Voor de meeste mensen is griep vervelend, maar onschuldig. Sommige mensen lopen meer risico om ernstig ziek te worden. Deze mensen krijgen via hun huisarts of instellingsarts een uitnodiging om in het najaar een gratis griepprik te halen. Het ministerie van (Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport) beslist wie er een gratis griepprik aangeboden krijgen. Dit doet het ministerie op advies van de Gezondheidsraad (GR). Hierdoor kan de doelgroep soms veranderen.
De griepprik is voor mensen met:
- een leeftijd van 60 jaar en ouder. Hieronder vallen ook mensen bij die vóór 1 mei van het volgende jaar 60 jaar worden
- een longziekte, zoals astma waarvoor ontstekingsremmers gebruikt worden, (Chronic Obstructive Pulmonary Disease (chronische bronchitis of longemfyseem)) of ernstige en langdurige longschade na COVID-19
- een probleem in de functie van het hart, zoals na een hartaanval, hartritmestoornissen of hartfalen
- diabetes type 1 en 2
- een nierziekte
- weinig afweer door een ziekte (zoals (humaan Immunodeficientievirus)), door een medische behandeling (zoals chemotherapie of een beenmergtransplantatie), of door medicijnen die uw afweer lager maken
- neurologische en neuromusculaire ziekten (NNMD) zoals mensen met een spierziekte of andere ziekte(n) aan het zenuwstelsel zoals Parkinson of (Amyotrofische Laterale Sclerose), mensen die een hersenbloeding of herseninfarct doormaakten, mensen met epilepsie of kinderen met psychomotore aandoeningen (algehele ontwikkelingsachterstand)
- zeer ernstig overgewicht (BMI ≥ 40)
- dementie
- een cochleair implantaat
- een verstandelijke beperking
- een leeftijd vanaf 6 maanden tot 18 jaar die langdurig salicylaten gebruiken (bijvoorbeeld bij chronische darmaandoeningen)
- alle mensen die in een verpleeghuis wonen, en die niet in één van bovenstaande categorieën vallen
- zwangere vrouwen die tussen 15 oktober en 1 maart 22 weken of langer zwanger zijn. Zij kunnen de vaccinatie halen bij het consultatiebureau. Lees meer over de griepprik tijdens de zwangerschap.
Als u tot 1 van deze groepen hoort, is het belangrijk dat u in het najaar de griepprik haalt. Ook als u zich gezond voelt. Uw afweersysteem werkt minder goed in het beschermen tegen het griepvirus. Hierdoor kunt u sneller en erger ziek worden door griep en bijvoorbeeld een longontsteking krijgen. Ook kan een bestaande ziekte of aandoening erger worden.
Griepprik voor mensen die kans lopen op vogelgriep
Daarnaast komen vanaf 2026 ook mensen in aanmerking die vanwege hun werk of vrijwilligerswerk een hoger risico lopen op vogelgriep. Het gaat om de volgende beroepsgroepen:
- Medewerkers in de pluimveehouderij
- Medewerkers in de varkenshouderij
- Dierenartsen en paraveterinair medewerkers
- Medewerkers kinderboerderijen
- Personen die contact hebben met wilde vogels en/of wilde zoogdieren zoals, jagers/faunabeheerders en groenbeheerders.
Voor werknemers binnen deze beroepsgroepen is de griepprik vrijwillig. Ze krijgen geen uitnodiging, maar kunnen de griepprik op eigen initiatief halen bij de huisarts.
Als je griep hebt kan je daar flink ziek van zijn. Mensen die werken met dieren die vogelgriep kunnen hebben, kunnen naast gewone griep ook vogelgriep krijgen. Als iemand besmet is met het gewone griepvirus en het vogelgriepvirus kunnen deze virussen vermengen. Hierdoor kan een besmettelijkere of ziekmakender vorm van het griepvirus ontstaan.
Waarom vaccineren?
Mensen die gevaccineerd zijn hebben minder kans om besmet te worden door het griepvirus. Hierdoor wordt de kans op vermenging kleiner. Daarnaast door jezelf te vaccineren met de griepprik, verklein je de kans om ziek te worden door griep.
Jonger dan 60 jaar?
Wie jonger is dan 60 jaar en geen medische indicatie heeft, kan in overleg met de huisarts ook de griepprik krijgen. Bijvoorbeeld om huisgenoten te beschermen. De griepprik betaalt u dan zelf. Uw apotheek of vaccinatiecentrum weet wat de kosten voor een griepprik zijn. De griepprik is alleen op recept verkrijgbaar, via een (huis)arts, (Gemeentelijke Gezondheidsdienst) of vaccinatiecentrum.
Woont u in een zorginstelling?
