Hepatitis A is een leverontsteking die wordt veroorzaakt door het hepatitis A-virus. Het is over het algemeen een minder ernstige vorm van hepatitis die vooral bij kinderen voorkomt. Volwassen kunnen ook hepatitis A krijgen.

Wat is hepatitis A?

Het hepatitis A-virus veroorzaakt bij kinderen tot 6 jaar nauwelijks klachten. Als volwassenen hepatitis A krijgen kunnen de ziekteverschijnselen enkele maanden aanhouden.

Wat zijn symptomen van hepatitis A?

Hepatitis A kan zo licht verlopen dat iemand het niet eens merkt. De verschijnselen treden na de incubatietijd op en zijn over het algemeen vermoeidheid, lichte koorts, soms pijn in de bovenbuik en misselijkheid. Bij volwassenen gaat hepatitis A meestal ook gepaard met geelzucht: het geelkleuren van huid en oogwit, het donker worden van urine (de kleur van cola) en het ontkleuren van ontlasting (de kleur van stopverf). Slechts bij hoge uitzondering ontstaan levensbedreigende complicaties. Hepatitis A duurt in de meeste gevallen niet langer dan 6 weken, maar vermoeidheid kan langer aanhouden. De ziekte wordt niet chronisch.

Besmetting en preventie van hepatitis A

Mensen raken besmet met het hepatitis A-virus door contact met zieken en door het eten en drinken van voedsel of water dat verontreinigd is met ontlasting dat het virus bevat. Daarom is het belangrijk om de handen te wassen voor het eten, voor het klaarmaken van eten en na een bezoek aan het toilet. De kans op besmetting neemt toe naarmate de hygiënische omstandigheden slechter zijn.
Er is geen behandeling met medicijnen voor hepatitis A.

Vaccinatie

Het is mogelijk om te vaccineren tegen hepatitis A om de ziekte te voorkomen. Dat gebeurt vooral bij reizigers die vertrekken naar landen waar hepatitis A veel voorkomt. Het is een effectief en veilig vaccin.

Hoe vaak komt hepatitis A voor?

In Nederland is ongeveer 10% van de jongvolwassenen ooit besmet geweest met het hepatitis A-virus. Daarna zijn zij levenslang beschermd tegen de ziekte. Volwassenen lopen de besmetting meestal op via kinderen of tijdens een reis naar landen waar hepatitis A veel voorkomt: landen in het Middellandse Zeegebied (met name Egypte en Turkije) en ontwikkelingslanden. De kans op besmetting is in deze landen veel groter dan in Nederland. De actuele situatie van hepatitis A in Nederland is te zien in de Atlasinfectieziekten.

Patiëntervaring hepatitis A

(Beeldtitel: Hepatitis A. In een tuin staan allerlei soorten beeldjes. Hetty Koppenaal:)

AFRIKAANS GEZANG EN GETROMMEL

HETTY KOPPENAAL: Ik heb met m'n gezin in het verleden drie jaar in Afrika gewoond.
En we waren niet gevaccineerd voor hepatitis A want dat bestond toen nog net niet.
En ik moet het op het eind daar hebben opgelopen omdat ik, toen we terugkwamen in Nederland, na een paar weken ziek werd.
Op een gegeven moment, omdat mensen tegen me zeiden: Wat zie je er bruin uit.
En, ja, gelig, groenig bijna. Het viel wel op.
En op een gegeven moment, ik zie mezelf zo nog zitten op het toilet zag ik dat m'n ontlasting helemaal licht was.
Dus toen dacht ik: dat is niet goed.
En toen ben ik naar de huisarts gegaan en die heeft bloed getest en toen bleek ik besmettelijke geelzucht te hebben, noemde hij dat.
Ik ben zelf toen ik geel werd, heb ik me niet echt ziek gevoeld.
En dat heeft al bij al een week of twee geduurd.
Toen voelde ik me eigenlijk, ja, nog steeds goed maar toen was die geelheid ook minder.
Mijn man werd een paar weken daarna ziek en die is echt heel ziek geweest.
BAS BOOGMANS: Hepatitis A is een besmettelijke leverontsteking veroorzaakt door een virus.
Er zijn verschillende soorten hepatitis.
Bij hepatitis A gaat het om een virus dat via ontlasting, eten en drinkwater kan worden overgedragen.
Iedereen die niet ingeënt is, kan hepatitis A krijgen.
In Nederland komt de ziekte weinig voor.
Wanneer mensen ziek worden van hepatitis A zijn dit meestal mensen die op reis zijn geweest in een land waar hepatitis A veel voorkomt zoals Turkije, Marokko en tropische gebieden.
U kunt zich voor u op reis gaat, laten inenten tegen hepatitis A.
Hepatitis A zit in de ontlasting van besmette personen.
Daarom is handen wassen vooral belangrijk na het toiletbezoek en voordat u eten gaat klaarmaken.
Wanneer u de handen niet goed wast, kan het virus andere mensen ziek maken.
Water, eten of eetgerei dat met besmette handen is aangeraakt zorgt voor verspreiding.
Als het hepatitis A-virus in uw mond komt, raakt u besmet.
Bij hepatitis A krijgt u klachten, zoals moeheid, misselijkheid, koorts pijn rechtsboven in de buik, een gele huid, geel oogwit donkere urine en lichte ontlasting.
De klachten duren meestal één tot drie weken.
De gele kleur en moeheid kunnen enkele weken tot maanden duren.
Kleine kinderen hebben meestal geen klachten.
De ziekte gaat vanzelf over.
Als u hepatitis A heeft, moeten uw huisgenoten ertegen worden ingeënt.
Ik was eerst wel verbaasd dat ik het opliep, want ik heb er toen wat over gelezen en je loopt het dus op door slechte hygiëne en door, in feite, dat je poep van iemand in je mond krijgt.
Dus dan heb je je handen niet goed gewassen of die ander.
En wij letten toch wel erg op hygiëne.
Maar goed, blijkbaar kan het toch gebeuren, ook al zit je in een omgeving die klopt.
Je bent afhankelijk van anderen.
Dus als iemand jou een hand geeft die z'n handen niet gewassen heeft dan kun je het krijgen. Als je in een duur hotel zou zitten dan denk je: nou, hier loop ik niks op.
Dan kan de kok het je ook nog geven, als hij z'n handen niet goed wast.
Ik wou dat er toen al inentingen waren geweest tegen deze ziekte want het was toch niet fijn om het in het gezin te hebben.
Dus als me nu weer zoiets zou overkomen, dan zou ik echt eerst m'n prikken halen en ik ben blij dat dat nu wel kan.

(Beeldtekst: In samenwerking met Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu. Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport. Hepatitis A. Thuisartsfilm van thuisarts.nl.)

HET AFRIKAANSE GEZANG EN GETROMMEL SPEELT VERDER