Aantal ziekte- en sterfgevallen

Van 2015 tot 2018 was er een stijging van het aantal patiënten met meningokokkenziekte serogroep W (Figuur 1-3). Vóór 2015 waren er gemiddeld 4 patiënten per jaar met meningokokkenziekte serogroep W (incidentie: 0,03 per 100.000 personen per jaar). In 2015, 2016, 2017 en 2018 werden er respectievelijk 9, 50, 80 en 103 patiënten met meningokokkenziekte serogroep W gerapporteerd. In 2019 daalde het aantal patiënten en werden 62 patiënten gemeld. In 2020 (tot en met januari) werden 3 patiënten met meningokokkenziekte serogroep W gemeld.
Sinds 2015 zijn er 49 patiënten overleden aan meningokokkenziekte serogroep W (16%); in 2016 overleden er 6 patiënten, in 2017 11 patiënten, in 2018 23 patiënten en in 2019 9 patiënten. Het percentage overlijden was het hoogst bij 14-24 jarigen (Figuur 4).

Meningokokken ACWY vaccinatie

Vanwege de toename in meningokokkenziekte serogroep W is de MenCmeningokokken groep C vaccinatie op 14 maanden sinds 1 mei 2018 vervangen door MenACWYmeningokokken groepen ACWY vaccinatie. In het najaar van 2018 kregen tieners geboren van 1 mei tot 31 december 2004 een MenACWY vaccinatie aangeboden. In het voorjaar van 2019 ontvingen tieners geboren in 2001, 2002, 2003, tussen 1 januari en 30 april 2004, en 2005 een uitnodiging voor vaccinatie.
Sinds 2020 krijgen 14-jarigen standaard vanuit het Rijksvaccinatieprogramma een MenACWY vaccinatie aangeboden.

Opkomst MenACWY vaccinatiecampagne

In 2018 en 2019 zijn ruim één miljoen 14-18 jarigen uitgenodigd voor MenACWY vaccinatie (geboortecohort 2001 t/m 2005). Hiervan hebben ruim 845.000 jongeren de vaccinatie gehaald. Het landelijke opkomstpercentage was 84%. Hierbij zijn vaccinaties die buiten de campagne gegeven zijn niet meegerekend.
Op basis van gegevens van GGDGemeentelijke Gezondheidsdienst’en en de Stichting Farmaceutische Kengetallen is geschat dat 2% van de jongeren uit geboortecohort 2001 t/m 2005 een vaccinatie buiten de campagne heeft gehaald, gegeven door de GGD of door de huisarts. De totale opkomst komt daarmee op 86%.

Effect MenACWY vaccinatie

De daling van de incidentie van meningokokkenziekte serogroep W in 2019 is te zien in zowel gevaccineerde als ongevaccineerde leeftijdsgroepen (Figuur 5). De meeste patiënten in de gevaccineerde leeftijdsgroepen (<5 jaar en 14-18 jaar) werden ziek net voor de campagne van hun geboortecohort of waren net te jong of te oud om in aanmerking te komen voor vaccinatie. Sinds implementatie van vaccinatie is er één gevaccineerde patiënt gemeld in de geboortecohorten die in 2018 en 2019 in aanmerking kwamen voor MenACWY vaccinatie. Het is nog te vroeg om te zeggen of de daling in de ongevaccineerde leeftijdsgroepen toe te schrijven is aan de MenACWY vaccinatiecampagne.

Zie RIVM.nl/meningokokken voor meer informatie over meningokokkenziekte en de ziekteverschijnselen.

Zie Rijksvaccinatieprogramma.nl voor meer informatie over MenACWY vaccinatie.