij de NIPT

Overleg bij de volgende indicaties met het Amsterdam UMC en registreer de informatie:

• Als bij de zwangere sprake is van SLE systemische lupus erythematodes (systemische lupus erythematodes) (Systemische Lupus Erythematosus), een leiomyoom (vleesboom) of als ze laagmoleculaire heparine (bloedverdunner) gebruikt, is de uitslag van de NIPT minder betrouwbaar.
• Bij een vanishing twin: er is dan mogelijk een verhoogde kans op een fout-positieve uitslag.
• Wanneer de zwangere of biologische vader eerder een kind of zwangerschap met een chromosoomafwijking heeft gehad.
• Als een van beiden zelf een chromosoomafwijking heeft.
• Wanneer bij een echo lichamelijke afwijkingen bij de foetus zijn gevonden, zoals een verdikte nekplooi.
• Als de zwangere recent (minder dan drie maanden geleden) immunotherapie voor kanker heeft gehad.
• Bij een moederlijke maligniteit op het moment van de aanvraag of kort daarvoor (minder dan drie maanden geleden). Is de maligniteit meer dan drie maanden geleden? Dan kun je gewoon een NIPT aanvragen voor de zwangere. Registreer dit wel.
• Bij zwangerschappen ontstaan via ICSI of Pre-implantatie Genetische Diagnostiek (PDG).
• Wanneer de NIPT twee keer is mislukt.

In deze situaties is de betrouwbaarheid van NIPT beperkt of is er vanwege de medische voorgeschiedenis een verhoogde kans op genetische afwijkingen, waardoor de zwangere misschien in aanmerking komt voor invasieve diagnostiek.

Wat doen?

Overleg met een klinisch geneticus van het Amsterdam UMC.

Medische indicaties voor verwijzing bij de 20 wekenecho

In Caribisch Nederland kan er bij de 20 wekenecho sprake zijn van een medische indicatie. Dat is een verhoogde kans op een aangeboren afwijking die met prenatale diagnostiek is vast te stellen.

Bij een grotere kans op lichamelijke afwijkingen moet je altijd verwijzen of overleggen:

• Als al duidelijk is dat het ongeboren kind een verhoogde kans heeft op een lichamelijke afwijking: verwijs de zwangere naar een GUO-echoscopist op Curaçao (of op Bonaire als daar een GUO-echoscopist beschikbaar is) voor een GUO type 1.
• Als bij een 20 wekenecho lichamelijke afwijkingen zijn vastgesteld bij het kind: verwijs de zwangere naar een GUO-echoscopist op Curaçao (of op Bonaire als daar een GUO-echoscopist beschikbaar is) voor een GUO type 2.

Meer informatie over verwijzing GUO type 1 of 2

Indicatie voor een GUO type 1 in het tweede trimester

De verantwoordelijkheid voor het verwijzen van een zwangere ligt bij de verloskundig zorgverlener.

Wat doen?

Overleg met een GUO-echoscopist op Curaçao (of op Bonaire als daar een GUO-echoscopist beschikbaar is) voor een GUO type 1. Hoe de vervolgstappen worden geregeld, kan verschillen. Informeer dus altijd naar de lokale afspraken.

Indicatie voor een GUO type 2

Het vermoeden op een structurele afwijking na een 20 wekenecho of andere echo.

Wat doen? 

Verwijs de zwangere naar een GUO-echoscopist op Curaçao (of op Bonaire als daar een GUO-echoscopist beschikbaar is). Daar krijgt ze een gesprek over de mogelijkheden.

Wat leg je vast?

• Leg de gegeven voorlichting, met toelichting van reden, vast in het dossier.
• Vermeld een eventuele verwijzing in de verwijsbrief (ook als je als counselor zelf de 20 wekenecho uitvoert).

Indicaties voor vervolgonderzoek bij de 20 wekenecho

In Caribisch Nederland kan er bij de 20 wekenecho sprake zijn van een medische indicatie. Dat is een verhoogde kans op een aangeboren afwijking die met prenatale diagnostiek is vast te stellen. In deze situaties moet je altijd verwijzen of overleggen.

Waar vindt het GUO plaats?

Verwijs naar een GUO-echoscopist op Curaçao (of op Bonaire als daar een GUO-echoscopist beschikbaar is). Hoe de vervolgstappen worden geregeld, kan verschillen. Informeer dus altijd naar de lokale afspraken.

Wat leg je vast?

•    In het dossier: de gegeven voorlichting, met toelichting van reden.
•    (Indien van toepassing) de verwijzing in een verwijsbrief (ook als je als counselor zelf de 20 wekenecho uitvoert).