PBT = Persistent - Bioaccumulerend - Toxisch De PBT nieuwsbrief geeft informatie over ontwikkelingen op het gebied van wetgeving, stoffen-beoordelingen, methodiekontwikkeling, en discussies die spelen op het gebied van de beoordeling van PBT-stoffen.

Deze nieuwsbrief informeert terreinbeheerders, overheden en onderzoekers over het Meetnet Ammoniak in Natuurgebieden.

Zelf meetnetgegevens selecteren en weergeven in een tabel of grafiek

Vrijwel overal in Nederland wordt inmiddels voldaan aan de Europese grenswaarden voor luchtkwaliteit. Toch zijn er nog steeds effecten op de gezondheid en is de gemiddelde levensverwachting gemiddeld 13 maanden korter dan in een situatie zonder luchtverontreiniging. Rond 2030 kan, met een combinatie van (inter-)nationaal en lokaal beleid, bijna overal in Nederland voldaan worden aan de WHO-advieswaarden voor fijn stof en stikstofdioxide. Dit verlengt de levensverwachting met gemiddeld 4 maanden. Voorwaarde is dat de emissienormen voor voertuigen in de praktijk ook echt werken en worden gehandhaafd, oude voertuigen worden vervangen en dat de fijnstofuitstoot van onder meer houtkachels en stallen niet toeneemt. Lokaal is op korte termijn met verkeersmaatregelen en gezonde stadsontwerpen al gezondheidswinst te boeken.

Editie december 2014

Van de luchtverontreinigende stoffen die we kennen is ammoniak een van de snelst deponerende stoffen en een die snel chemisch omgezet wordt (in ammoniumaerosolen). Dat leidt weleens tot verwarring omdat vaak gedacht wordt dat ammoniak op een paar kilometer afstand van een bron niet meer voorkomt. Weliswaar wordt ammoniak relatief snel gedeponeerd of omgezet, de verblijftijd van ammoniak in de atmosfeer is toch enkele uren. Dat betekent dat bij de voorkomende windsnelheden in Nederland ammoniak makkelijk enkele tientallen kilometers getransporteerd wordt. Het gevolg hiervan is dat relatief ver van bronnen er nog ammoniak in de lucht zit en kan deponeren. Dit wordt ook wel aangeduid als de achtergronddepositie om het verschil aan te geven met depositie ten gevolge van een bron dicht in de buurt.

Het OPS model is zeer veel toegepast in binnen- en buitenland voor allerlei luchtverontreinigende stoffen. Daarbij is gebleken dat voor veel stoffen het model goed presteert, waaronder ook de stikstofcomponenten zoals stikstofoxiden en ammoniak.

Het neerslaan van stikstof leidt in natuurgebieden tot vermesting omdat de stikstofdepositie als een soort ‘kunstmest’ werkt. Sommige plantensoorten profiteren hier meer van dan andere. Overmatige stikstofdepositie in de natuur zorgt er vervolgens voor dat sommige plantensoorten algemeen worden, terwijl andere zeldzaam worden. Met de achteruitgang van de zeldzame soorten vermindert ook de biodiversiteit aan plantensoorten en plantengemeenschappen.

Concentratie betreft de hoeveelheid van een stof in de lucht; depositie beschrijft de hoeveelheid van die stof die terechtkomt op een oppervlak. Depositie en concentratie zijn dus twee verschillende fysische grootheden die regelmatig met elkaar verward worden. Een voorbeeld ter verduidelijking: de hoeveelheid water(damp) die aanwezig is in de lucht is de concentratie, terwijl de hoeveelheid regen die op de grond valt depositie genoemd kan worden (maar meestal voor water neerslag heet).