Als u tot 1 van de eerder genoemde groepen behoort en in een zorginstelling woont (bijvoorbeeld een verpleeghuis), dan ontvangt u de griepprik van een zorgverlener in uw instelling.
Griepprik en kinderen
Als uw kind behoort tot de doelgroep van de griepprik, krijgt u een uitnodiging van uw huisarts om uw kind te laten vaccineren.
De griepprik is veilig voor kinderen vanaf 6 maanden. Is uw kind jonger dan 9 jaar, dan krijgt uw kind na 4 weken een tweede griepprik. Is uw kind jonger dan 9 jaar en heeft het al eerder een griepprik gehad, dan krijgt uw kind 1 griepprik. Ga met uw kind mee naar de afspraak voor de griepprik. Is uw kind ouder dan 9 jaar? Dan krijgt uw kind altijd 1 prik.
Kinderen kunnen de griepprik en een andere vaccinatie op dezelfde dag krijgen. Er hoeft geen tijd tussen te zitten. Neem bij vragen contact op met het consultatiebureau of uw huisarts.
Griepprik voor zorgverleners
Werkt u in de zorg? Bijvoorbeeld in een ziekenhuis, verpleeghuis of verzorgingshuis? Dan is het belangrijk om de griepprik te halen om uzelf en kwetsbare patiënten te beschermen. Ook de Gezondheidsraad adviseert de griepprik voor mensen die in de zorg werken. Want als u geen griep krijgt, kunt u het griepvirus ook niet overdragen op de patiënten en bewoners. Lees op deze pagina meer over de griepprik in de zorg.
Vaak bieden werkgevers in de gezondheidszorg de griepprik aan voor medewerkers.
De griepprik voor zorgverleners is geen onderdeel van het Nationaal Programma Grieppreventie. Als u zorgverlener bent en de griepprik bij uw huisarts haalt, dan zijn hier kosten aan verbonden. Overleg met uw werkgever of deze kosten worden vergoed.
De griepprik is gratis voor mensen uit de doelgroep. De Gezondheidsraad adviseert het ministerie van (Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport) over welke groepen kwetsbaar zijn voor de griep. Het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport betaalt de griepprik voor deze mensen.
Ja dat kan. U vraagt dan bij uw huisarts een recept voor de griepprik. U koopt de griepprik dan zelf bij uw apotheek en gaat met het vaccin naar uw huisarts(assistente) die de prik zet. U betaalt zelf voor de griepprik en voor het zetten van de prik.
Soms vergoedt de zorgverzekering dit. Vraag uw zorgverzekeraar hiervoor om meer informatie. Apotheken kopen niet veel griepprikken. Het kan zijn dat de griepprik bij uw apotheek op is. Er zijn ook werkgevers die hun werknemers de griepprik gratis aanbieden.
De doelgroep voor de griepprik is in heel Europa ongeveer hetzelfde: mensen ouder dan 60 jaar, zwangere vrouwen en mensen met bepaalde aandoeningen. Wel ligt soms de leeftijdsgrens anders dan in Nederland. En in sommige landen kiest men ervoor om alle kinderen of kinderen tot een bepaalde leeftijd de griepprik aan te bieden.
U krijgt een uitnodiging voor de griepprik als u 60 jaar of ouder bent, of vóór 1 mei van het volgende jaar 60 wordt. Bijvoorbeeld: in 2026 krijgt iedereen die voor 1 mei 2027 60 jaar of ouder is of wordt een uitnodiging voor de griepprik.
- Kinderen die jonger zijn dan 6 maanden mogen de griepprik niet krijgen.
- Mensen met een bewezen allergie voor één van de bestanddelen van de griepprik worden geadviseerd in overleg te gaanm et hun (huis)arts;
Uitstellen van de griepprik is beter voor:
- Mensen die koorts hebben. In dat geval moet u de griepprik pas halen als u geen koorts meer heeft. Overleg hierover met uw huisarts. Bent u alleen verkouden? Dan kunt u de griepprik gewoon halen.
- Mensen die een stootkuur prednison krijgen. U kunt het halen van de griepprik beter uitstellen tot na die stootkuur. Overleg hierover met uw huisarts.
- Mensen die binnen 48 uur na de vaccinatie geopereerd worden. Overleg met uw huisarts wat het meest geschikte moment is om de griepprik te halen.
De beste tijd voor het halen van de griepprik is ieder jaar oktober en november, vóórdat het griepseizoen meestal begint. In deze periode organiseert uw huisarts één of meerdere vaccinatiespreekuren. Nadat u de griepprik heeft gekregen duurt het twee weken voordat uw lichaam voldoende afweerstoffen heeft aangemaakt. De griep komt voor in de winter en het vroege voorjaar, meestal tussen december en april. Dus ook in december of later heeft het zin om de griepprik te halen. Overleg dit met uw huisarts.