Begin 2018 start een groot landelijk puntprevalentieonderzoek (PPOPuntprevalentieonderzoek) om te achterhalen hoe vaak dragerschap van resistente bacteriën in verpleeghuizen voorkomt. Met de resultaten kunnen verpleeghuizen maatregelen nemen om verspreiding van deze bacteriën tegen te gaan.

Waarom dit onderzoek?

Antibioticaresistentie is een wereldwijd groeiend probleem. Om de bestrijding hiervan in Nederland goed vorm te geven, is het belangrijk inzicht te hebben in hoe vaak resistentie voorkomt in de zorgsector. Daarom wordt dit onderzoek gestart.

Wat houdt dit onderzoek naar resistente bacteriën in?

In totaal zullen 300 verpleeghuizen meedoen met dit onderzoek. In elk huis worden ongeveer 40 cliënten onderzocht op dragerschap van ESBLExtended spectrum beta-lactamases-producerende Enterobacteriaceae (ESBL) en Carbapenemase-producerende Enterobacteriaceae (CPE). Dit gebeurt met een peri-anaal swab tijdens de dagelijkse verzorging. De verpleeghuizen voeren een groot deel van het onderzoek uit. De regionale zorgnetwerken coördineren het onderzoek in hun regio en zijn aanspreekpunt voor de verpleeghuizen. Het RIVMRijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu voert de landelijke coördinatie over het onderzoek en zorgt voor een rapportage. Het onderzoek is een opdracht van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport.

Inzicht in prevalentie resistente bacteriën

Het PPOPuntprevalentieonderzoek geeft inzicht in hoe vaak dragerschap van ESBL en CPECarbapenamse-producerende enterobacteriaceae voorkomt in verpleeghuizen, op landelijk en regionaal niveau. Dit inzicht helpt om de landelijke bestrijding van antibioticaresistentie te sturen en de dreiging beter aan te pakken. Ook deelnemende verpleeghuizen krijgen inzicht in de situatie in hun huis. Wanneer er in een verpleeghuis een onverwachte vorm van resistentie wordt gevonden of sprake is van een uitbraak, dan wordt het verpleeghuis voorzien van hulp bij de aanpak.

Meer informatie

Aan de rechterkant vindt u filmpjes en folders met meer informatie. Heeft u vragen, opmerkingen of suggesties? Stuur een e-mail naar ppo@rivm.nl. U kunt ons ook bellen met vragen over PPO op telefoonnummer 030-2747574 (bereikbaar tussen 9.30 en 12.00 uur)

Blijf op de hoogte

Vanaf maart 2018 verschijnt maandelijks een nieuwsbrief over PPO. Met deze nieuwsbrief brengen we u op de hoogte van de laatste stand van zaken van het PPO en delen we ervaringen uit de praktijk. Blijf op de hoogte en meldt u aan voor de nieuwsbief PPO.

Meedoen?

Wilt u als verpleeghuis meedoen aan dit onderzoek? Laat het weten via ppo@rivm.nl. Wij beantwoorden eventuele vragen en brengen u in contact met het zorgnetwerk uit uw regio voor de uitvoering van het onderzoek.

 

Filmpje onderzoek naar resistente bacterien in verpleeghuizen

VOICE-OVER: Steeds meer bacteriën worden resistent tegen antibiotica.

(Een animatie.)

Het gevolg is dat infecties, zoals een blaasontsteking in de toekomst niet goed meer kunnen worden behandeld.
Het is een onwenselijke situatie in elk verpleeghuis verspreiding van een resistente bacterie binnen het huis.
Antibioticaresistentie betekent dat bepaalde bacteriën niet meer gevoelig zijn voor de werking van antibiotica.
Vaak komen deze resistente bacteriën ongemerkt bij mensen voor maar ze kunnen ook een infectie veroorzaken.

(Een tekening van rode bacteriën.)

Vooral bij kwetsbare mensen, zoals zieken en ouderen is een infectie met zo'n resistente bacterie soms moeilijk te behandelen.
Om resistente bacteriën effectief te bestrijden, is het belangrijk te weten waar, wanneer en bij wie deze voorkomen.
Met onderzoek kunnen we vaststellen hoeveel mensen resistente bacteriën bij zich dragen en vervolgens maatregelen nemen.
In 2018 organiseert het RIVM een grootschalig onderzoek bij bewoners van verpleeghuizen.
Bij dit onderzoek worden zo'n 300 verpleeghuizen betrokken verspreid over het hele land.
In elk van deze verpleeghuizen wordt bij circa 40 cliënten onderzocht of zij resistente bacteriën bij zich dragen.
Meedoen aan het onderzoek is op vrijwillige basis.
De cliënt of een familielid moet hiervoor toestemming geven.
Het onderzoek is pijnloos en wordt uitgevoerd door de eigen verzorgende of verpleger tijdens de dagelijkse verzorging.
Met een wattenstaafje wordt over de huid rond de anus gewreven.
De wattenstaafjes worden naar het laboratorium gestuurd en daar getest.
Het laboratorium koppelt de resultaten terug aan het verpleeghuis.
Cliënten krijgen de uitslag van hun eigen arts.
De resultaten van alle deelnemende cliënten worden door het RIVM anoniem verzameld en geanalyseerd.
Met de resultaten uit dit onderzoek kunnen verpleeghuizen betere maatregelen nemen om te voorkomen dat resistente bacteriën zich verder verspreiden.
En landelijk geeft het een goed beeld over de aanwezigheid van resistente bacteriën in verpleeghuizen.
Zo kunnen we ons beter wapenen tegen antibioticaresistentie.
Kijk voor meer informatie op onze website.

(Het Nederlandse wapenschild met daarnaast: Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu. Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport. Het beeld wordt blauw met wit. Beeldtekst: Meer informatie? Kijk op www.rivm.nl/resistentie-in-verpleeghuizen.)