Aantal ziektegevallen

Van 2015 tot 2018 was er een stijging van het aantal patiënten met meningokokkenziekte serogroep W (Figuur 1). Vóór 2015 waren er gemiddeld 4 patiënten per jaar met meningokokkenziekte serogroep W (incidentie: 0,03 per 100.000 personen per jaar). In 2015, 2016, 2017 en 2018 werden er respectievelijk 9, 50, 80 en 103 patiënten met meningokokkenziekte serogroep W gerapporteerd (Figuur 2). Vanaf 2019 daalt het aantal patiënten. Tot en met oktober werden er 51 patiënten gemeld; dit is minder dan in dezelfde periode in 2018 en 2017 (Figuur 3).

Patiëntkenmerken

De daling van de incidentie in 2019 ten opzichte van 2018 is te zien in nagenoeg alle leeftijdsgroepen (Figuur 4). Er zijn geen patiënten met meningokokkenziekte serogroep W gemeld in de leeftijdscohorten die sinds 2018 in aanmerking zijn gekomen voor MenACWYmeningokokken groepen ACWY vaccinatie. Het is nog te vroeg om te zeggen of de daling van de incidentie in andere leeftijdsgroepen is toe te schrijven aan de MenACWY vaccinatiecampagne.
Sinds 2015 zijn er 48 patiënten overleden aan meningokokkenziekte serogroep W (17%); in 2016 overleden er 6 patiënten, in 2017 11 patiënten, in 2018 23 patiënten. Het aantal overlijdens is in 2019 gedaald ten opzichte van 2018; tot en met oktober zijn er 8 patiënten overleden (Figuur 5). De kans op overlijden was met name hoog bij 14-24 jarigen (Figuur 6).
De patiënten wonen verspreid over Nederland, er is dus geen sprake van geografische clustering.

Meningokokken ACWY vaccinatie

Er is een vaccin beschikbaar dat beschermt tegen meningokokkenziekte serogroep W, het quadrivalente MenACWY vaccin. Vanwege de toename in meningokokkenziekte serogroep W is de MenCmeningokokken groep C vaccinatie op 14 maanden vanaf 1 mei 2018 vervangen door MenACWY vaccinatie. In het najaar van 2018 kregen tieners geboren van 1 mei tot 31 december 2004 een MenACWY vaccinatie aangeboden. In het voorjaar van 2019 ontvingen tieners geboren in 2001, 2002, 2003 en tussen 1 januari en 30 april 2004 een uitnodiging voor vaccinatie (15-18 jarigen). Ook de 13/14-jarigen (geboortejaar 2005) hebben in het voorjaar van 2019 een uitnodiging gekregen voor MenACWY vaccinatie.

Opkomst MenACWY vaccinatiecampagne

In het najaar van 2018 zijn ~132.000 13/14-jarigen uitgenodigd voor MenACWY vaccinatie (geboortecohort mei 2004-december 2004). Hiervan hebben ruim 114.000 jongeren de vaccinatie gehaald. Het landelijke opkomstpercentage is 87%. Het opkomstpercentage varieerde naar GGDGemeentelijke Gezondheidsdienst regio van 77% tot 92%. Vaccinaties die buiten de campagne zijn gegeven, zijn hierbij niet meegerekend.
Van maart tot en met mei 2019 zijn bijna 870.000 jongeren uitgenodigd voor MenACWY vaccinatie (geboortecohorten 2001-2003, januari 2004-april 2004, en 2005). Hiervan hebben tot nu toe bijna 730.000 jongeren de vaccinatie gehaald. Het voorlopige opkomstpercentage is 84%. Jongeren die de vaccinatie niet gehaald hebben, worden voor een tweede keer opgeroepen. In december 2019 zullen alle jongeren voor een tweede keer zijn opgeroepen. Vaccinaties die buiten de campagne zijn gegeven, zijn ook hier niet meegerekend bij het opkomstpercentage.

Zie RIVM.nl/meningokokken voor meer informatie over meningokokkenziekte en de ziekteverschijnselen.

Zie Rijksvaccinatieprogramma.nl voor meer informatie over MenACWY vaccinatie.

Zie Deelditnietmetjevrienden.nl voor meer informatie over de vaccinatiecampagne van tieners.