Heeft u een uitnodiging gekregen voor het bevolkingsonderzoek? In de brief staat dat u naar een onderzoekscentrum mag komen. Daar maken ze röntgenfoto’s van uw borsten. We noemen dit mammogrammen of borstfoto’s. Artsen bekijken de foto’s en zoeken naar afwijkingen die kunnen wijzen op borstkanker. Een bezoek aan het onderzoekscentrum duurt ongeveer 20 minuten. Het maken van de foto's duurt ongeveer 5 minuten. Wat kunt u precies verwachten?
Het maken van de mammografie in 5 stappen
1. Naar de locatie
Het bevolkingsonderzoek vindt plaats in een onderzoekscentrum bij u in de buurt. Dat is meestal een bus.
2. Melden bij de balie
Wanneer u in het onderzoekscentrum binnenkomt, meldt u zich eerst bij de balie. De medewerker vraagt om uw legitimatie en schrijft u in. Daarna gaat u naar de wachtruimte.
3. Klaarmaken voor het onderzoek
Als u aan de beurt bent, gaat u naar een kleedkamer. U doet uw bovenkleding uit. Daarna gaat u via een andere deur naar de onderzoeksruimte.
4. De borstfoto’s maken
In de onderzoeksruimte maakt een medewerker de borstfoto's. Uw borst wordt op een plaat gelegd en t kort samengedrukt met een andere plaat. Dit is nodig om goede foto's te maken, met zo min mogelijk straling. Het samendrukken kan gevoelig of pijnlijk zijn. De medewerker probeert het onderzoek zo comfortabel mogelijk te maken. U kunt altijd aangeven als u zich zorgen maakt of iets vervelend vindt. Soms kunnen uw borsten na het onderzoek nog een paar dagen gevoelig zijn. De medewerker maakt van elke borst 2 foto's. Aan het einde maakt de medewerker de platen schoon.
5. Afronding: controle van de foto's
Na het onderzoek kleedt u zich weer aan en gaat terug naar de wachtkamer. De medewerker vertelt u of de röntgenfoto’s goed gelukt zijn. Zijn de foto’s niet gelukt? Dan worden meteen extra foto’s gemaakt. Bevolkingsonderzoek Nederland stuurt u binnen 2 weken een brief met de uitslag.
Tips voor het onderzoek
- Stop 3 weken voor het onderzoek met het gebruik van zinkzalf op uw borsten.
- Smeer voor het onderzoek geen zalf, poeder of bodylotion op uw borsten. U mag wel deodorant gebruiken.
- Trek makkelijke bovenkleding aan. Dan kunt u zich snel uitkleden en aankleden.
- Neem als u wilt een omslagdoek mee voor tijdens het wachten.
- Ga thuis naar de wc. In de bus is geen wc aanwezig.
- Neem uw geldige identiteitsbewijs mee (paspoort, identiteitskaart of rijbewijs).
- Neem de uitnodigingsbrief mee. Vul thuis alvast de vragen op de achterkant in.
Goed om te weten: De medewerkers in het onderzoekscentrum zijn bijna allemaal vrouwen. Werkt er een man en wilt u liever geholpen worden door een vrouw? Dan kunt u dat zeggen. Er is altijd een vrouwelijke medewerker aanwezig.
Veelgestelde vragen over de mammografie
Het maakt niet uit hoe groot uw borsten zijn. Bij het maken van de borstfoto, wordt de borst samengedrukt tussen 2 platen. Het is bijna altijd mogelijk om goede foto's te maken.
Het apparaat houdt geen rekening met de grootte van de borsten. Daardoor kan het wat onaangenamer zijn voor vrouwen met kleine borsten. Tegelijk laten onderzoeken zien dat dit per persoon verschilt. In een onderzoek in Noorwegen gaven vrouwen met kleinere borsten juist aan minder ongemak te ervaren dan vrouwen met gemiddelde borsten.
Ja. Ook als u nekklachten heeft, of bijvoorbeeld klachten aan uw schouders of rug, kunt u borstfoto’s laten maken. Bij het maken van de foto’s moet u uw arm omhoog doen en uw hoofd opzij draaien. Vertel vooraf welke klachten u heeft. De medewerker houdt daar dan zoveel mogelijk rekening mee.
Ja. Met een tepelpiercing kunt u gewoon meedoen aan het bevolkingsonderzoek.
Op dit moment is mammografie de beste manier om borstkanker vroeg te ontdekken bij een grote groep vrouwen.
Er worden veel onderzoeken gedaan naar andere manieren om het borstonderzoek te verbeteren. Denk aan het gebruik van een mamma-CT-scan of een bloedtest naar eiwitten die het ontstaan van borstkanker kan voorspellen. Deze onderzoeken lijken soms veelbelovend, maar ze zijn nog niet goed genoeg om de mammografie te vervangen.
Nee. De druk die gebruikt wordt voor het maken van de foto’s is niet schadelijk. Mammografie wordt al ruim 50 jaar gebruikt en is veilig.
Dit is om zeker te weten dat de uitslag van uw onderzoek bij de juiste persoon terechtkomt.
Meer informatie: legitimatieplicht in de zorg.