Dit deelonderzoek gaat over twee soorten kanker: leukemie bij kinderen en lymfeklierkanker bij volwassenen. Over de oorzaken van deze ziekten is nog veel onduidelijk. Dit onderzoek gaat na of bestrijdingsmiddelen in Nederland een oorzaak kunnen zijn van deze soorten kanker. Uit buitenlands onderzoek blijkt dat er mogelijk een verband is tussen het werken met deze middelen en lymfeklierkanker. Daarnaast is leukemie bij kinderen in verband gebracht met het beroep van ouders die via hun werk in contact kwamen met bestrijdingsmiddelen. Of er ook een risico is voor omwonenden, weten we niet.

This page in English

Looptijd (verwacht): oktober 2023 tot najaar 2028.

Kankeronderzoek 1: Leukemie bij kinderen

Elk jaar krijgen in Nederland ongeveer 150 kinderen en jongeren tot 18 jaar de diagnose leukemie. Over de oorzaken is nog veel onduidelijk. Uit buitenlands onderzoek blijkt dat er mogelijk een verband is tussen leukemie bij kinderen en bestrijdingsmiddelen. Dit onderzoek kijkt in de eerste plaats of kinderen en jongeren met leukemie in de buurt wonen of woonden van landbouwpercelen waar wordt gespoten. Daarnaast kijkt dit onderzoek ook of ouders al voor de geboorte van hun kind in aanraking zijn geweest met bestrijdingsmiddelen. Dit kan gebeurd zijn in de woonomgeving, maar ook via hun werk in de land- of tuinbouw.

Kankeronderzoek 2: Lymfeklierkanker bij volwassenen

Er zijn veel verschillende vormen van lymfeklierkanker. De drie meest voorkomende zorgen samen al voor meer dan 3000 nieuwe ziektegevallen per jaar. Dit deelonderzoek kijkt ook of mensen met lymfeklierkanker in de buurt van land- of tuinbouw wonen of gewoond hebben.

Hoe wordt dit onderzocht

De onderzoekers gebruiken gegevens van de Nederlandse Kankerregistratie om te kijken welke kinderen, jongeren en volwassenen deze vormen van kanker hebben gekregen. Op basis daarvan analyseren de onderzoekers of er op groepsniveau een verband is met blootstelling aan bestrijdingsmiddelen in de woonomgeving. Dit gebeurt met het rekenmodel dat is ontwikkeld in deelonderzoek 2 "Blootstelling". Alle analyses gebeuren binnen de beveiligde digitale omgeving van het CBS.

Resultaten online in te zien

De resultaten en conclusies van beide onderzoeken worden online gepubliceerd, onder andere op rivm.nl. De informatie is beschikbaar in het Nederlands en in het Engels.

De eerste rapportage over onderzoek naar leukemie bij kinderen wordt in het najaar van 2027 verwacht. Dit is een tussentijds rapport. Het beschrijft het verband tussen de afstand tot gewassen, het gebruik van werkzame stoffen (de actieve ingrediënten in bestrijdingsmiddelen) en leukemie bij kinderen.

In de loop van 2028 komt het eindrapport online. Dat rapport gaat in op de vraag of er een verband is tussen het in contact komen met bestrijdingsmiddelen en het krijgen van leukemie als kind. Het eindrapport geeft verdere verdieping op het tussentijdse rapport door ook in te gaan op de concentraties van werkzame stoffen en combinaties van bestrijdingsmiddelen in de omgeving van de woning.

De eerste rapportage over onderzoek naar lymfeklierkanker bij volwassenen wordt ook in het najaar 2027 verwacht. Dit is een tussentijds rapport. Het beschrijft het verband tussen de afstand tot gewassen, het gebruik van werkzame stoffen (de actieve ingrediënten in bestrijdingsmiddelen) en lymfeklierkanker.

In de loop van 2028 komt het eindrapport online. Dat rapport gaat in op de vraag of er een verband is tussen het in contact komen met bestrijdingsmiddelen en het krijgen van lymfeklierkanker. Het eindrapport geeft verdere verdieping op het tussentijdse rapport door ook in te gaan op de concentraties van werkzame stoffen en combinaties van bestrijdingsmiddelen in de omgeving van de woning.