22 oktober 2026 | Shamondavirus vastgesteld bij patiënt in Frankrijk

In Frankrijk is begin oktober 2026 voor het eerst het Shamondavirus (SHAV) vastgesteld bij een mens. Dat maakte de Franse gezondheidsdienst op 22 oktober bekend. Het gaat om een patiënt van tussen de 60 en 70 jaar oud. De patiënt had ernstige bestaande ziektes, kreeg een zware hersenontsteking en is overleden. Het risico op besmettingen bij mensen in Nederland lijkt op dit moment erg klein.

Mogelijke oorzaak nog onduidelijk

Het shamondavirus wordt sinds de zomer van 2026 aangetoond bij runderen en paarden in Nederland en in andere Europese landen, zoals Frankrijk. Hoe de patiënt in Frankrijk het virus precies kreeg, is nog niet duidelijk. Waarschijnlijk komt het door de beet van een knut, een klein bijtend insect. Andere mogelijkheden, zoals via bloedtransfusie, worden nog onderzocht. 

Wat is het shamondavirus?

Shamondavirus is een dierziekte die vooral voorkomt bij herkauwers, zoals runderen. Het behoort tot de groep  orthobunyavirussen. De overdracht van het virus gaat  via knutten, kleine bijtende insecten. Knutten kunnen ook andere virussen die dierziekten veroorzaken  verspreiden, zoals het blauwtongvirus en het schmallenbergvirus.Bij runderen kan het shamondavirus zorgen voor koorts, diarree en problemen in de melkproductie. En mogelijk ook tot aangeboren afwijkingen bij kalveren. Ook zijn er aanwijzingen dat het virus afwijkingen veroorzaakt bij pasgeboren lammeren. Bij paarden is het virus aangetoond bij dieren met neurologische klachten.  

Hoe ernstig is het shamondavirus voor mensen?

Op dit moment is er heel weinig bekend over ziekte door dit virus bij mensen. Wereldwijd is het voor het eerst dat het virus bij een mens is vastgesteld. Daardoor weten we nog weinig over wat het virus bij mensen kan doen. De patiënt in Frankrijk had een ernstig verzwakt afweersysteem. Het shamondavirus is vastgesteld nadat de patiënt een ernstige hersenontsteking (encefalitis) ontwikkelde. Het is nog onduidelijk of mensen met een gezonde afweer het virus kunnen krijgen en of zij daar klachten van krijgen.

Risico op besmettingen bij mensen in Nederland is klein

Op dit moment lijkt het te gaan om een zeer uitzonderlijk geval. Er zijn op dit moment geen aanwijzingen voor wijdverspreide besmetting bij mensen, en er zijn geen andere bevestigde patiënten. Het risico op besmettingen bij mensen in Nederland lijkt op dit moment erg klein. Ook verwachten experts dat het shamondavirus minder zal rondgaan onder dieren omdat het knuttenseizoen bijna afloopt. 

Wat doet het RIVM?

Het RIVM volgt de situatie op de voet. Samen met Royal GD (Gezondheidsdienst voor Dieren) onderzoekt het RIVM of mensen die veel contact hebben met dieren antistoffen hebben tegen het shamondavirus. Het gaat bijvoorbeeld om dierenartsen, veehouders en mensen die wonen op bedrijven waar dieren het virus hebben. 

Als er een vermoeden is dat iemand het shamondavirus heeft, kan het RIVM dit in het laboratorium onderzoeken. In Nederland en Europa wordt Shamondavirus ook gevolgd in dieren. Dat gebeurt onder andere door onderzoek bij runderen en andere herkauwers, monitoring van door insecten overgedragen ziekten en internationale informatie uitwisselen tussen volksgezondheids- en diergezondheidsorganisaties.

22 juli 2026 

WorldPride Amsterdam: praktische gezondheidsadviezen van WHO (World Health Organization), ECDC en RIVM

Van 25 juli tot en met 8 augustus vindt de WorldPride plaats. Dit jaar vindt het evenement plaats in Amsterdam. Tijdens deze weken komen naar verwachting honderdduizenden tot een miljoen mensen van over de hele wereld samen om elkaar te ontmoeten en feest te vieren. Een groot deel van de bezoekers komt naar verwachting uit het buitenland.

Het ECDC, de WHO en het RIVM geven praktische adviezen om gezond te blijven voor, tijdens en na het evenement. De adviezen gaan over infectieziektenthema’s zoals vaccinaties, soa (seksueel overdraagbare aandoening), mpox en dermatofilose. Maar ook onderwerpen zoals hitte, zonkracht, voedsel- en waterveiligheid komen aan bod.

Door deze adviezen te volgen, kunnen bezoekers onbezorgd genieten van het evenement en tegelijkertijd maatregelen nemen om zichzelf en anderen te beschermen.

Lees de adviezen van ECDC en kijk voor meer informatie over het programma op de website van Pride Amsterdam.